II ZO 8/26

PostanowienieIzba Odpowiedzialności Zawodowej2026-02-11

Skład orzekający: Maria Szczepaniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego od udziału w sprawie, jeśli zarzuty dotyczą sposobu jego powołania?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli opiera się na abstrakcyjnych przesłankach i nie wykazuje obiektywnej wątpliwości co do jego bezstronności w konkretnej sprawie. Sama podejrzliwość strony lub subiektywne odczucie utraty wiary w bezstronność sędziego nie stanowią podstawy do jego wyłączenia.
Stan faktyczny
Prokurator Generalny złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od udziału w sprawie, argumentując, że sędzia został powołany na stanowisko w trybie określonym ustawą z 2017 r. Wniosek opierał się na abstrakcyjnych przesłankach, nie wskazując na konkretne okoliczności podważające bezstronność sędziego w rozpatrywanej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wyłączenie sędziego Marka Dobrowolskiego od udziału w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

II ZO 8/26 POSTANOWIENIE Dnia 11 lutego 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 11 lutego 2026 r. bez udziału stron wniosku Prokuratora Generalnego z dnia 12 listopada 2025 r. w przedmiocie wyłączenia SSN Marka Dobrowolskiego od rozpoznania sprawy o sygn. akt II ZOW 16/25 na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. i art. 41 § 1 k.p.k. a contrario w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 334 - dalej powoływana jako u.s.p.) postanowił: nie uwzględnić wniosku o wyłączenie SSN Marka Dobrowolskiego od udziału w sprawie o sygn. akt II ZOW 16/25. UZASADNIENIE Pismem z dnia 12 listopada 2025 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego) Prokurator Generalny wniósł o wyłączenie SSN Marka Dobrowolskiego od udziału w sprawie prowadzonej pod sygn. II ZOW 16/25. Argumentacja wniosku zawarta w uzasadnieniu sprowadza się w istocie rzeczy do stwierdzenia, że sędzia SN Marek Dobrowolski został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. II ZO 8/26 2 Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Z art. 41 § 1 k.p.k. wynika, że sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W dotychczasowym orzecznictwie konsekwentnie prezentowany jest pogląd, iż twierdzenie o bezstronności sędziego w danej sprawie, musi być wykazane i racjonalnie uzasadnione. Uzasadniona wątpliwość, o której mowa w art. 41 § 1 k.p.k. musi zatem istnieć obiektywnie, a nie tylko w subiektywnym odczuciu strony składającej wniosek o wyłączenie. Chodzi wszakże o wątpliwość, którą w oparciu o zaistniałą okoliczność mogłaby powziąć każda inna, rozsądnie oceniająca sytuację i nie zaangażowana w spór osoba. Nie stanowi zarazem przyczyny wyłączenia sędziego sama podejrzliwość strony, czy też utrata wiary w bezstronność sędziego, wynikająca z jej subiektywnego odczucia. Uwagi powyższe odnoszą się do takiego zachowania sędziego na sali rozpraw oraz poza nią, z którego mogłoby wynikać, że sędzia jest w określony sposób nastawiony do uczestników postępowania lub do sprawy. Chodzi tu o zachowanie sędziego odnoszące się zarówno do oceny rozpoznawanej sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia, jak i o wyrażanie pewnych opinii oceniających uczestników postępowania, które może świadczyć o określonym nastawieniu sędziego do sprawy lub osób w niej uczestniczących (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 2 marca 2021 r., V KK 39/21). Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sędziego zachodzi jedynie wówczas, gdy sędzia swój pogląd ujawnia przed rozpoznaniem sprawy lub w trakcie jej rozpoznawania, wyraźnie zmierzając w kierunku potwierdzenia swojej pierwotnej oceny sprawy, lub wyraża swój stosunek do strony (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 31 maja 1985 r., V KRN 333/85; wyrok Sądu Najwyższego z 27 stycznia 1971 r., III KR 213/70; wyrok Sądu Najwyższego z 8 lutego 2011 r., V KK 227/10; postanowienie Sądu Najwyższego z 24 dnia 2008 r., III KK 73/08). W ocenie Sądu Najwyższego żądanie wnioskodawcy nie spełnia powyższych kryteriów, zaś sama argumentacja wniosku nie zawiera żadnych okoliczności, które mogłyby podawać w wątpliwość stronniczość SSN Marka Dobrowolskiego, tym samym nie spełniając wymogów wskazywanych przez II ZO 8/26 3 ustawodawcę w art. 40 § 1 ust. 1 k.p.k. i art. 41 k.p.k. Prokurator Generalny w swoim wniosku nie wykazał, aby SSN Marek Dobrowolski był w jakikolwiek sposób uprzedzony w stosunku do niego, jak również nie wykazał, aby dokonał oceny sprawy o sygn. akt II ZOW 16/25 przed jej rozpoznaniem, bądź też wyrażał opinię oceniającą uczestników tego postępowania, która świadczyłyby o jego nastawieniu do sprawy lub osób w nim uczestniczących. Przede wszystkim zauważyć należy, iż zdecydowana większość okoliczności, na których oparty jest wniosek, ma charakter abstrakcyjny i nie jest bezpośrednio związana ze sprawą o sygn. akt II ZOW 16/25, w której SSN Marek Dobrowolski jest sprawozdawcą. Wnioskodawca nie wykazał również, aby w sprawie wystąpiły przesłanki wyłączenia sędziego, o których mowa w art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. Argumentacja przytoczona we wniosku nie wskazuje, aby sprawa o sygn. akt II ZOW 16/25 dotyczyła bezpośrednio SSN Marka Dobrowolskiego, a wykazanie tego jest konieczne do stwierdzenia, że została zrealizowana przesłanka wyłączenia sędziego wymieniona w treści powołanego przepisu. Mając na względzie powyższe Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [M. T.] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 42 § 1 KPKart. 41 § 1 KPKart. 128art. 41 § 1 KPKart. 40 § 1 ust. 1 KPKart. 41 KPKart. 40 § 1 pkt 1 KPK§ 1§ 1 ust. 1§ 1 pkt 1

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy