II USK 671/21

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2022-11-22

Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w świetle zasady, iż sąd ubezpieczeń społecznych ocenia legalność decyzji organu rentowego według stanu rzeczy istniejącego w chwili jej wydania, za spełnienie warunków do przyznania świadczenia uważa się pewne i oczywiste zaistnienie tych warunków po dacie wydania decyzji, czy też przedstawienie dowodu potwierdzającego spełnienie przesłanek do przyznania świadczenia na datę przed wydaniem decyzji organu rentowego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że sformułowane we wniosku pytanie nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Wskazano, że odpowiedź na postawione pytanie nie wykracza poza zwykłą wykładnię prawa i nie wynika z niej kwalifikowana potrzeba wykładni wynikająca z poważnych wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie sądów. Brak jest również wątpliwości co do znaczenia art. 316 k.p.c. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Stan faktyczny
P.N. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do emerytury pomostowej. Sąd Okręgowy oddalił jego odwołanie, a Sąd Apelacyjny oddalił apelację. P.N. złożył skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania ze względu na istotne zagadnienie prawne dotyczące oceny spełnienia warunków do przyznania świadczenia po dacie wydania decyzji organu rentowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II USK 671/21 POSTANOWIENIE Dnia 22 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z odwołania P.N. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Bydgoszczy o emeryturę pomostową, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 22 listopada 2022 r., skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 20 maja 2021 r., sygn. akt III AUa 158/21, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w Białymstoku wyrokiem z 20 maja 2021 r. oddalił apelację P.N. od wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku z 18 grudnia 2020 r., który oddalił jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Białymstoku z 5 października 2020 r., odmawiającej mu prawa do emerytury pomostowej. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na podstawę przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Istotne zagadnienie prawne ujęto w pytaniu: - „Czy w świetle zasady, iż sąd ubezpieczeń społecznych ocenia legalność decyzji organu rentowego według stanu rzeczy istniejącego w chwili jej wydania, a jedynie wyjątkowo może przyznać ubezpieczonemu świadczenie, jeżeli warunki je 2 uzasadniające w sposób pewny i oczywisty zostały spełnione po wydaniu zaskarżonej decyzji, za spełnienie warunków do przyznania świadczenia uważa się: - ich pewne i oczywiste zaistnienie po dacie wydania decyzji (np. osiągnięcie wieku emerytalnego, rozwiązanie stosunku pracy) czy też - zaistniałe dopiero po dacie wydania decyzji, przedstawienie dowodu potwierdzającego spełnienie przesłanek do przyznania świadczenia na datę przed wydaniem decyzji organu rentowego?”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawia zasadnej podstawy przedsądu i dlatego nie został uwzględniony. Sformułowane we wniosku pytanie i jego uzasadnienie nie składają się na istotne zagadnienie prawne, które ma na uwadze art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Z tej przyczyny, że samo zagadnienie i odpowiedź nie wykraczają poza zwykłą wykładnię prawa. Brak jest natomiast problemu prawnego o randze istotnego zagadnienia prawnego. Zwykła wykładnia prawa nie stanowi podstawy przedsądu. Znaczenie ma dopiero kwalifikowana potrzeba wykładni wynikająca z poważnych wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie sądów – art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Istotne zagadnienie prawne nie może być redukowane do samej wykładni prawa, bo ustawodawca wyraźnie odróżnia pierwszą i drugą podstawę przedsądu ze względu na przedmiot zainteresowania i ich funkcje – art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Nie można też stwierdzić problemu prawnego, bo skarżący właściwie interpretuje znaczenie art. 316 k.p.c. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których sąd ubezpieczeń społecznych rozpoznaje odwołania od decyzji organu rentowego. We wniosku odwołuje się do orzecznictwa i na tym gruncie wyróżnia zasadę oraz wyjątek w rozpoznawaniu spraw i orzekaniu. Nie można zatem stwierdzić, aby zostały zgłoszone wątpliwości co do znaczenia art. 316 k.p.c., czyli w aspekcie jego wykładni i stosowania. W takiej sytuacji nie spełnia się zgłoszona we wniosku pierwsza podstawa przedsądu, czyli istotne zagadnienie prawne – art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. 3 Niezależnie od negatywnej oceny zgłoszonej podstawy przedsądu należy zauważyć, iż skarżący wprowadza niewłaściwą zależność, bowiem czym innym jest udowodnienie prawa na podstawie materiału zebranego przed Sądem powszechnym (art. 382 k.p.c.) i czym innym jest spełnienie przesłanek do świadczenia (emerytury) na dzień wydania decyzji lub na dzień wyrokowania. Powołany wyrok Sądu Najwyższego z 2 sierpnia 2007 r., III UK 25/07 dotyczył innej sytuacji faktycznej i prawnej, nie został niezauważony też przez Sąd Apelacyjny w tej sprawie. Sąd Najwyższy nie ocenia zastosowania prawa przez Sąd powszechny w sprawie objętej skargą, gdyż skarżący nie odwołuje się do podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Skarżącemu chodzi w istocie o zastosowanie prawa w jego sprawie. Wówczas jest to jednak potencjalna domena szczególnej podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., która jako jedyna podstawa przedsądu ma na uwadze indywidualny interes skarżącego w przyjęciu jego skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący nie odwołuje się do tej podstawy przedsądu. Z tych motywów orzeczono jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). as ał

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 316 KPCart. 382 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy