I UK 110/14
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2014-09-25
Skład orzekający: Katarzyna Gonera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie oczywistego naruszenia prawa materialnego lub procesowego, która w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji dotyczące stanu zdrowia ubezpieczonego i jego zdolności do pracy, może uzasadniać przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy jej uzasadnienie opiera się na przesłance oczywistej zasadności, a skarżący w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji dotyczące stanu zdrowia i zdolności do pracy. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, a nie jedynie zakwestionowania ustaleń faktycznych, które Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym badać pomija.Stan faktyczny
Ubezpieczony W. B. odwołał się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej mu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny oddaliły jego odwołanie, stwierdzając na podstawie opinii biegłych lekarzy brak niezdolności do pracy w związku z wypadkiem. Ubezpieczony wniósł skargę kasacyjną, zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i twierdząc, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UK 110/14 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Gonera w sprawie z odwołania W. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w N. o rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 25 września 2014 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt III AUa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w N. decyzją z 8 lutego 2012 r. odmówił wnioskodawcy W. B. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Wnioskodawca wniósł odwołanie od tej decyzji. Sąd Okręgowy w N. – Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 18 grudnia 2012 r., IV U (…), oddalił odwołanie. Wnioskodawca wniósł apelację od wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny w (…) wyrokiem z 16 października 2013 r., III AUa (…), oddalił apelację. Sąd Apelacyjny stwierdził, że przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy wiązało się z koniecznością wykazania, że skutki bezspornego wypadku przy pracy z 22 lipca 1989 r. powodują obecnie niezdolność do pracy. Ustalenia faktyczne stanowiące podstawę rozstrzygnięcia zostały dokonane na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego
2 (opinii biegłych lekarzy odpowiednich specjalności), które wykazało brak niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Ponadto, z przeprowadzonego postepowania dowodowego wynika, że zarówno stwierdzony u wnioskodawcy uszczerbek na zdrowiu, jak i częściowa utrata słuchu, nie powodują niezdolności do pracy w rozumieniu art. 12 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przy czym ustalenia te uwzględniają obydwa podnoszone przez wnioskodawcę elementy utraty zdolności do pracy zarobkowej – ekonomiczny i biologiczny. Skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego wniósł w imieniu skarżącego jego pełnomocnik, zaskarżając wyrok ten w całości. Skarga kasacyjna została oparta na podstawie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie: 1) art. 6 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, przez niewłaściwe zastosowanie przejawiające się nieuwzględnieniem przez Sąd, że odwołujący się jest częściowo niezdolny do pracy, a jego niezdolność do pracy wynika z wypadku przy pracy, któremu odwołujący się uległ w 1989 r.; 2) art. 41 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, przez niewłaściwe zastosowanie. Konieczność przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący uzasadnił tym, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, ewentualnie o uchylenie i zmianę zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Okręgowego, uznanie zasadności roszczenia wnioskodawcy i przyznanie mu renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego podniósł, między innymi, że niezdolność wnioskodawcy do pracy związana jest przede wszystkim z wypadkiem przy pracy, który miał miejsce 22 lipca 1989 r. W wyniku wypadku wnioskodawca doznał zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa szyjnego, obustronnego niedosłuchu mieszanego oraz cierpi na szumy uszne. Schorzenia te uniemożliwiają podjęcie jakiejkolwiek pracy, ponieważ niedosłuch jest tak znaczny,
3 że uniemożliwia wnioskodawcy porozumiewanie się z innymi osobami, w związku z czym staje się on osobą niepożądaną przez potencjalnych pracodawców. Pierwsze objawy choroby wnioskodawcy ujawniły się w 1990 r. W tym czasie rozpoczęto także leczenie, które miało niwelować objawy choroby. Leczenie jest jednak bezcelowe z uwagi na stale postępujący ubytek słuchu oraz schorzenia neurologiczne, tj. zaburzenia mowy i słuchu, utratę równowagi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984 § 2 k.p.c.) powinien stanowić odrębny element pisma niezależny od przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 3984 § 1 pkt 2 k.p.c.). Uzasadnienie wniosku natomiast powinno nawiązywać do przesłanek przyjęcia skargi do rozpoznania określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Spełnienie wymagania z art. 3984 § 2 k.p.c. powinno zatem przybrać formę wyodrębnionego wywodu prawnego, w którym skarżący wskaże, jakie występujące w sprawie okoliczności pozwalają na uwzględnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jednocześnie uzasadni, dlaczego odpowiadają one ustawowemu katalogowi przesłanek. Skarżący uzasadnił wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania tym, że jest ona oczywiście uzasadniona. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance wynikającej z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. jest skuteczne tylko wówczas, gdy już na pierwszy rzut oka podstawy wskazane w skardze zasługują na uwzględnienie, tj. gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami albo zostało wydane w wyniku oczywiście błędnej, widocznej bez głębszej analizy prawniczej, wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (por. postanowienie SN z 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004 nr 6, poz. 100). Istotne jest przy tym wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy
4 wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie SN z 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274). Przedstawiona w skardze kasacyjnej argumentacja prawna nie daje podstaw do przyjęcia, że skarga jest „oczywiście uzasadniona” w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Skarżący nie wykazał (w osobnym, wyodrębnionym wywodzie), że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ zaskarżony wyrok narusza prawo w sposób oczywisty (rzucający się w oczy, bez prowadzenia dogłębnej analizy prawnej). Skarga kasacyjna może być uwzględniona ze względu na „zwykłe” naruszenie prawa (przepisów powołanych w ramach podstaw), ale przyjęcie jej do rozpoznania uzasadnia jedynie kwalifikowana postać tego naruszenia, określana jako oczywistość skargi utożsamiana z oczywistym naruszeniem prawa. Skarżący nie wykazał oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, ponieważ jego argumentacja ogranicza się jedynie do zakwestionowania ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd drugiej instancji w zakresie oceny, czy skutki wypadku przy pracy z 22 lipca 1989 r. spowodowały u niego niezdolność do pracy. Z ustaleń Sądu Apelacyjnego, opartych na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego, w tym opinii biegłych lekarzy odpowiednich specjalności, wynika, że u ubezpieczonego nie występuje całkowita ani częściowa niezdolność do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Odmowa przyznania mu renty z tytułu niezdolności do pracy nie jest zatem w oczywisty sposób sprzeczna z prawem. Skarżący, powołując się na oczywiste naruszenie przepisów prawa, neguje w istocie poczynione w sprawie ustalenia faktyczne dotyczące jego stanu zdrowia z punktu widzenia oceny zdolności do pracy. Podnoszone zarzuty dotyczą jednak ustaleń faktycznych, którymi Sąd Najwyższy się nie zajmuje w postępowaniu kasacyjnym. Z tych względów na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Powiązane orzeczenia
- II UK 292/19 2020-11-05Czy skarga kasacyjna oparta na przesłance oczywistej zasadności może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli sąd nie stwierdził oczywistego naruszenia prawa procesowego lub materialnego?
- I UK 399/14 2015-05-19Czy skarga kasacyjna dotycząca odmowy prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, oparta na zarzutach naruszenia prawa materialnego i procesowego, może zostać przyjęta do rozpoznania p…
- II USK 51/21 2021-01-21Czy skarga kasacyjna w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy może być uznana za oczywiście uzasadnioną, jeśli zarzuty dotyczą wadliwego uznania ustaleń faktycznych, a nie narusze…
- I USK 261/23 2023-12-05Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance oczywistej zasadności, spełnia wymogi formalne, jeśli nie zawiera wywodu prawnego wykazującego tę oczywistość?
- I USK 401/23 2024-09-18Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie nie wykazuje w sposób oczywisty naruszenia przep…
Powołane przepisy
art. 12art. 6 ust. 1art. 16 ust. 1art. 17 ust. 1art. 41 ust. 1art. 12 ust. 1art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3984 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy