III ZS 6/08

Sygn. akt III ZS 6/08 POSTANOWIENIE Dnia 2 października 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Herbert Szurgacz SSA Halina Kiryło Protokolant Edyta Jastrzębska w sprawie ze skargi Ministra Zdrowia na uchwałę nr […] V Sprawozdawczo - Wyborczego Okręgowego Zjazdu Pielęgniarek i Położnych z dnia … 2007 r., w sprawie wyboru Przewodniczącej Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 października 2008 r., uchyla zaskarżoną uchwałę Uzasadnienie Pismem z dnia 10 czerwca 2008 r. Minister Zdrowia wniosła o przywrócenie terminu do zaskarżenia uchwały nr […] V Sprawozdawczo – Wyborczego Okręgowego Zjazdu Pielęgniarek i Położnych z dnia … 2007 r. w sprawie wyboru Przewodniczącej Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych. Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2008 r. Sąd Najwyższy przywrócił termin do wniesienia skargi. W skardze wniesionej do Sądu Najwyższego na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych (Dz.U. Nr 41, poz. 178 ze zm.) Minister Zdrowia zaskarżyła w całości Uchwałę nr […] V Sprawozdawczo – Wyborczego Okręgowego Zjazdu Pielęgniarek i Położnych z 2 dnia … 2007 r. w sprawie wyboru Przewodniczącej Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych wnosząc o jej uchylenie w całości. Zaskarżonej uchwale zarzucono sprzeczność z art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych polegającą na wyborze T. K. na funkcję Przewodniczącej Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych na trzecią następującą po sobie kadencję. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że V Sprawozdawczo – Wyborczy Okręgowy Zjazd Pielęgniarek i Położnych Uchwałą nr […] z dnia … 2007 r. wybrał T. K. na Przewodniczącą Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych, chociaż pełniła ona funkcję Przewodniczącej Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych, w poprzednich dwóch kadencjach: (1999 - 2003 i 2003 - 2007). Natomiast według art. 14 ust. 2 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych, tę samą funkcję można pełnić w organach izby nie dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym uczestniczyli: w imieniu Ministra Zdrowia jego pełnomocnik będący radcą prawnym, w imieniu Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych jej pełnomocnik będący radcą prawnym, w imieniu Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych jej pełnomocnik będący radcą prawnym. Pełnomocnik Ministra Zdrowia wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały, pełnomocnik Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych wniósł o utrzymanie w mocy zaskarżonej uchwały. Pełnomocnik Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych wniósł o oddalenie skargi z tego względu, że zaskarżona uchwała nie jest aktem wyboru przewodniczącej Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych. Natomiast na wypadek gdyby Sąd Najwyższy nie podzielał takiej przesłanki rozstrzygnięcia wniósł ewentualnie o uchylenie zaskarżonej uchwały. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przedstawiony przez Ministra Zdrowia stan faktyczny sprawy nie został zakwestionowany przez biorące udział w sprawie właściwe organy samorządu pielęgniarek i położnych. Jest zatem bezsporne, że T. K. została wybrana na przewodniczącą Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych przez V 3 Sprawozdawczo-Wyborczy Okręgowy Zjazd Pielęgniarek i Położnych na kadencję przypadającą na lata 2007-2011 pomimo tego, że T. K. tę samą funkcję pełniła w poprzednich dwóch kadencjach. Uczestniczące w sprawie organy samorządu pielęgniarek i położnych przyznały również to, że przedmiotowy akt wyboru T. K. stanowi naruszenie art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych (Dz.U. Nr 41, poz. 178 ze zm.), skoro przepis ten jednoznacznie zakazuje sytuacji, która w sprawie zaistniała („Tę samą funkcję w organach izby można pełnić nie dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje”). Wobec niebudzących wątpliwości powyższych okoliczności, jedyny sporny problem sprawy wynika ze stanowiska Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych, która uważa, iż wybór T. K. stanowi konsekwencję procedury wyborczej przeprowadzonej przez V Sprawozdawczo-Wyborczy Okręgowy Zjazd Pielęgniarek i Położnych. Według tego poglądu T. K. została wybrana bezpośrednio przez Zjazd co wynika z odpowiedniego protokołu Komisji Skrutacyjnej tego Zjazdu. Natomiast powołana w skardze uchwała nr […] jest potwierdzeniem dokonanego już wyboru a nie aktem ten wybór konstytuującym. Jeżeli zatem – według poglądu przedstawionego przez pełnomocnika Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych – aktu wyborczego nie można utożsamić ze wskazaną uchwałą, to nie istnieje substrat zaskarżenia, o którym mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych. Sąd Najwyższy nie podzielił powyższych zastrzeżeń. Zaskarżona uchwała oparta została – co zaznaczono w jej treści – na podstawie art. 23 pkt 4 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych, określającym kompetencję okręgowego zjazdu, między innymi, odnośnie dokonania wyboru przewodniczącego okręgowej rady. Należy stąd wnosić, że okręgowy Zjazd Pielęgniarek i Położnych uznał za potrzebne podjęcie przedmiotowej uchwały w celu – jak to wynika z jej § 1 – stwierdzenia, że dokonano wyboru Pani T. K. na Przewodniczącą Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych. Z takiego sformułowania § 1 uchwały można wyprowadzać ustalenie, że także w ocenie organu, który tę uchwałę podjął, miała ona znaczenie stwierdzenia wyboru dokonanego i zarejestrowanego w protokole Komisji 4 Skrutacyjnej V Sprawozdawczo-Wyborczego Okręgowego Zjazdu Pielęgniarek i Położnych. Jednakże dla rozstrzygnięcia kwestii dotyczącej kompetencji Ministra Zdrowia do zaskarżenia uchwały organu izby „pod zarzutem sprzeczności z prawem” (art. 6 ust. 1 ustawy) decydujące znaczenie mają dwa fakty, które z pewnością zaistniały. Po pierwsze, że uchwała właściwego organu izby, niezależnie od jej charakteru prawnego, została podjęta i po drugie, że pozostaje ona w sprzeczności z art. 14 ust. 2 ustawy. Sprzeczność ta zachodzi między potwierdzonym uchwałą wynikiem wyboru, a ustalonym zakazem wybierania na trzecią następującą po sobie kadencję. Natomiast samo podjęcie przedmiotowej uchwały stanowiło – o czym wolno wnioskować z jej treści – swoiste zakończenie procedury wyborczej przyjętej i zastosowanej w tym wypadku przez Okręgowy Zjazd. Należy przy tym podkreślić, że zarzuty skargi nie dotyczyły przepisów postępowania albo tych przepisów które dotyczą kompetencji Okręgowego Zjazdu do podejmowania uchwał (por. art. 23 ust. 4 w związku z ust. 8 ustawy), ale koncentrowały się wyłącznie na sprzeczności merytorycznej treści zaskarżonej uchwały z prawem. Sprzeczność ta rzeczywiście występuje pomiędzy wynikiem wyboru stwierdzonym zaskarżoną uchwałą, a ustawowym zakazem dokonania takiego wyboru. W przedstawionych okolicznościach sprawy Sąd Najwyższy – wbrew zastrzeżeniom organów Samorządu Pielęgniarek i Położnych uznał kompetencję Ministra Zdrowia do żądania uchylenia zaskarżonej uchwały z powodu jej sprzeczności z art. 14 ust. 2 ustawy mając na uwadze, że - jak to ustalono w postępowaniu przed Sądem Najwyższym – samorząd pielęgniarek i położnych nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia do uchylenia uchwały sprzecznej z prawem (por. art. 33 ust. 4 ustawy). Podzielając zasadność skargi należało uchylić zaskarżoną uchwałę (art. 6 ust. 1 in fine ustawy). 5