III BP 4/16

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2017-02-22

Skład orzekający: Jolanta Strusińska-Żukowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem może być wniesiona od zarządzenia sądu pierwszej instancji o zwrocie pozwu?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem, zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., przysługuje od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie. W wyjątkowych przypadkach, określonych w art. 4241 § 2 k.p.c., może być wniesiona od wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie. Zarządzenie o zwrocie pozwu nie jest wyrokiem kończącym postępowanie w sprawie i nie mieści się w katalogu orzeczeń zaskarżalnych w tym trybie.
Stan faktyczny
Powód R. K. złożył pozew przeciwko S. Spółce z o.o. o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej, ekwiwalent za urlop, diety i odszkodowanie. Sąd Rejonowy zarządzeniem z dnia 22 października 2015 r. zwrócił powodowi pozew. Powód wniósł „wniosek” o stwierdzenie niezgodności z prawem tego zarządzenia, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych oraz poniesioną szkodę. Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem zarządzenia Sądu Rejonowego o zwrocie pozwu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III BP 4/16 POSTANOWIENIE Dnia 22 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie z powództwa R. K. przeciwko S. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S. o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej, ekwiwalent za urlop, diety, odszkodowanie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 lutego 2017 r., na skutek skargi powoda o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego zarządzenia Sądu Rejonowego w S. z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt IX P (…), odrzuca skargę. UZASADNIENIE Sędzia Sądu Rejonowego K. K. w Sądzie Rejonowym w S. zarządzeniem z dnia 22 października 2015 r. zwrócił powodowi R. K. pozew skierowany przeciw S. spółce z o.o. w S. w zakresie roszczeń o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej, diety i odszkodowanie. Powód R. K. w dniu 10 czerwca 2016 r. złożył „wniosek” o stwierdzenie niezgodności z prawem tego zarządzenia, opierając skargę na naruszeniu art. 130 § 2 w związku z art. 187 § 1 k.p.c. w związku z § 126 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 listopada 1987 r. – Regulamin wewnętrznego urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. Nr 38, poz. 218 ze zm.) i wskazując art. 56 § 1 i art. 300 k.p. w związku z art. 1 k.p.c. jako przepisy prawa, z którymi 2 zaskarżone zarządzenie jest niezgodne. Skarżący podniósł nadto, że na skutek wadliwego zwrotu pozwu poniósł szkodę w wysokości 50.000 zł, a wzruszenie tego zarządzenia nie było i nie jest możliwe. Wniósł „o stwierdzenie, że zaskarżone zarządzenie jest niezgodne z treścią powołanych przepisów kodeksu postępowania cywilnego”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c. można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. W wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można także żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych (art. 4241 § 2 k.p.c.). Z przytoczonych uregulowań jednoznacznie wynika, że skarga przysługuje od wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, a więc zasadniczo - w trybie procesowym - od wyroku sądu okręgowego (działającego jako sąd drugiej instancji) albo od wyroku sądu apelacyjnego, jeżeli wyroki te kończą postępowanie w sprawie. W trybie procesowym skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje - co do zasady - tylko od prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie, a w wyjątkowych wypadkach także od wyroków sądu pierwszej instancji kończących postępowanie w sprawie. Powód wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem zarządzenia sędziego Sądu Rejonowego z dnia 22 października 2015 r. o zwrocie pozwu. Skarga o stwierdzenie bezprawności nie została zatem wniesiona od wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie (co do istoty), 3 lecz od zarządzenia sędziego. Zarządzenie takie nie mieści się w kategorii orzeczeń zaskarżalnych skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem, o której stanowi art. 4241 k.p.c. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem zarządzenia o zwrocie pozwu wniesiona w rozpoznawanej sprawie jest zatem niedopuszczalna i z tej przyczyny podlega odrzuceniu. Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.). l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 130 § 2art. 187 § 1 KPCart. 56 § 1art. 300 KPart. 1 KPCart. 4241 § 1 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4241 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 2§ 1§ 126 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy