II PK 112/14

WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2014-12-10

Skład orzekający: Bogusław Cudowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy próba uchylenia się od skutków prawnych przedwstępnej umowy sprzedaży przedsiębiorstwa, złożona pod wpływem błędu, może skutkować powrotnym przejściem pracowników do dotychczasowego pracodawcy, jeśli nie doszło do ponownego przejęcia pracowników przez pierwotnego pracodawcę?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że próba uchylenia się od skutków prawnych przedwstępnej umowy sprzedaży wyodrębnionej części przedsiębiorstwa, na podstawie której doszło do przejścia zakładu pracy i pracowników, nie wywołuje powrotnego przejścia pracowników do pierwotnego pracodawcy, jeżeli nie doszło do ponownego przejęcia pracowników przez spółkę, która kwestionuje legalność i skuteczność uchylenia się od skutków prawnych umowy sprzedaży. Sąd wskazał również, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie spełniają wymogów istotnego zagadnienia prawnego ani nie wskazują na rozbieżności w orzecznictwie.
Stan faktyczny
Powodowie domagali się wynagrodzenia od pozwanej Spółki Akcyjnej w likwidacji. Spółka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, kwestionując uznanie jej za pracodawcę powodów w kontekście zawartej przedwstępnej umowy sprzedaży przedsiębiorstwa i późniejszego uchylenia się od skutków tej umowy. Spółka podnosiła, że uchylenie się od skutków prawnych umowy powinno skutkować powrotnym przejściem pracowników do dotychczasowego pracodawcy (Syndyka Masy Upadłości).
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II PK 112/14 POSTANOWIENIE Dnia 10 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogusław Cudowski w sprawie z powództwa A. G. , A. J., L. K., Z. K., M. K., B. K., T. K. przeciwko S. Spółce Akcyjnej w likwidacji z siedzibą w W., Syndykowi Masy Upadłości S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości z siedzibą w T. o wynagrodzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 10 grudnia 2014 r., skargi kasacyjnej strony pozwanej S. Spółki Akcyjnej w likwidacji z siedzibą w W. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt VII Pa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w G. z 20 grudnia 2013 r. Zarzucono naruszenie art. 231 k.p., art. 80 k.p. i art. 81 § 1 k.p. Jako okoliczność przemawiającą za przyjęciem skargi do rozpoznania wskazano na wystąpienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Zdaniem Skarżącej kluczowym dla niniejszej sprawy jest wskazanie, czy w przypadku zawarcia przedwstępnej umowy sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa, a następnie skutecznego złożenia oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu, które niejako „dezaktualizuje” wzajemne zobowiązanie stron, prawidłowe jest przyjęcie przez Sądy, iż Skarżąca jest i była pracodawcą Powodów. Czy w takim przypadku 2 nie powinno nastąpić zwrotne przejście pracowników do dotychczasowego pracodawcy (Syndyka Masy Upadłości S. Sp. z o.o. w upadłości). Znamienne w tym przypadku jest to, iż mamy do czynienia z umową przedwstępną, a nie umową ostateczną, której termin do zawarcia jeszcze nie upłynął. W ocenie Skarżącej, w przypadku sprzedaży przedsiębiorstwa lub jego części często występują sytuacje, w wyniku których nie dochodzi do zawarcia umów przyrzeczonych. Czy w tym przypadku prawidłowym jest uznanie, iż oświadczenie woli o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu nie wywołało skutków w zakresie prawa pracy i nie zniweczyło oświadczeń zawartych w umowie przedwstępnej oraz czy właściwym jest twierdzenie, iż dla oceny roszczeń Powodów na podstawie art. 231 Kodeksu pracy nie ma znaczenia. W ocenie Skarżącej powyższe zagadnienie prawne budzi poważne wątpliwości i wymaga wykładni prawnej dokonanej przez Sąd Najwyższy. Ponadto wskazano na konieczność wykładni przepisów art. 81 § 1 k.p., z uwagi na rozbieżne orzecznictwo dotyczące kwestii gotowości do świadczenia pracy przez pracownika, doznania przeszkód w jej wykonywaniu przez pracodawcę, jak również możliwości powoływania się na wymienione okoliczności w sytuacji, gdy pracodawca pozostaje w likwidacji i nie prowadzi żadnej działalności. Wskazano w tym kontekście wyroki Sądu Najwyższego w sprawach I PKN 280/97, I PK 110/06, II PK 80/07, I PK 115/09. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie (postanowienie SN z 16 maja 2008 r., I UK 16/08, LexPolonica nr 3058328). Ma to ma umożliwić wybór jedynie takich spraw, które powinny zostać rozpoznane przez organ najwyższego szczebla sądownictwa ze względu na interes publiczny (postanowienie SN z 29 stycznia 2011 r., I UK 295/10, niepubl.). Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest bowiem ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego 3 w rozwój prawa i jurysprudencji (postanowienie SN z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147). Po pierwsze, w skardze nie przedstawiono istotnego zagadnienia prawnego, przez które rozumie się problem związany z określonym przepisem prawa materialnego lub procesowego, którego wyjaśnienie ma nie tylko znaczenie dla rozstrzygnięcia konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw (por. postanowienia SN z 16 września 2002 r., I PKN 691/01, niepubl; 20 listopada 2003 r., I PK 436/03, niepubl; 18 marca 2004 r., I PK 625/03, niepubl; 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 nr 1, poz. 11; 13 sierpnia 2002 r., I PKN 649/01, OSNP 2004 nr 9, poz. 158 oraz z 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 nr 7-8, poz. 51). Po drugie, wyrokiem z 9 maja 2013 r., II PK 323/12, niepubl; Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że: „Próba uchylenia się kupującej spółki akcyjnej od skutków prawnych przedwstępnej umowy sprzedaży wyodrębnionej części spółki z o.o., na której podstawie doszło do przejścia tego zakładu pracy i zatrudnionych w niej pracowników na spółkę akcyjną (art. 231 § 1 k.p.), nie wywołuje (nie oznacza) powrotnego przejścia przejętego zakładu pracy na spółkę z o.o., jeżeli nie doszło do ponownego przejęcia mienia i pracowników spółki akcyjnej przez spółkę z o.o., która kontestuje legalność i skuteczność uchylenia się spółki akcyjnej od skutków prawnych zawartej umowy sprzedaży”. W sprawie nie zachodziły także inne okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera wywodu identyfikującego rozbieżności w orzecznictwie ani nawet wątpliwości dotyczących wykładni przepisu. W tej części wniosek skargi kasacyjnej w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne, zgodnie z którymi, jak wskazał Sąd drugiej instancji, powodowie wykonywali prace porządkowe, zabezpieczające, lub w zakresie dozoru, kolejno ustalili dyżury, pozostawili swoje numery telefonów u przełożonych, stawiali się od czasu do czasu w zakładzie by dowiedzieć się co się dzieje. Wszelkie uzgodnienia w omawianym zakresie dokonywane były z bezpośrednimi przełożonymi. Wskazane orzeczenia Sądu Najwyższego na poparcie tezy skarżącej o potrzebie wykładni art. 81 § 1 k.p. zapadły w odmiennym 4 stanie faktycznym i nie przystają do ustaleń dokonanych w tym zakresie przez Sąd drugiej instancji w niniejszej sprawie. Warto wreszcie wskazać, że Sąd Najwyższy orzekał już w podobnych sprawach, odmawiając przyjęcia do rozpoznania skarg kasacyjnych (II PK 34/14, II PK 39/14, II PK 40/14, II PK 41/14, II PK 42/14, II PK 35/14, II PK 43/14). Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 231 KPart. 80 KPart. 81 § 1 KPart. 231art. 231 § 1 KPart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy