I PRN 136/80

WyrokIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1980-12-17

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samowolne udanie się pracownika na urlop wypoczynkowy w okresie wypowiedzenia umowy o pracę, przy jednoczesnym zamiarze zakończenia stosunku pracy na skutek tego wypowiedzenia, może być uznane za porzucenie pracy w rozumieniu art. 65 § 1 k.p.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że samowolne udanie się pracownika na urlop wypoczynkowy w okresie wypowiedzenia umowy o pracę, gdy pracownik ten jednocześnie wypowiedział umowę o pracę i zamierza zakończyć stosunek pracy na skutek tego wypowiedzenia, nie stanowi porzucenia pracy w rozumieniu art. 65 § 1 k.p. Zaprzestanie pracy w takiej sytuacji ma nastąpić na skutek dokonanego wypowiedzenia, a nie z zamiarem zerwania stosunku pracy bez jego rozwiązania zgodnie z przepisami prawa.
Stan faktyczny
Pracownik Andrzej P. domagał się ustalenia, że jego umowa o pracę rozwiązała się z dniem 31 marca 1980 r. na skutek jego wypowiedzenia, a nie przez porzucenie pracy. Pracownik w okresie wypowiedzenia wystąpił o urlop wypoczynkowy, który nie został mu udzielony. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił wniosek pracownika, uznając samowolne rozpoczęcie urlopu za porzucenie pracy. Centralna Rada Związków Zawodowych wniosła rewizję nadzwyczajną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych i oddalił odwołanie pozwanych Zakładów od orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej do Spraw Pracy.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN T. Kasiński.Sędziowie SN: W. Dębicka, Z. Zaziemski (spr.).Protokolant: B. Bielska.Prokurator Prokuratury Generalnej PRL: K. Soboty.SentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 1980 r. sprawy z wniosku Andrzeja P. przeciwko K. Zakładom Armatur w K. o zmianę sposobu rozwiązania umowy o pracę na skutek rewizji nadzwyczajnej Centralnej Rady Związków Zawodowych od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 14 sierpnia 1980 r.,uchyla zaskarżony wyrok i oddala odwołanie pozwanych Zakładów od orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej do Spraw Pracy w N. z dnia 13 VI 1980 r.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca Andrzej P. domagał się ustalenia, że wiążąca go z pozwanymi Zakładami umowa o pracę uległa rozwiązaniu z dniem 31 III 1980 r. na skutek wypowiedzenia dokonanego przez wnioskodawcę, a nie przez porzucenie, jak to przyjął Zakład pracy.Terenowa Komisja Odwoławcza do Spraw Pracy orzeczeniem z dnia 13 VI 1980 r. ustaliła, że wiążąca strony umowa o pracę została rozwiązana za jednomiesięcznym wypowiedzeniem dokonanym przez wnioskodawcę z dniem 31 III 1980 r.Komisja ta ustaliła, że wnioskodawca w okresie od 13 II do 29 II 1980 r. wykorzystywał zaległy urlop wypoczynkowy za 1980 r.Następnie skierował do pozwanych Zakładów pismo z dnia 15 II 1980 r. wypowiadające umowę o pracę na okres jednego miesiąca ze skutkiem na 31 III 1980 r. - wnosząc w tym piśmie o udzielenie mu urlopu wypoczynkowego za rok 1980 r. w okresie wypowiedzenia zgodnie z art. 170 zd. 2 k.p. W tej sytuacji nieobecność pracownika w pracy, wynikająca z nieudzielenia pracownikowi należnego urlopu w okresie wypowiedzenia nie może być uznana za porzucenie pracy w rozumieniu art. 65 k.p.Rozpoznając sprawę na skutek odwołania pozwanych Zakładów zaskarżonym wyrokiem Okręgowy Sad Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił orzeczenie Terenowej Komisji Odwoławczej do Spraw Pracy i wniosek Andrzeja P. oddalił - wyrażając przy tym pogląd, że samowolne rozpoczęcie urlopu może być uznane za porzucenie pracy - w sytuacji gdy pracownik równocześnie ujawnił w sposób niebudzący wątpliwości zamiar jednoczesnego zerwania więzi prawnej łączącej go z pozwanymi Zakładami.W złożonej rewizji nadzwyczajnej Centralna Rada Związków Zawodowych wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania pozwanych Zakładów od orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej do Spraw Pracy w N. z dnia 13 VI 1980 r. albo o przekazanie sprawy Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych do ponownego rozpoznania.Rewizja nadzwyczajna zarzuca rażące naruszenie art. 65 § 1 k.p.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.Istotnym zagadnieniem w sprawie jest kwestia przesłanek do przyjęcia, że umowa o pracę z wnioskodawcą wygasła na skutek porzucenia pracy.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego porzucenie pracy w rozumieniu art. 65 § 1 zd. 1 k.p. ma miejsce wówczas, gdy pracownik samowolnie uchyla się od wykonywania pracy z zamiarem zerwania łączącego strony stosunku pracy, bez jego rozwiązania zgodnie z przepisami prawa (m.in. orzecz. Sądu Najwyższego I PRN 38/77 z dnia 29 IV 1977 r., I PZP 51/77 z dnia 2 XII 1977 r. i I PRN 37/78 z dnia 10 V 1973 r.).Jeżeli więc wnioskodawca w swoim piśmie z dnia 15 II 1980 r., które wpłynęło do pozwanych Zakładów w dniu 29 II 1980 r., wypowiedział umowę o pracę ze skutkiem na dzień 31 III 1980 r. i jednocześnie powiadomił pozwane Zakłady, że przyczyną nieobecności w pracy w okresie wypowiedzenia ma być wykorzystanie należnego mu urlopu wypoczynkowego za 1980 r. - to taka sytuacja nie może być uznana za porzucenie pracy w rozumieniu cytowanego wyżej art. 65 § 1 k.p.Ma wprawdzie rację Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, że również w okresie wypowiedzenia dokonanego przez pracownika mogą występować przeszkody do udzielenia urlopu w naturze, a którym mowa w art. 170 zd. 2 k.p. z uwagi na interes zakładu pracy i pracownik w takim przypadku nie może wykorzystać urlopu w naturze w powyższym okresie.Jednakże samowolne udanie się pracownika na urlop w okresie wypowiedzenia może być jedynie uznane za ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 k.p. - co w sprawie niniejszej nie miało miejsca.Wnioskodawca sam wypowiedział umowę o pracę ze skutkiem na dzień 31 III 1980 r. i dlatego nietrafny jest pogląd Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, że udając się samowolnie na urlop porzucił pracę - skoro w istocie zaprzestanie pracy miało nastąpić na skutek dokonanego wypowiedzenia przez pracownika.Ponieważ negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie wynikło z błędnej wykładni art. 65 § 1 k.p. należało zaskarżony wyrok uchylić i oddalić odwołanie pozwanych Zakładów od orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej do Spraw Pracy - prawidłowo ustalającego, że umowa o pracę pomiędzy stronami została rozwiązana z dniem 31 III 1980 r., na skutek wypowiedzenia dokonanego przez pracownika. Tak też orzekł Sąd Najwyższy na podstawie art. 422 § 1 k.p.c. w związku z art. 277 § 2 k.p.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 170art. 65 KPart. 65 § 1 KPart. 65 § 1art. 52 § 1 pkt 1 KPart. 422 § 1 KPCart. 277 § 2 KP§ 1§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026.