I UZ 6/17
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2017-04-27
Skład orzekający: Katarzyna Gonera, Beata Gudowska, Piotr Prusinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ubezpieczony, który nie złożył wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie tygodniowym od ogłoszenia sentencji, może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do złożenia takiego wniosku, jeśli twierdzi, że nie zrozumiał pouczenia sądu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że ubezpieczony nie wykazał uzasadnionej przyczyny uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Pouczenie sądu było prawidłowe, jasne i akcentowało konieczność podjęcia czynności w celu uzyskania odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, a ubezpieczony potwierdził zrozumienie pouczenia. W związku z tym zażalenie zostało oddalone.Stan faktyczny
Ubezpieczony J. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny oddalił ten wniosek, uznając, że nie zachodziła niezależna od wnioskodawcy przyczyna uchybienia terminu, a pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej było wyczerpujące. Ubezpieczony złożył zażalenie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych co do treści pouczenia i jego niezrozumienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie ubezpieczonego i przyznał koszty zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UZ 6/17 POSTANOWIENIE Dnia 27 kwietnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Piotr Prusinowski w sprawie z odwołania J. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych […] Oddziałowi w Ł. o wysokość emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 27 kwietnia 2017 r., zażalenia ubezpieczonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt III AUa [...], 1. oddala zażalenie, 2. przyznaje radcy prawnej A. K., Kancelaria Radcy Prawnego w Ł., ul. K. od Skarbu Państwa (Sąd Apelacyjny w [...]) kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 24 października 2016 r. Sąd Apelacyjny w [...], III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił wniosek J. S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 28 lipca 2016 r. i wniosek ten odrzucił. Stosując art. 168 § 1 k.p.c., stwierdził, że nie zachodziła niezależna od wnioskodawcy
2 przyczyna powodująca uchybienie terminowi, a każdym razie nie została uprawdopodobniona zgodnie z wymaganiem przewidzianym w art. 169 § 2 k.p.c. W szczególności wnioskodawca został wyczerpująco i dokładnie pouczony o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej, a czynności tej nie dopełnił wskutek własnego zaniedbania. W zażaleniu wnioskodawca zaskarżył postanowienie w przedmiocie odrzucenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Podniósł, że udzielone mu pouczenie co do wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie nie było dokładne i wyczerpujące w znaczeniu art. 387 § 1 i § 3 oraz art. 328 § 1 k.p.c. Zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych co do treści pouczenia, a w szczególności wyeksponowanie w nim bezwzględnej zależności między możliwością wywiedzenia skargi kasacyjnej a złożeniem przez stronę wniosku o doręczenie wyroku Sądu drugiej instancji z uzasadnieniem. Skarżący wytknął obrazę art. 233 § 1 w związku z art. 328 § 1 zdanie drugie i w związku z art. 168 § 1 k.p.c. przez wyprowadzenie błędnego i niewynikającego z materiału dowodowego wniosku, że w okolicznościach sprawy uzyskane przez ubezpieczonego pouczenie o trybie wniesienia skargi kasacyjnej było zrozumiałe, kategoryczne, dokładne i wyczerpujące. Zwrócił uwagę, że działając w miarę swoich możliwości rozeznania i stopnia zrozumienia uzyskanego pouczenia, w terminie tygodniowym od ogłoszenia wyroku wystąpił o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, co należy uznać za postępowanie obiektywnie starannie. W związku z przedstawionymi zarzutami wniósł o rozpoznanie na podstawie art. 380 w związku z art. 39821 i 3941 § 3 k.p.c. rozstrzygnięcia o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, oraz o uchylenie postanowienia w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z zasądzeniem od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kosztów postępowania zażaleniowego w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
3 Rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 3985 § 1 k.p.c.) wyznacza dokonane przez sąd doręczenie stronie wyroku sądu drugiej instancji z uzasadnieniem. Doręczenia dokonuje się na wniosek złożony w terminie tygodniowym od ogłoszenia sentencji wyroku (art. 387 § 3 zdanie pierwsze k.p.c.). Postanowienie o odrzuceniu spóźnionego żądania doręczenia wyroku z uzasadnieniem wydane w następstwie uprzedniej odmowy przywrócenia terminu do wystąpienia z tym żądaniem jest postanowieniem, o którym mowa w art. 394 § 1 k.p.c. Nietrafność odmowy przywrócenia terminu oceniana jest na podstawie art. 380 k.p.c. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym - przez odesłanie zawarte w art. 3941 § 3 w związku z art. 39821 k.p.c. Na tej podstawie Sąd Najwyższy rozważył, że stwierdzenie skarżącego, iż uchybił terminowi z powodu błędnego zrozumienia pouczenia sądu o sposobie i terminie dokonania czynności procesowej, nie zostało powiązane z wykazaniem uzasadnionej przyczyny swego błędu. Wbrew temu, co podniósł w zażaleniu, tekst pouczenia utrwalony na nośniku dźwięku i przedstawiony w uzasadnieniu Sądu Apelacyjnego nie nasuwa wątpliwości, że udzielone mu pouczenie o treści art. 387 § 1 zdanie drugie oraz art. 387 § 3 zdanie pierwsze k.p.c. było prawidłowe, jasne i przez sformułowanie „aby wnieść” skargę kasacyjną akcentowało konieczność podjęcia czynności w celu uzyskania odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Na nośniku dźwięku odnotowano również, że skarżący na pytanie przewodniczącego składu odpowiedział, że pouczenie zrozumiał. W tym stanie rzeczy, skoro zarzuty wymierzone przeciwko orzeczeniu o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu okazały się nietrafne, należało oddalić postanowienie o odrzuceniu tego wniosku (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). O kosztach zastępstwa procesowego przez Sądem Najwyższym orzeczono na podstawie art. 98 § 3 k.p.c. w związku z § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1715). l.n
Powiązane orzeczenia
- I UZ 4/16 2016-05-17Czy ubezpieczony, który błędnie zrozumiał pouczenie sądu o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej, może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręc…
- I UZ 23/11 2011-09-06Czy ubezpieczony ponosi winę w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, jeśli był obecny na rozprawie, został pouczony o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej,…
- I UZ 10/19 2019-08-07Czy ubezpieczony, który nie stawił się na rozprawie apelacyjnej i nie złożył wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem w ustawowym terminie, może skutecznie domagać się przywrócenia tego terminu, powołując się na błędn…
- I UZ 35/11 2011-11-24Czy ubezpieczony, który nie odebrał zawiadomienia o terminie rozprawy apelacyjnej z powodu pobytu w sanatorium, a następnie nie złożył wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w ustawowym terminie, może skutecznie doma…
- III UZ 6/23 2024-03-13Czy wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożony po terminie, ale przed upływem terminu na złożenie skargi kasacyjnej, skutkuje niedopuszczalnością skargi kasacyjnej?
Powołane przepisy
art. 168 § 1 KPCart. 169 § 2 KPCart. 387 § 1art. 328 § 1 KPCart. 233 § 1art. 328 § 1art. 380art. 39821art. 3985 § 1 KPCart. 387 § 3art. 394 § 1 KPCart. 380 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy