III SW 73/14

Sygn. akt III SW 73/14 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Iwulski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Zbigniew Myszka SSA Anna Szczepaniak-Cicha w sprawie ze skargi R. C. na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej w przedmiocie odmowy rejestracji Komitetu Wyborczego […], po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 23 października 2014 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 16 września 2014 r., skierowanym do R. C. w odpowiedzi na jego "zażalenie" z dnia 10 września 2014 r. Państwowa Komisja Wyborcza poinformowała adresata, że Komisarz Wyborczy w B. nie odmówił zarejestrowania Komitetu Wyborczego […], bo pierwotne zawiadomienie o utworzeniu tego komitetu, po wezwaniu do usunięcia wad, zostało ostatecznie wycofane przez R. C. W tym stanie rzeczy zażalenie było bezprzedmiotowe. W dniach 3 i 8 października 2014 r. (data nadania w placówce pocztowej) R. C. - jako "pokrzywdzony" pełnomocnik Komitetu Wyborczego […] - złożył do Sądu Najwyższego pisma, w których - zarzucając Państwowej Komisji Wyborczej liczne uchybienia - wniósł o "unieważnienie decyzji Państwowej Komisji Wyborczej odmawiającej Rejestracji naszego Komitetu Wyborczego". 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 399 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21, poz. 112 ze zm.), prawo zgłaszania kandydatów na radnych przysługuje komitetowi wyborczemu wyborców. Po zebraniu co najmniej 1.000 podpisów obywateli mających prawo wybierania popierających utworzenie komitetu wyborczego wyborców, pełnomocnik wyborczy w terminie do 70 dnia poprzedzającego datę wyborów zawiadamia Państwową Komisję Wyborczą o utworzeniu komitetu (art. 403 § 2 Kodeksu wyborczego). Jednakże, gdy komitet wyborczy wyborców został utworzony w celu zgłoszenia kandydatów tylko w jednym województwie, liczba wymaganych podpisów wynosi 20 a zawiadomienie składa się komisarzowi wyborczemu właściwemu ze względu na siedzibę komitetu (art. 403 § 3 pkt 2 Kodeksu wyborczego). W przypadku, gdy komitet wyborczy wyborców został utworzony jedynie w celu zgłoszenia kandydatów na radnych do rady gminy w gminie niebędącej miastem na prawach powiatu, pełnomocnik wyborczy jest jednocześnie pełnomocnikiem finansowym tego komitetu a zawiadomienie o utworzeniu komitetu nie wymaga zebrania podpisów obywateli popierających utworzenie komitetu (art. 403 § 5 Kodeksu wyborczego). Według art. 404 § 1 Kodeksu wyborczego, w przypadku odmowy przyjęcia przez Państwową Komisję Wyborczą zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego, o którym mowa w art. 400-403 tego Kodeksu, pełnomocnikowi wyborczemu przysługuje prawo wniesienia skargi do Sądu Najwyższego w terminie 3 dni od dnia doręczenia postanowienia Państwowej Komisji Wyborczej o odmowie przyjęcia zawiadomienia. Natomiast w przypadku odmowy przyjęcia przez komisarza wyborczego zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego, o którym mowa w art. 403 § 3 Kodeksu wyborczego, pełnomocnikowi wyborczemu przysługuje prawo wniesienia odwołania do Państwowej Komisji Wyborczej w terminie 3 dni od daty doręczenia postanowienia komisarza wyborczego o odmowie przyjęcia zawiadomienia. Państwowa Komisja Wyborcza rozpatruje odwołanie w ciągu 3 dni i wydaje w tej sprawie orzeczenie, które doręcza się pełnomocnikowi wyborczemu i komisarzowi wyborczemu, zaś od postanowienia Państwowej Komisji Wyborczej nie przysługuje środek prawny (art. 405 Kodeksu wyborczego). 3 Z przedstawionych przepisów wynika, że obowiązują dwa tryby zgłaszania zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego wyborców i odpowiednio dwa tryby zaskarżania odmowy przyjęcia tego zawiadomienia. W przypadku komitetu wyborczego wyborców utworzonego w celu zgłoszenia kandydatów tylko w jednym województwie, zawiadomienie składa się komisarzowi wyborczemu właściwemu ze względu na siedzibę komitetu (art. 403 § 3 pkt 2 Kodeksu wyborczego) a od odmowy przyjęcia przez komisarza wyborczego zawiadomienia o utworzeniu takiego komitetu wyborczego, pełnomocnikowi wyborczemu przysługuje prawo wniesienia odwołania do Państwowej Komisji Wyborczej (art. 405 Kodeksu wyborczego). Ten tryb postępowania dotyczy również komitetu, o którym mowa w art. 403 § 5 Kodeksu wyborczego, czyli komitetu wyborczego wyborców utworzonego jedynie w celu zgłaszania kandydatów na radnych do rady gminy w gminie niebędącej miastem na prawach powiatu. Zawiadomienie o utworzeniu takiego komitetu składa się więc właściwemu komisarzowi wyborczemu a od odmowy przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu takiego komitetu wyborczego przysługuje prawo wniesienia odwołania do Państwowej Komisji Wyborczej. W przypadku innych komitetów wyborczych wyborców, zawiadomienie o ich utworzeniu składa się Państwowej Komisji Wyborczej (art. 403 § 2 Kodeksu wyborczego) a od odmowy przyjęcia przez Państwową Komisję Wyborczą zawiadomienia przysługuje prawo wniesienia skargi do Sądu Najwyższego (art. 404 Kodeksu wyborczego). Komitet wyborczy występujący pod nazwą "Komitet Wyborczy […]" został utworzony przez grupę obywateli w celu zgłoszenia kandydatów na radnych do rady gminy (rady miasta), ale - jak wynika z powołanego na wstępie pisma Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 16 września 2014 r. - zawiadomienie o jego utworzeniu złożone Komisarzowi Wyborczemu w B. zostało wycofane przez pełnomocnika wyborczego. Komisarz Wyborczy w B. nie odmówił tym samym przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu tego Komitetu wyborczego, od czego mogło przysługiwać prawo wniesienia odwołania. Także Państwowa Komisja Wyborcza nie podejmowała żadnej czynności związanej z zawiadomieniem o utworzeniu komitetu wyborczego (nie odmówiła przyjęcia zawiadomienia o jego utworzeniu ani nie rozpoznała odwołania od odmowy przyjęcia takiego zawiadomienia przez 4 komisarza wyborczego). Traktując pisma R. C. skierowane do Sądu Najwyższego jako skargę złożoną na podstawie art. 404 Kodeksu wyborczego (nadając pismom bieg procesowy odpowiadający ich treści), należy stwierdzić, że przepis ten nie ma zastosowania a skarga jest niedopuszczalna jako złożona od nieistniejącego rozstrzygnięcia, gdyż Państwowa Komisja Wyborcza nie podjęła uchwały o odmowie przyjęcia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego. Wobec tego, skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie powołanych przepisów oraz stosowanego odpowiednio art. 3986 § 3 k.p.c. w związku z art. 404 § 2 Kodeksu wyborczego.