I ZSK 1/22

I ZSK 1/22 POSTANOWIENIE Dnia 26 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie R. R. – sędziego Sądu Rejonowego w K., obwinionego o popełnienie deliktu dyscyplinarnego z art. 107 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu 26 sierpnia 2024 r. na podstawie art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 usp, postanowił: zawiesić postępowanie dyscyplinarne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego prowadzonego wobec sędziego R. R. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zb. z art. 276 k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 k.k. UZASADNIENIE Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w L. złożył wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej wobec R. R. – sędziego Sądu Rejonowego w K., obwinionego o to, że w dniu 8 czerwca 2016 r. w K., woj. […], w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci protokołu rozprawy z dnia 11 maja 2016 roku w sprawie […] Sądu Rejonowego w K. w ten sposób, że z akt wyżej wymienionej sprawy usunął kartę 37 i w jej miejsce umieścił kartę, na której zostały dopisane słowa: „Sąd postanowił uznać za ujawnione bez odczytywania dowody 65, 66 ze zbioru A k. 3-6,22-23, 35, 41-42, 52, 58, 53, 57, 54, 55, 56” i po I ZSK 1/22 2 opatrzeniu tejże karty podpisami przewodniczącego i protokolanta tak podrobiony dokument załączył do akt sprawy, przez co uchybił godności urzędu, tj. o zachowanie określone w art. 107 § 1 u.s.p. Uchwałą z 14 września 2018 r., sygn. akt […], Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w […] zezwolił na pociągnięcie sędziego R. R. do odpowiedzialności karnej. Następnie, orzeczenie to utrzymał w mocy Sąd Najwyższy w Izbie Dyscyplinarnej, uchwałą wydaną 23 stycznia 2019 r., w sprawie o sygn. akt I DO 27/18. W wyniku rozpoznania wniosków obrońców o wznowienie postępowania, uchylenie uchwały Izby Dyscyplinarnej z 23 stycznia 2019 r. sygn. akt I DO 27/18 i umorzenie postępowania, Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej uchwałą z 19 stycznia 2023 r., sygn. akt I ZO 10/22, wznowił postępowanie prowadzone przez Izbę Dyscyplinarną Sądu Najwyższego w sprawie o sygn. akt I DO 27/18, zakończone prawomocną uchwałą z 23 stycznia 2019 r.; uchylił uchwałę Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2019 r., sygn. akt I DO 27/18, o utrzymaniu w mocy uchwały Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] z 14 września 2018 r., sygn. akt […] i utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] z 14 września 2018 r., sygn. akt […] o zezwoleniu na pociągnięciu do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Rejonowego w K. R. R. oraz zawieszeniu go w czynnościach służbowych i obniżeniu mu wynagrodzenia na czas trwania zawieszenia o 25 %. Zachowanie sędziego R. R., tożsame z opisanym we wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej, było przedmiotem śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w L. (sygn. akt- […]). Wyrokiem z 29 września 2023 r., sygn. akt […], Sąd Rejonowy w J. zmienił kwalifikację prawną czynu zarzucanego sędziemu R. R. w akcie oskarżenia, przyjmując, że oskarżony wypełnił swoim zachowaniem dyspozycję art. 270 § 1 k.k. w zb. z art. 276 k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 k.k. oraz umorzył warunkowo postępowanie karne wobec R. R. na okres 1 roku próby. Na skutek apelacji wniesionych przez: prokuratora, oskarżonego i obrońców od wskazanego wyżej wyroku, Sąd Okręgowy w Z. wyrokiem z 21 maja 2024 r., I ZSK 1/22 3 sygn. akt […], uchylił zaskarżone orzeczenie i sprawę R. R. przekazał Sądowi Rejonowemu w J. do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy wskazał, że Sąd I instancji prowadził postępowanie przeciwko oskarżonemu R. R., w tym przeprowadził czynności dowodowe, błędnie uznając, że uchwała Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego stanowiła zezwolenie na pociągniecie oskarżonego do odpowiedzialności karnej. Były to w ocenie Sądu II instancji czynności niedopuszczalne procesowo w trybie przewidzianym przez k.p.k. W ocenie Sądu Okręgowego istnieje możliwość konwalidacji wadliwych czynności dowodowych zdziałanych przeciwko oskarżonemu do 19 stycznia 2023 r. (do dnia wydania uchwały w sprawie o sygn. akt I ZO 10/22), poprzez ich powtórzenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Postępowanie dyscyplinarne należało zawiesić Podstawą zawieszenia postępowania jest art. 22 § 1 k.p.k. w związku z art. 128 usp. Z art. 22 § 1 k.p.k. wynika, że katalog okoliczności, które uzasadniają zawieszenie postępowania nie jest zamknięty, skutkiem czego każdorazowo podlegają one ocenie w kontekście tego, czy rzeczywiście stanowią przeszkodę do rozpoznania sprawy oraz czy jest ona długotrwała (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 maja 2023 r., I ZSK 13/22). W obecnej sprawie zarzut dotyczący popełnienia deliktu dyscyplinarnego jest zbieżny z zarzutem popełnia przestępstwa w sprawie karnej. W sytuacji tożsamości czynu uprawnione jest stwierdzenie, że podobne postępowanie dowodowe może być prowadzone równolegle w sprawie karnej. Prowadzi to do oceny kwestii konieczności jednoczesnego dublowania się postępowania dowodowego w sprawie karnej i dyscyplinarnej. Przede wszystkim z tej racji, że o przestępstwie decyduje sąd karny (sąd powszechny). Wówczas prawomocne rozstrzygnięcie sądu jest wiążące w sprawie dyscyplinarnej (art. 8 § 2 k.p.k. w związku z art. 128 usp). Z kolei z art. 120 § 1 usp, wynika, że po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego przeciwko sędziemu, sąd lub prokurator przesyła akta sprawy właściwemu rzecznikowi dyscyplinarnemu. Jeżeli postępowanie I ZSK 1/22 4 dyscyplinarne nie było wszczęte, rzecznik dyscyplinarny podejmuje czynności dyscyplinarne, choćby w postępowaniu karnym został wydany wyrok uniewinniający. Zatem w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga sprawa o przestępstwo, a następnie sprawa o delikt dyscyplinarny. Przepis jasno wskazuje na obowiązek przesłania akt sprawy karnej po jej prawomocnym zakończeniu, a oczywiste jest, że przesłanie takie ma służyć ich wykorzystaniu. W takiej sytuacji postępowanie dyscyplinarne powinno zostać zawieszone do momentu zakończenia postępowania karnego, jeśli istnieje uzasadnienie wynikające z efektywności i ekonomiki procesowej, chyba że wystarczające jest zarządzenie przerwy lub odroczenie rozprawy (uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z 28 września 2006 r., I KZP 8/06). Zawieszenie nie koliduje z przedawnieniem, jako że zgodnie z art. 108 § 5 usp, przedawnienie dyscyplinarne nie biegnie w czasie postępowania dyscyplinarnego, począwszy od dnia złożenia wniosku do sądu dyscyplinarnego do dnia prawomocnego zakończenia postępowania dyscyplinarnego. Z tych przyczyn orzeczono o zwieszeniu postępowania dyscyplinarnego w tej sprawie. [M. T.] [ms]