I UZ 16/17
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2017-06-13
Skład orzekający: Zbigniew Myszka, Bohdan Bieniek, Jolanta Frańczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł, jest dopuszczalna, jeśli strona skarżąca twierdzi, że sprawa dotyczy podlegania ubezpieczeniu społecznemu, a nie prawa majątkowego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawy dotyczące ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, nawet jeśli wynikają z umów cywilnych, są sprawami o prawa majątkowe. W związku z tym, dopuszczalność skargi kasacyjnej w takich sprawach zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia, która musi wynosić co najmniej 10 000 zł, chyba że sprawa dotyczy przyznania lub wstrzymania emerytury lub renty, lub objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Ponieważ w niniejszej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż 10 000 zł i nie zachodziły wyjątki, skarga kasacyjna była niedopuszczalna.Stan faktyczny
Szpital Specjalistyczny złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżenia w stosunku do niektórych zainteresowanych była niższa niż 10 000 zł. Szpital w zażaleniu twierdził, że sprawa dotyczy podlegania ubezpieczeniu, a nie prawa majątkowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając niedopuszczalność skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UZ 16/17 POSTANOWIENIE Dnia 13 czerwca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Myszka (przewodniczący) SSN Bohdan Bieniek (sprawozdawca) SSN Jolanta Frańczak w sprawie z odwołania (…) Szpitala Specjalistycznego im. (…) w N. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w N. z udziałem zainteresowanych: A. Z., K. F. S. , P. K. , W. K., M. S., A. S., J. B., J. J., J. K., I. w N. i T. w B. o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 czerwca 2017 r., zażalenia (…) Szpitala Specjalistycznego im. (…) w N. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 19 października 2016 r., sygn. akt III AUa (…), oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 października 2016 r., Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił skargę kasacyjną (…) Szpitala Specjalistycznego im. (…) w N. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 18 maja 2016 r., III AUa (…) w stosunku do zainteresowanych, co do których wskazano wartość przedmiotu zaskarżenia w kwocie poniżej 10,000 zł. Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie złożył pełnomocnik (…) Szpitala Specjalistycznego im. (…) w N., zaskarżając je w całości, wnosząc o jego
2 uchylenie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił wadliwe uznanie, że spór w sprawie koncentruje się na prawie majątkowym, skoro faktycznie rzecz dotyczy zagadnienia podlegania ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Skarga kasacyjna, jako wyjątkowy środek prawny, może być wniesiona do Sądu Najwyższego z zachowaniem reguł wymienionych w art. 3981 – 39821 k.p.c. Stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, a w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych - niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Oznacza to, że poza wyżej wymienionymi wyjątkami, wartość przedmiotu zaskarżenia będzie decydowała o dopuszczalności skargi kasacyjnej w każdej innej sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych. W ocenie strony skarżącej Sąd Apelacyjny błędnie zakwalifikował przedmiotowe postępowanie, jako sprawę o prawo majątkowe, do której istnieje dolna granica wartości przedmiotu zaskarżenia w wysokości dziesięciu tysięcy złotych. Wynika to – zdaniem skarżącego – z faktu, że dotyczyła objęcia zainteresowanych obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z tytułu zawartych przez nich umów zlecenia. Na poparcie swego stanowiska skarżący nie przytoczył poglądów judykatury, czy też stanowiska doktryny. A priori zakłada poprawność sformułowanego stanowiska, co jednak nie wytrzymuje próby w zestawieniu z dotychczasową ugruntowaną praktyką. Po pierwsze, osoba wykonująca pracę na rzecz swego pracodawcy na podstawie umów cywilnych podlega obowiązkowo ubezpieczeniu społecznemu jako pracownik i na tym kwestia jej ubezpieczenia się wyczerpuje. W związku tym sprawa o opłacenie przez pracodawcę składki w wysokości wynikającej z
3 przychodu uzyskanego przez pracownika na podstawie umowy o pracę i umowy zlecenia (lub innej umowy o świadczenie usług), wykonywanej na rzecz tego pracodawcy, dotyczy składki, gdyż przedmiotem postępowania w takiej sprawie jest jedynie ustalenie właściwej kwoty jej podstawy wymiaru. Jest to zatem sprawa o prawa majątkowe, w której o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia nie niższa niż dziesięć tysięcy złotych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2016 r., II UZ 49/16, LEX nr 2202501). Po wtóre, przedmiot postępowania odwoławczego stanowiła decyzja „wymiarowa”, a nie decyzja o ustaleniu podlegania pracowniczym ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Agregacja dwóch powyższych przesłanek niweczy stanowisko żalącego w dostateczny sposób. Jednocześnie brak pogłębionej analizy zakresu zaskarżenia, specyfiki postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych niweczy szerszy dyskurs prawny ze zwięzłym stanowiskiem autora zażalenia. Summa summarum sprawa, w której wniesiono skargę kasacyjną, nie należy do spraw wymienionych w art. 3982 § 1 zdanie drugie k.p.c. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji w zgodzie z art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- II UZ 13/22 2022-12-13Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza 10.000 zł?
- II UZ 61/13 2013-11-08Czy skarga kasacyjna w sprawie o wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, a sposób jej określenia przez str…
- II UZ 75/17 2017-11-15Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, a strona podnosi, że sp…
- II UZ 80/17 2017-11-28Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, jest dopuszczalna, jeśli nie dotyczy objęcia obowiązkiem ub…
- II UZ 77/21 2022-03-16Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, gdzie spór dotyczy jedynie wysokości tych składek, a nie samego podlegania ubezpieczeniom, jest dopuszczalna niezal…
Powołane przepisy
art. 3981art. 3982 § 1 KPCart. 3982 § 1art. 3941 § 3art. 39814 KPC§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy