I PK 196/17
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2018-04-19
Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca może powołać się na niemożność racjonalnego wykorzystania czasu pracy pracownika na ¼ etatu oraz zmniejszenie kosztów działalności jako uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę, a jeśli tak, to czy naruszenie przez pracodawcę obowiązków wynikających z przepisów prawa pracy może stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wniosek nie przedstawił istotnego zagadnienia prawnego. Wskazane przez powoda zagadnienie prawne dotyczące relacji między obowiązkami pracodawcy a przyczyną wypowiedzenia było zbyt ogólne i oderwane od przedmiotu sprawy. Sąd podkreślił, że przyczyna wypowiedzenia (niemożność racjonalnego wykorzystania czasu pracy i obniżenie kosztów) została przez sądy niższych instancji uznana za merytorycznie uzasadnioną, a skarżący nie podważył ustaleń faktycznych ani nie zarzucił naruszenia przepisów dotyczących zasadności wypowiedzenia. Obowiązek pracodawcy z art. 94 pkt 2 k.p. jest aktualny w trakcie stosunku pracy, a jego niewypełnianie samo w sobie nie stanowi negatywnej przesłanki wypowiedzenia, jeśli wypowiedzenie ma inną, uzasadnioną przyczynę.Stan faktyczny
Powód domagał się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę. Sądy niższych instancji oddaliły jego powództwo, uznając, że przyczyna wypowiedzenia, polegająca na niemożności racjonalnego wykorzystania czasu pracy na ¼ etatu i zmniejszeniu kosztów działalności pracodawcy, była uzasadniona. Powód złożył skargę kasacyjną, wnosząc o jej przyjęcie do rozpoznania z powodu istnienia istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego relacji między obowiązkami pracodawcy a przyczyną wypowiedzenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PK 196/17 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z powództwa M. K. przeciwko Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 19 kwietnia 2018 r., skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Ł. z dnia 13 lutego 2017 r., sygn. akt III Pa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Ł. wyrokiem z 13 lutego 2017 r. oddalił apelację skarżącego powoda M. K. od wyroku Sądu Rejonowego w Ł. z 4 listopada 2016 r., którym oddalono jego powództwo o przywrócenie do pracy. Powód we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał na „istniejące w sprawie istotne zagadnienie prawne, związane z istnieniem relacji pomiędzy określonymi w kodeksie pracy obowiązkami pracodawcy a wskazaną w wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyną wypowiedzenia”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawia
2 zasadnej podstawy przedsądu i dlatego nie został uwzględniony. W podstawie kasacyjnej powód zarzuca naruszenie art. 30 § 4 k.p. przez uznanie, że przyczyny wypowiedzenia polegające na „niemożności racjonalnego wykorzystania czasu pracy w wymiarze ¼ etatu oraz zmniejszenie kosztów działalności pracodawcy” stanowią uzasadnioną i konkretną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę”. Rzecz jednak w tym, że Sąd powszechny ustalił, iż wypowiedzenie było merytorycznie uzasadnione. Skarżący nie podważa ustaleń stanu faktycznego i nie zarzuca naruszenia art. 45 § 1 k.p. Na etapie przedsądu nie ocenia się podstawy kasacyjnej (art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c.). Podkreśla się to, gdyż art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. ma na uwadze tylko istotne zagadnienie prawne występujące w sprawie, czyli nie oderwane od podstawy rozstrzygnięcia (wyroku) objętego skargą. We wniosku skarżący wskazuje na pierwszą podstawę przedsądu. Istotne zagadnienie prawne podobne jest do pytania prawnego z art. 390 k.p.c., dlatego wymaga się analizy i opracowania zagadnienia na podstawie analizy prawa, orzecznictwa a nawet doktryny, po której to wpierw sam skarżący może stwierdzić, że istotne zagadnienie prawne rzeczywiście występuje i dlatego powinien rozpoznać je Sąd Najwyższy. Punktem wyjścia jest samo zagadnienie, ujmowane w klarownym pytaniu, łączonym z określną regulacją prawną, w której istotny problem prawny jest osadzony. Tak rozumiane istotne zagadnienie prawne nie zostało przedstawione. Skarżący we wniosku podaje, że istotne zagadnienie prawne związane jest „z istnieniem relacji pomiędzy określonymi w kodeksie pracy obowiązkami pracodawcy a wskazaną w wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyną wypowiedzenia”. Jest to zbyt ogólne sformułowanie i nie ujawnia problemu o randze istotnego zagadnienia prawnego. Oceny tej nie zmienia dalsze (krótkie) uzasadnienie wniosku, zakończone stwierdzeniem, że „istotą zagadnienia w niniejszej sprawie jest czy nie wypełnianie przez pracodawcę obowiązków nałożonych na niego przepisami prawa pracy może stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę”. Należy jednak zwrócić uwagę, iż przyczyną wypowiedzenia powodowi umowy o prace nie było niewypełnianie przez pracodawcę obowiązków nałożonych na niego przepisami prawa pracy,
3 lecz brak możliwości racjonalnego wykorzystania czasu pracy powoda w wymiarze ¼ etatu oraz obniżenie kosztów działalności pracodawcy. Ta przyczyna wyznaczała przedmiot sporu w sprawie z odwołania od wypowiedzenia i Sąd powszechny ustalił i rozstrzygnął, że wypowiedzenie było merytorycznie uzasadnione. Istotne zagadnienie prawne nie może być oderwane od przedmiotu sprawy (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. – znaczenie ma istotne zagadnienie prawne występujące w sprawie). Negatywna ocena wskazanej we wniosku podstawy przedsądu wynika z braku istotnego problemu, gdyż odpowiedź na sformułowaną we wniosku kwestię nie wykracza poza zwykłą wykładnię i stosowanie prawa. Obowiązek z art. 94 pkt 2 k.p. jest aktualny w czasie trwania stosunku pracy. Tu zaś doszło do rozwiązania stosunku pracy z określonych przyczyn i skarżący we wniosku nie podważa oddalenia apelacji od wyroku oddalającego powództwo. Innymi słowy sfera wskazanego obowiązku pracodawcy sama w sobie nie jest negatywną przesłanką wypowiedzenia, które za podstawę ma uzasadnioną przyczynę. Jeśli ma być oceniona, to w aspekcie sytuacji w indywidualnym sporze (sprawie), jednak wówczas może być to przedmiot podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., do której skarżący nie odwołuje się. Z tych motywów orzeczono jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- III PSK 113/23 2024-02-20Czy pracodawca może skutecznie wypowiedzieć umowę o pracę z powodu niedopełnienia obowiązków przez pracownika, jeśli innym pracownikom popełniającym podobne błędy nie wypowiedziano stosunku pracy?
- II PK 367/14 2015-08-25Czy pracodawca może zasadnie wypowiedzieć umowę o pracę pracownikowi, który nie osiągnął właściwych wyników pracy, nawet jeśli przyczyny te są niezawinione i niezależne od pracownika, a także spowodowane działaniem lub z…
- II PK 84/19 2020-08-19Czy pracodawca może rozwiązać umowę o pracę z pracownikiem za wypowiedzeniem, jeśli od dowiedzenia się o przyczynie wypowiedzenia do złożenia oświadczenia minął znaczący okres, a przyczyna ta mogła zdezaktualizować się n…
- I PK 92/15 2016-01-20Czy pracodawca ma obowiązek wskazania w wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyny wyboru pracownika do zwolnienia, jeśli kryteria doboru nie są sprecyzowane i są ocenne?
- III PK 95/16 2017-02-01Czy pracodawca ma obowiązek podania w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę kryteriów doboru pracownika do zwolnienia, a jeśli tak, to czy mogą być one podane dopiero na etapie postępowania sądowego?
Powołane przepisy
art. 30 § 4 KPart. 45 § 1 KPart. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 390 KPCart. 94 pkt 2 KPart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 4§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy