II PRN 11/88

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN A. Filcek.Sędziowie SN: G. Szymańska, Z. Zaziemski.SentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 1988 r. sprawy z powództwa Z. K. przeciwko Wojewódzkiemu Przedsiębiorstwu Wodociągów i Kanalizacji Oddział w S. o odszkodowanie, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości DPU-532/532o/260/88 od wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy w Ś. z dnia 10 grudnia 1987 r. sygn. akt (...):uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu - Sądowi Pracy w Ś.Uzasadnienie faktyczneW dniu 5 października 1978 r. powód, będąc zatrudniony w pozwanym Przedsiębiorstwie w charakterze montera sieci wodociągowej, podczas pracy w wykopie ziemnym został przysypany ziemią. Po tym wypadku powód otrzymał 5 dni zwolnienia lekarskiego.W 1985 r. u powoda wystąpiły schorzenia narządu słuchu, które uniemożliwiły mu pracę na zajmowanym stanowisku.Dopiero w dniu 22 czerwca 1987 r. został sporządzony przez pozwane Przedsiębiorstwo protokół ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy.Obwodowa Komisja Lekarska ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia w S. ustaliła 20% stałego uszczerbku na zdrowiu powoda spowodowanego wypadkiem przy pracy, a orzeczeniem z dnia 18 listopada 1987 r. zaliczyła go do trzeciej grupy inwalidów w związku z wypadkiem przy pracy.Powód wniósł o zasądzenie jednorazowego odszkodowania z tytułu stałego uszczerbku na zdrowiu spowodowanego wypadkiem przy pracy, gdyż pozwane Przedsiębiorstwo odmówiło dobrowolnej zapłaty tego odszkodowania, powołując się na przedawnienie roszczenia powoda.Sąd Rejonowy - Sąd Pracy w Ś. wyrokiem z dnia 10 grudnia 1987 r. oddalił powództwo. Wyrok ten uprawomocnił się."Bieg przewidzianego w art. 291 § 1 k.p. terminu przedawnienia roszczenia o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej (art. 9-11 ustawy wypadkowej z 1975 r.) rozpoczyna się od dnia, w którym pracownik dowiedział się o doznaniu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu albo jego zwiększeniu co najmniej o 10%".W uzasadnieniu swego stanowiska Sąd Najwyższy przyjął, że roszczenie o jednorazowe odszkodowanie staje się wymagalne, gdy poszkodowany pracownik ma realną możność żądania zaspokojenia roszczenia. Przede wszystkim musi on wiedzieć, że wskutek wypadku doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Dopóki więc nie ma on takich wiadomości, nie ma możliwości żądania zaspokojenia roszczenia i dotąd nie rozpoczyna się bieg terminu przedawnienia.Sąd winien więc w tym zakresie ustalić, kiedy poszkodowany (powód) powziął wiadomość o szkodzie i od kiedy rozpoczął się bieg 3-letniego terminu przedawnienia.Z akt osobowych powoda wynika, że przedmiotowy wypadek nie był zgłoszony bezpośrednio po zdarzeniu, a powód po tym wypadku otrzymał tylko pięć dni zwolnienia lekarskiego.Trafnie więc rewidujący podnosi, że Sąd Rejonowy nie wyjaśnił istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, kiedy ujawniły się schorzenia powoda i kiedy dowiedział się on, że te schodzenia są następstwem wypadku przy pracy. Od tej bowiem chwili rozpoczął się bieg przedawnienia. W szczególności Sąd nie przeprowadził dowodu z dokumentacji lekarskiej na okoliczność kiedy ujawniły się skutki wypadku. Zwłaszcza, że w pozwie powód podniósł, iż dopiero w 1985 r. lekarz stwierdził długotrwałą niezdolność do pracy, a w 1987 r. został u niego stwierdzony 20% uszczerbek na zdrowiu oraz inwalidztwo trzeciej grupy w związku z wypadkiem przy pracy z 1978 r. Tym samym Sąd Rejonowy z rażącym naruszeniem art. 3 § 2 k.p.c. wydał wyrok bez należytego wyjaśnienia wskazanych wyżej istotnych okoliczności sprawy.Upływy terminu zakreślonego w art. 421 § 2 k.p.c. nie stoi na przeszkodzie w uwzględnieniu rewizji nadzwyczajnej, gdyż zaskarżony wyrok narusza także interes Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, bowiem godzi w zasadę szczególnej ochrony prawnej osób poszkodowanych w wypadku przy pracy;Z tych przyczyn Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania (art. 422 § 2 k.p.c.).