I PK 90/18

WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-03-28

Skład orzekający: Bohdan Bieniek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, w której powód domaga się ustalenia istnienia stosunku pracy, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie opiera się wyłącznie na stwierdzeniu oczywistej zasadności skargi wynikającej z rażących uchybień sądu drugiej instancji, bez wskazania istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, rozbieżności w orzecznictwie lub nieważności postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie spełnił wymogu formalnego przewidzianego w art. 398^4 § 2 k.p.c. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania nie może polegać na odwołaniu się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, lecz musi autonomicznie wykazać istnienie przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. W niniejszej sprawie skarżący ograniczył się jedynie do stwierdzenia oczywistej zasadności skargi, co nie jest wystarczające do jej przyjęcia.
Stan faktyczny
Powód domagał się ustalenia istnienia stosunku pracy z osobą prowadzącą działalność gospodarczą. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, uznając, że współpraca stron miała charakter cywilnoprawny, a nie stosunek pracy. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda. Powód wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej uwzględnienia z uwagi na oczywistą zasadność wynikającą z rażących uchybień sądu drugiej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I PK 90/18 POSTANOWIENIE Dnia 28 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bohdan Bieniek w sprawie z powództwa Ł. K. - D. przeciwko Syndykowi Masy Upadłości osoby fizycznej W. K. w upadłości likwidacyjnej o ustalenie istnienia stosunku pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 28 marca 2019 r., skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt VII Pa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 19 października 2017 r. oddalił apelację Ł. K.-D. od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 25 października 2016 r., mocą którego oddalono jego powództwo o ustalenie istnienia stosunku pracy. W sprawie ustalono, że powód nawiązał współpracę z W. K., prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie robót inżynieryjnych oraz inżynierii budowalnej i handlu paliwami, na przełomie sierpnia i września 2012 r. Powód miał między innymi świadczyć doradztwo prawne. Miał przy tym swobodę w zakresie realizacji powierzonych czynności, również co do czasu ich wykonania. Nie miał swojego wyznaczonego miejsca pracy. Nie był także zgłoszony do ubezpieczenia społecznego i takiego zgłoszenia nie wymagał od podmiotu zatrudniającego. 2 Powód otrzymywał od W. K. określone sumy pieniężne, które nie były opisane jako wynagrodzenie za pracę. Nie były też wypłacane w stałych kwotach ani w równych odstępach czasu. Sąd pierwszej instancji, mając na uwadze treść art. 189 k.p.c. oraz art. 11 k.p., art. 22 § 1, 11 i 12 k.p., wskazał, że nie ma podstaw do ustalenia, iż powoda łączyła z W. K. umowa o pracę, ponieważ ich współpraca nie nosiła cech stosunku pracy jak również strony nie wykazały woli jego zawarcia. Sąd Okręgowy przyjął ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy za poprawne i uznał za własne. Na aprobatę zasługiwała też przedstawiona ocena prawna. W przedmiotowej sprawie cechy stosunku pracy nie dominowały nad cywilnoprawnym charakterem zawartej między stronami umowy. Analiza elementów stosunku prawnego łączącego strony wskazywała, że przeważają elementy o charakterze cywilnoprawnym. Brak było również elementu podlegania powoda kierownictwu pracodawcy. Sąd Okręgowy oddalił wnioski dowodowe zgłoszone w piśmie z dnia 19 października 2017 r., ponieważ w jego ocenie zmierzały wyłącznie do przedłużenia postępowania. Kierując się powyższymi argumentami, Sąd drugiej instancji orzekł w myśl art. 385 k.p.c. Skargę kasacyjną wywiódł pełnomocnik powoda, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał, że jest ona oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 3 wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). Formułując zatem okoliczności związane z wnioskiem o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnieniem, skarżący powinien uwzględnić, że jest to szczególne i samoistne wymaganie formalne skargi kasacyjnej, którego nie można mylić z wymaganiem konstrukcyjnym dotyczącym przytoczenia podstaw kasacyjnych. Ze względu na odmienny cel instytucji przedsądu i jej odrębne oraz kwalifikowane przesłanki, wskazanie i uzasadnienie okoliczności decydujących o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie może polegać na odwołaniu się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Natomiast mechanizm, który zastosował skarżący, polega na przytoczeniu jednego zdania uzasadnienia, w którym stwierdza, że fakt oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wynika z rażących uchybień Sądu drugiej instancji. W prawidłowo sporządzonej skardze kasacyjnej oba powyższe wymagania muszą pojawić się oddzielnie i autonomicznie. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może zostać osiągnięty jedynie przez powołanie i właściwe uzasadnienie istnienia wymienionych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje na podstawie oceny czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają przyczynom kasacyjnym wymienionym w art. 3989 § 1 k.p.c. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2018 r., LEX nr 2498010). Innymi słowy do spełnienia wymagania z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych lub ich uzasadnienia. Sąd Najwyższy w ramach "przedsądu" bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna powinna być w związku z tym tak zredagowana i skonstruowana, by Sąd Najwyższy nie musiał poszukiwać w jej podstawach lub ich uzasadnieniu pozostałych elementów kreatywnych skargi, ani tym bardziej się ich domyślać. Podstawy skargi kasacyjnej podlegają badaniu dopiero po przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania. Z tych motywów orzeczono jak w sentencji, stosownie do art. 3989 § 2 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 189 KPCart. 11 KPart. 22 § 1art. 385 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy