I PK 274/04
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2005-04-19
Skład orzekający: Zbigniew Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udzielenie pełnomocnictwa do wykonywania czynności związanych z kierowaniem oddziałem przedsiębiorstwa i innymi czynnościami, które nie są związane z bieżącym zarządem grupą ludzi, wyklucza uznanie stosunku prawnego opartego na tym pełnomocnictwie za stosunek pracy, jeśli cechy charakterystyczne dla danego rodzaju czynności nie są jednoznacznie dominujące?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania, uznając, że zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych nie były oczywiście zasadne. Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił, że brak obustronnej woli nawiązania stosunku pracy oraz brak podporządkowania i ustalonych godzin pracy powoda, przy jednoczesnym istnieniu stosunku cywilnoprawnego wynikającego z pełnomocnictwa, przesądzał o niepracowniczym charakterze zatrudnienia. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli stosunek prawny miał złożony charakter, dominująca charakterystyka cywilnoprawna zobowiązania stron wykluczała uznanie go za stosunek pracy.Stan faktyczny
Powód J. W. domagał się ustalenia istnienia stosunku pracy z pozwaną spółką "G." Sp. z o.o. w K., twierdząc, że wykonywał czynności zarówno na podstawie umowy o pracę, jak i umowy cywilnoprawnej, co miało być potwierdzone pieczątką "dyrektor-pełnomocnik". Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że strony łączył niepracowniczy stosunek cywilnoprawny wynikający z udzielonego powodowi pełnomocnictwa, gdyż brak było obustronnej woli nawiązania stosunku pracy, a powód nie miał ustalonych godzin pracy ani nie był nikomu podporządkowany. Powód wniósł kasację, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i istotnego zagadnienia prawnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia kasacji do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PK 274/04 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Myszka w sprawie z powództwa J. W. przeciwko "G." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o wynagrodzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 19 kwietnia 2005 r., kasacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 12 sierpnia 2004 r., sygn. akt IX Pa …/04, odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania i zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie W kasacji powoda J. W. od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 12 sierpnia 2004 r. pełnomocnik skarżącego podniósł następujące zarzuty: 1/ naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c. – przez niewskazanie, jakie dowody sąd uznał za wiarygodne, a którym odmówił tej cechy, a także przez nieodniesienie się do zarzutów apelacyjnych „w sposób uniemożliwiający kontrolę prawidłowości zarzucanych uchybień”, 2/ naruszenia art. 382 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c. oraz art. 278 § 1 k.p.c. w związku z art.
2 391 k.p.c. wskutek błędnej i niepełnej oceny materiału dowodowego. Jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie kasacji do rozpoznania wskazano istotne zagadnienie prawne, „czy w sytuacji w której osoba nie będąca przedsiębiorcą, na podstawie pełnomocnictwa wykonuje dla przedsiębiorcy czynności związane zarówno z kierowaniem oddziałem przedsiębiorstwa jak i inne czynności nie związane z bieżącym zarządem grupą ludzi, w łączącej strony więzi prawnej dla oceny rodzaju stosunku prawnego należy badać, które z cech charakterystycznych dla danego rodzaju czynności mają charakter przeważający, czy też należy uznać, iż udzielenie pełnomocnictwa – jako czynność jednostronna o charakterze nie obligacyjnym – wyklucza uznanie opartego na nim stosunku prawnego za stosunek pracy”. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i poprzedzającego go wyroku Sądu Rejonowego w W. i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania „za obie instancje”. W ocenie skarżącego prawidłowa ocena materiału dowodowego powinna prowadzić do ustalenia, że „wykonywał zarówno umowę o pracę – kierując grupą pracowników pozwanego – jak i inną umowę cywilnoprawną – negocjując kontrakty, szukując kontrahentów”, a pieczątka dyrektor-pełnomocnik wyraźnie wskazywała na podwójny charakter tych czynności. W odpowiedzi na kasację pozwany wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie i zasądzenie od powoda kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja zawiera wyłącznie proceduralne zarzuty kasacyjne, które mogłyby uzasadniać skargę kasacyjną wyłącznie wówczas gdyby były oczywiście zasadne, tj. uzasadniające kasację w stopniu widocznym na pierwszy rzut oka i bez wgłębiania się w szczegóły sprawy. Tymczasem Sąd Okręgowy wskazał na istotne przesłanki ustalenia niepracowniczego charakteru zatrudnienia powoda, który nawet w kasacji twierdził, że stosunek prawny łączący go z pozwanym miał złożoną pracowniczo-cywilnoprawną naturę. Jeżeli zważyć, że Sąd Okręgowy argumentował, że powód nie miał ustalonych godzin pracy ani nie był nikomu podporządkowany, a nawet mógł nie być zainteresowany zawarciem umowy o pracę w spornym okresie, gdyż starał się o przyznanie renty, to ostatecznej
3 konstatacji tego Sądu, że skoro obie strony nie wyraziły obustronnie woli nawiązania stosunku pracy, to w spornym okresie łączył je niepracowniczy stosunek cywilnoprawny wynikający z udzielonego powodowi pełnomocnictwa - nie można zarzucić naruszenia jakichkolwiek przepisów prawa materialnego, których skarżący nawet nie wymienił wśród podstaw kasacyjnych, ograniczając się do subiektywnie stawianych proceduralnych zarzutów kasacyjnych. Powyższe oznaczało, że wbrew twierdzeniem kasacji Sąd Okręgowy zbadał, które cechy miały charakter przeważający (dominujący) w łączącym strony stosunku prawnym, opowiadając się za stosunkiem cywilnoprawnym. W tej sytuacji postawione w kasacji zagadnienie prawne, które rozmijało się z ustaleniami i oceną prawną Sądu drugiej instancji nie mogło być przedmiotem abstrakcyjnego rozstrzygnięcia po myśli skarżącego, jakoby z samego faktu udzielenia pełnomocnictwa do prowadzenia przedsiębiorstwa wynikało jego prowadzenie w ramach stosunku pracy, skoro przeważająca była cywilnoprawna charakterystyka i natura zobowiązania stron. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II PK 247/10 2011-01-27Czy powierzenie danej osobie w sposób dorozumiany określonych czynności władczych z zakresu prawa pracy przysługujących pracodawcy może być uznane za udzielenie w sposób dorozumiany pełnomocnictwa uprawniającego tę osobę…
- III PK 67/05 2005-06-07Czy pracodawca może skutecznie powoływać się na naruszenie obowiązków służbowych przez pracownika, jeśli sam zaniedbał sprecyzowania tych obowiązków w wewnętrznych aktach prawnych i zakresie czynności?
- II PK 167/15 2016-02-03Czy zarządzenie wewnętrzne spółki kapitałowej, wprowadzające zasady dotyczące rozwiązywania umów o pracę, może być uznane za źródło prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. i czy jego niezastosowanie stanowi podstawę do…
- I PK 243/04 2005-03-15Czy bliska więź przyjaźni łącząca pracodawcę i pracownika wpływa na ocenę istnienia podporządkowania w stosunku pracy, a także czy harmonogram pracy narzucony przez pracodawcę, określający godziny rozpoczęcia i zakończen…
- I PK 198/14 2015-01-28Czy zakładowy układ zbiorowy pracy może stanowić podstawę do uznania jednostki organizacyjnej wchodzącej w skład spółki za pracodawcę i upoważniać dyrektora tej jednostki do wykonywania czynności z zakresu prawa pracy wo…
Powołane przepisy
art. 328 § 2 KPCart. 391 KPCart. 382 KPCart. 233 § 1 KPCart. 278 § 1 KPCart.
2§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy