I PK 240/18
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-10-01
Skład orzekający: Dawid Miąsik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie niepełnosprawnej, która miała pierwszeństwo w zatrudnieniu na stanowisku urzędniczym zgodnie z art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych, a mimo to nie została zatrudniona, przysługuje jakiekolwiek roszczenie przeciwko niedoszłemu pracodawcy, a w szczególności odszkodowanie na podstawie art. 183d k.p. w związku z art. 43 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie była ona oczywiście zasadna. Stwierdzono, że naruszenie art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych może nastąpić jedynie w przypadku zatrudnienia osoby pełnosprawnej, mimo iż na liście najlepszych kandydatów znajduje się osoba niepełnosprawna. W analizowanej sprawie nie doszło do dyskryminacji powoda ze względu na niepełnosprawność, gdyż przyczyną niezatrudnienia była niższa ocena jego wiedzy merytorycznej.Stan faktyczny
Powód domagał się odszkodowania za dyskryminację w zatrudnieniu ze względu na niepełnosprawność. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda. Powód wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych i podnosząc istotne zagadnienia prawne dotyczące roszczeń przysługujących w przypadku naruszenia tego przepisu. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PK 240/18 POSTANOWIENIE Dnia 1 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z powództwa M.T. przeciwko Urzędowi Marszałkowskiemu Województwa […] o odszkodowanie z tytułu dyskryminacji w zatrudnieniu, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 1 października 2019 r., skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt IX Pa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. nie obciąża powoda kosztami zastępstwa procesowego pozwanego w postępowaniu kasacyjnym, 3. przyznaje radcy prawnemu B.N. kwotę 1350 (tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych powiększoną o stawkę podatku od towarów usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. UZASADNIENIE Wyrokiem z 24 kwietnia 2018 r., IX Pa […] Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację, wniesioną przez M.T. (powód) od wyroku Sąd Rejonowego w K. z 21 listopada 2017 r., VII P […], oddalającego powództwo o zasądzenie odszkodowania za dyskryminację w zatrudnieniu, wniesione przeciwko Urzędowi Marszałkowskiemu Województwa […] (pozwany).
2 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu Okręgowego wniósł powód. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance jej oczywistej zasadności, której powód upatruje w zastosowaniu przez Sąd Okręgowy wykładni art. 13a ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (jednolity tekst: Dz.U. z 2016 r., poz. 902 ze zm., dalej jako ustawa o pracownikach samorządowych) sprzecznej z literalnym brzmieniem przepisu. Ponadto powód podniósł, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne: 1) czy osobie niepełnosprawnej, której przysługiwało pierwszeństwo w zatrudnieniu na stanowisku urzędniczym w myśl art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych, a która wbrew brzmieniu przepisu nie została zatrudniona, przysługuje jakiekolwiek roszczenie przeciwko niedoszłemu pracodawcy?; 2) czy osobie niepełnosprawnej, w przypadku bezzasadnego zatrudnienia kandydata sprawnego, o którym mowa w art. 13a ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych, przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 183d k.p. w związku z art. 43 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych, czy też inne roszczenie i na jakiej podstawie prawnej? W odpowiedzi na skargę kasacyjną powoda pozwany wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarga kasacyjna nie jest oczywiście zasadna w zakresie dotyczącym powołanego w jej podstawie art. 13a ustawy o pracownikach samorządowych. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że osobie niepełnosprawnej przysługuje pierwszeństwo w zatrudnieniu na stanowisku urzędniczym, jeżeli znajdzie się w gronie najlepszych kandydatów wyłonionych przez komisję, którzy spełniają wymagania niezbędne i w największym stopniu wymagania dodatkowe, i przedstawionych kierownikowi jednostki celem dokonania ostatecznego wyboru spośród tej grupy osoby, która zostanie zatrudniona. Do
3 naruszenia art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych może więc dojść w przypadku zatrudnienia pełnosprawnej osoby, mimo iż na liście wyłonionych kandydatów będzie znajdowała się osoba niepełnosprawna. Takie rozumienie art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych znajduje potwierdzenie w stanowisku piśmiennictwa (A. Rycak, M. Rycak, J. Stelina, J. Stępień, Ustawa o pracownikach samorządowych. Komentarz, LEX 2016). Do naruszenia art. 13a ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych może także dojść w przypadku wadliwego przeprowadzenia naboru przez komisję (wyłonienia tylko jednego kandydata, choć spełniających wymagania niezbędne oraz spełniających wymagania dodatkowe będzie więcej), jednakże tego rodzaju naruszenia kontrolowane są w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a nie przed sądem pracy. Ponadto należy mieć na względzie, że niepełnosprawność powoda nie stanowiła przyczyny niezatrudnienia go ani nawet przyczyny nieprzedstawienia go przez komisję kierownikowi jednostki. Przyczyną tą była wiedza merytoryczna powoda, która została niżej oceniona w tym postępowaniu konkursowym. Nie można zatem mówić o dyskryminacji powoda ze względu na jego niepełnosprawność. Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się także do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania ze względu na potrzebę rozstrzygnięcia wskazanych w niej zagadnień prawnych, ponieważ jedynym przepisem prawa materialnego powołanym w jej podstawie jest art. 13a ustawy o pracownikach samorządowych. Sąd Najwyższy z racji związania podstawami skargi nie miałby zatem żadnych podstaw i możliwości dla rozstrzygania problemu prawnego, dotyczącego roszczeń, jakie ewentualnie przysługują w przypadku naruszenia art. 13a ustawy o pracownikach samorządowych. Niezależnie od powyższego oczywistym jest, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia tego przepisu przez pozwanego, zatem i tak rozstrzygnięcie problemu prawnego objętego zagadnieniami prawnymi przedstawionymi we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania byłoby zbędne. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji, rozstrzygając kosztach postępowania na podstawie art. 102 k.p.c. oraz § 16 ust. 4 w związku z § 15 ust. 1 pkt 2 i § 8 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z
4 dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 68). as
Powiązane orzeczenia
- II PK 31/17 2017-12-13Czy pracownik samorządowy, będący kierownikiem gminnej jednostki organizacyjnej, może samodzielnie przyznać sobie wynagrodzenie w innej wysokości niż ustalił pracodawca, a następnie dochodzić odszkodowania za niezgodne z…
- I PK 199/16 2017-04-20Czy pracownik, który udowodnił fakt nierównego traktowania przez pracodawcę, ale nie wskazał kryterium dyskryminacyjnego, może dochodzić roszczenia z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu na podstaw…
- I PK 160/15 2016-04-12Czy sposób nawiązania stosunku pracy (np. stosunek mianowania) może stanowić kryterium doboru pracowników do zwolnienia, a jego zastosowanie nie narusza zakazu dyskryminacji pracownika w rozumieniu art. 183a § 1 k.p.?
- II PK 1/20 2020-12-03Czy pracownik samorządowy, który przed wyborem na stanowisko wójta był zatrudniony w urzędzie gminy, ma prawo powrotu do poprzedniej pracy po zakończeniu kadencji, jeśli w związku z wyborem przebywał na urlopie bezpłatny…
- I PK 164/16 2017-03-16Czy pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, rozwiązując stosunek pracy z pracownikiem, jeśli kryteria doboru do zwolnienia były pozornie neutralne, a wybór ten miał na celu zwolnienie pracownika z…
Powołane przepisy
art. 13a ust. 2art. 13a ust. 1art. 183d KPart. 43 ust. 1art. 13aart. 102 KPC§ 16 ust. 4§ 15 ust. 1§ 8 pkt 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy