I USK 174/22
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2023-08-29
Skład orzekający: Bohdan Bieniek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy mechanizm zaliczenia okresu służby wojskowej do stażu pracy górniczej lub pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, utrwalony w orzecznictwie Sądu Najwyższego, znajduje zastosowanie również do emerytury górniczej bez względu na wiek przewidzianej w art. 50e ustawy emerytalnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez organ rentowy zagadnienie prawne nie jest istotne. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało już bowiem rozstrzygnięte, że brak w ustawie emerytalnej przepisów stanowiących o możliwości zaliczenia okresu odbywania zasadniczej służby wojskowej do okresu pracy uprawniającego do nabycia prawa do emerytury górniczej (w tym także emerytury górniczej bez względu na wiek) nakazuje sięgnięcie do przepisów ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP w celu ustalenia sposobu zakwalifikowania okresu zasadniczej służby wojskowej.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny oddalił apelację organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił decyzję ZUS i przyznał P. G. prawo do emerytury górniczej od 8 stycznia 2020 r. Sąd Okręgowy uznał, że po doliczeniu okresu służby wojskowej do okresów pracy górniczej, ubezpieczony legitymuje się wymaganym stażem pracy górniczej pod ziemią. Organ rentowy wniósł skargę kasacyjną, podnosząc istotne zagadnienie prawne dotyczące zaliczenia służby wojskowej do emerytury górniczej bez względu na wiek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz oddalił wniosek ubezpieczonego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
I USK 174/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bohdan Bieniek w sprawie z odwołania P. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Zabrzu o prawo do emerytury górniczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 29 sierpnia 2023 r., skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 1 marca 2022 r., sygn. akt III AUa 727/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. oddala wniosek ubezpieczonego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w Katowicach, wyrokiem z dnia 1 marca 2022 r., oddalił apelację organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 12 marca 2021 r., mocą którego zmieniono decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Zabrzu z dnia 17 stycznia 2020 r. i przyznano P. G. prawo do emerytury górniczej od 8 stycznia 2020 r. W ocenie Sądu Okręgowego, po doliczeniu okresu służby wojskowej do dotychczas uwzględnionych przez organ rentowy okresów pracy górniczej, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pod ziemią ubezpieczony legitymuje się okresem pracy górniczej pod ziemią w wymiarze 25 lat i 10 dni, o
I USK 174/22 2 której stanowi art. 50e ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (jednolity tekst: Dz.U. z 2020 r., poz. 53 ze zm., dalej: ustawa emerytalna). Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, powołując się dodatkowo na pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 30 września 2021 r., I USKP 77/21 (OSNP 2022 nr 6, poz. 61). Skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego wniósł organ rentowy, zaskarżając wyrok w całości. W ocenie organu rentowego, w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, a mianowicie: czy mechanizm zaliczenia okresu służby wojskowej do stażu pracy górniczej lub pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, utrwalony w orzecznictwie Sądu Najwyższego, znajduje zastosowanie również do emerytury górniczej bez względu na wiek przewidzianej w art. 50e ustawy emerytalnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną ubezpieczony wniósł o jej oddalenie i orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia w celu jej merytorycznego rozpoznania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozważane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 nr 1, poz. 11; z 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002 nr 12, poz. 151; z dnia 21 czerwca 2016 r., V CSK 21/16, LEX nr 2069457; z 15 czerwca 2016 r., V CSK 4/16, LEX nr 2110562). W rozpoznawanej sprawie skarżący organ rentowy nie przestawił zagadnienia prawnego, które mogłoby uzasadniać przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sformułowany przez skarżącego problem prawny został już bowiem rozstrzygnięty w orzecznictwie Sądu Najwyższego, z którego wypływa jednoznaczny wniosek, że brak w ustawie emerytalnej przepisów stanowiących o możliwości zaliczenia okresu odbywania zasadniczej służby wojskowej do okresu pracy uprawniającego do nabycia prawa do emerytury górniczej (w tym także emerytury górniczej bez
I USK 174/22 3 względu na wiek) nakazuje, w celu ustalenia sposobu zakwalifikowania okresu zasadniczej służby wojskowej, sięgnięcie do przepisów ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP, w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia przez żołnierza-pracownika pracy u pracodawcy po zakończeniu zasadniczej służby wojskowej. Nie inaczej jest zresztą w przypadku emerytury górniczej bez względu na wiek wynikającej z art. 50e ustawy emerytalnej. Ma rację Sąd Apelacyjny, że ten problem rozstrzygnięto w wyroku Sądu Najwyższego z 30 września 2021 r., I USKP 77/21, a dodatkowo ten kierunek wykładni aprobują kolejne wypowiedzi Sądu Najwyższego (zob. wyroki Sądu Najwyższego: 25 października 2022 r., I USKP 137/21, LEX nr 3518035; 7 grudnia 2022 r., I USKP 4/22, LEX nr 3508916). Zatem nie występuje istotne zagadnienie prawne, skoro wątpliwości wyeksponowane we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostały już w orzecznictwie wyjaśnione. Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił wniosek odwołującego się o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ w odpowiedzi na skargę kasacyjną jego pełnomocnik wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Z treści wniosku zgłoszonego w odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wynika, aby pełnomocnik domagał się zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego w przypadku nieprzyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Żądanie zasądzenia kosztów w postępowaniu kasacyjnym odnosiło się wyłącznie do wydania przez Sąd Najwyższy wyroku oddalającego skargę – w razie przyjęcia jej do rozpoznania i rozpatrzenia. Wobec tego koszty odpowiedzi na skargę kasacyjną, w której nie wskazano argumentów dotyczących przyczyn kasacyjnych (art. 3989 § 1 k.p.c.), uzasadniających odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie mogą być uznane – w razie odmowy przyjęcia skargi do rozpoznania – za koszty celowej obrony w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39821 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2015 r., V CSK 353/14, LEX nr 1628961 czy z dnia 20 sierpnia 2014 r., II CSK 77/14, OSNC 2015 nr 7-8, poz. 91).
I USK 174/22 4 [SOP] [ms]
Powiązane orzeczenia
- I USK 329/21 2022-01-11Czy okres odbywania służby wojskowej może być zaliczony do okresu pracy górniczej wymaganego do nabycia prawa do emerytury górniczej?
- III USK 25/21 2021-01-21Czy okres służby wojskowej odbywanej w latach 1989-1990 można zaliczyć do stażu pracy górniczej warunkującego prawo do emerytury górniczej?
- I USK 263/21 2021-10-06Czy okres czynnej służby wojskowej, po której ubezpieczony powrócił do pracy górniczej pod ziemią, należy wliczyć do 25-letniego stażu pracy górniczej wymaganego do nabycia prawa do emerytury górniczej bez względu na wie…
- I USK 96/22 2022-11-17Czy okres zasadniczej służby wojskowej odbywanej w latach 1986-1988 może być zaliczony do okresu pracy górniczej wymaganego do nabycia prawa do emerytury górniczej na podstawie art. 50a ust. 2 ustawy o emeryturach i rent…
- I USKP 4/22 2022-12-07Czy okres zasadniczej służby wojskowej, odbyty przez pracownika zatrudnionego na stanowisku górniczym pod ziemią, który po zakończeniu służby powrócił do tego samego zatrudnienia, może być zaliczony do 25-letniego stażu…
Powołane przepisy
art. 50eart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 98 § 1 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39821 KPC§ 1 pkt 1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy