I UK 360/11

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2012-02-15

Skład orzekający: Roman Kuczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracownik wykonujący pracę polegającą na kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług oraz dozorze inżynieryjno-technicznym może być zaliczony do okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach, od którego zależy przyznanie prawa do emerytury w niższym od powszechnego wieku emerytalnym, jeśli praca ta nie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające jej rozpoznanie. Wskazał, że zaliczenie do okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach, od którego zależy przyznanie prawa do emerytury w niższym wieku, jest możliwe tylko wtedy, gdy praca jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Praca polegająca na kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług oraz dozorze inżynieryjno-technicznym może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, jeżeli pracownik stale i w pełnym wymiarze czasu pracy sprawował taką kontrolę lub dozór na oddziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace kwalifikowane jako praca w szczególnych warunkach.
Stan faktyczny
Ubezpieczony domagał się prawa do emerytury, powołując się na okres zatrudnienia w szczególnych warunkach. Organ rentowy odmówił przyznania emerytury, a jego decyzję utrzymały w mocy sądy obu instancji. Sąd Apelacyjny oddalił apelację ubezpieczonego, a Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonego. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się występowania przesłanek pozwalających na przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I UK 360/11 POSTANOWIENIE Dnia 15 lutego 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Roman Kuczyński w sprawie z odwołania M. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o emeryturę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 15 lutego 2012 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 3 czerwca 2011 r., odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2011 r. Sąd Apelacyjny - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 3 listopada 2010 r. na mocy którego zostało oddalone odwołanie ubezpieczonego od decyzji organu rentowego z 28 maja 2010 r. odmawiającej prawa do emerytury. Skarga kasacyjna wnioskodawcy zarzuca powyższemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego – art. 32 w związku z art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; § 1 ust. 2 i § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, (Dz.U. Nr 8, poz. 43, ze zm.) oraz pkt 24 Działu XIV załącznika A do wyżej wymienionego rozporządzenia. 2 Jako okoliczności uzasadniające rozpoznanie skargi kasacyjnej wskazuje, że przy wydawaniu wyroków doszło do rażącego naruszenia prawa - art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, co w konsekwencji oznacza, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Skarga kasacyjna, spełniająca wymagania z przepisu art. 3984 k.p.c. podlega dalszej kontroli w postaci tzw. przedsądu a więc badaniu, czy w sprawie występują okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania (art. 3989 § 1 i 2 k.p.c.) a mianowicie, czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (co polega na przytoczeniu jego treści i wskazaniu argumentów prawnych, które z reguły prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych – por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, M.Prawn. 2001, nr 13, poz. 670), czy istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości a także potrzeba wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (co wymaga przedstawienia tych rozbieżności i wykazania, że przepisy je wywołujące nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowej judykaturze sądowej). W ramach przedsądu następuje także badanie, czy skarga jest oczywiście uzasadniona (przy czym oczywistość ta musi jawić się jako rażące i od razu dostrzegalne, uwidoczniające się bez głębszej analizy naruszenie prawa wyrażające się w sprzeczności wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji) a nadto, czy w sprawie nie występuje nieważność postępowania (art. 39813 § 1 k.p.c.). Tę ostatnią okoliczność Sąd Najwyższy bierze pod uwagę z urzędu, jakkolwiek może ją także podnieść strona skarżąca, co podlega ocenie w ramach przedsądu. Oceniając skargę wniesioną przez ubezpieczonego Sąd Najwyższy nie dopatruje się występowania przesłanek pozwalających na przyjęcie jej do 3 rozpoznania. W szczególności nie formułuje ona w istocie zagadnienia prawnego w sposób, jaki oczekiwałby tego Sąd Najwyższy, nie jest też w świetle wywodów skargi kwestią wymagającą rozstrzygnięcia ani wykładnia wskazanych przepisów ani zasady ich stosowania – bowiem Sąd Najwyższy dokonał już takiej wykładni w wyroku z dnia 4 października 2007 r., I UK 111/07, LEX nr 375689 – stwierdzając, że zgodnie z art. 32 ust. 1, 2 i 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) w związku z § 2 ust. 1 i § 4 ust. 1 rozporządzenia z 1983 r., zaliczenie do okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach od którego zależy przyznanie prawa do emerytury w niższym od powszechnego wieku emerytalnym, jest możliwe tylko wtedy, gdy praca jest (była) wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Łączne odczytanie § 2 ust. 1 i pkt 24 działu XIV wykazu A rozporządzenia z 1983 r. prowadzi do wniosku, że praca polegająca na kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług oraz dozorze inżynieryjno-technicznym może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, jeżeli pracownik stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy sprawował taką kontrolę lub dozór na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace określone w wykazie A, czyli kwalifikowane jako praca w szczególnych warunkach. Z dokładnego brzmienia pkt 24 działu XIV wykazu A do rozporządzenia z 1983 r. wynika, że warunkiem zakwalifikowania tego rodzaju kontroli i dozoru jako pracy wykonywanej w warunkach szczególnych jest to, aby na oddziałach i wydziałach, na których są one wykonywane, jako podstawowe wykonywane były prace wymienione w wykazie. Oznacza to, że objęcie takim nadzorem lub kontrolą także innych niż wymienione w wykazie prac nie wyłącza zakwalifikowania samego nadzoru lub kontroli jako pracy w szczególnych warunkach, jeżeli te inne (podlegające dozorowi lub kontroli) prace nie są na danym oddziale lub wydziale podstawowe. Jak wynika z ustaleń faktycznych ubezpieczony nie wykonywał pracy w warunkach szczególnych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, albowiem spora część jego obowiązków była związana z pracami organizacyjno-biurowymi, które w żaden sposób nie mogą zostać zakwalifikowane jako praca świadczona w warunkach szczególnych z uwagi, że wykonując te prace nie przebywał stale w 4 środowisku pracy, w którym zatrudnieni są pracownicy wykonujący prace w szczególnych warunkach. Z powyższych motywów Sąd Najwyższy - na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. - odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 32art. 184art. 3984 KPCart. 3989 § 1art. 39813 § 1 KPCart. 32 ust. 1art. 3989 § 2 KPC§ 1 ust. 2§ 4 ust. 1§ 2 ust. 1§ 1§ 4 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy