II PK 58/13

Sygn. akt II PK 58/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk w sprawie z powództwa J. N. przeciwko K. […] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w G. o wynagrodzenie i odprawę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 10 czerwca 2013 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 września 2012 r., sygn. akt VII Pa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 21 września 2012 r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. – w sprawie z powództwa J. N. przeciwko K. […] Spółce z o.o. w G. o wynagrodzenie i odprawę – na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 29 maja 2012 r., którym Sąd Rejonowy zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki określone kwoty tytułem odprawy pieniężnej oraz wynagrodzenia; wraz z odsetkami ustawowymi. Powyższy wyrok Sądu Okręgowego (w całości) strona pozwana zaskarżyła skargą kasacyjną. Skargę oparto na pierwszej podstawie kasacyjnej określonej w przepisie art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. i zarzucono błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie: art. 25 § 1 k.p., art. 33 k.p. oraz art. 10 ustawy z dnia 13 marca 2 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. Nr 90, poz. 844 ze zm.). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano, z powołaniem przepisu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne: „czy w sytuacji, gdy art. 25 § 1 Kodeksu pracy obok umowy na czas wykonania określonej pracy przewiduje umowę na czas określony, a art. 33 Kodeksu pracy przewiduje wprost możliwość zastrzeżenia w umowie o pracę na czas określony dłuższy niż 6 miesięcy wypowiedzenia umowy o pracę za dwutygodniowym wypowiedzeniem, a żaden przepis nie przewiduje ograniczenia czasowego umów o pracę zawieranych na czas określony, uznanie umów zawartych na okres 10 lat z możliwością ich wypowiedzenia w terminie dwóch tygodni jest niedopuszczalne i umowy takie powinny być traktowane jak umowy o pracę zawarte na czas nieokreślony”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna strony pozwanej nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że strona skarżąca wykazała istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. 3 W świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego dotyczącego przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na sformułowaniu samego zagadnienia wraz ze wskazaniem przepisu prawa, na tle którego to zagadnienie występuje oraz wskazaniu argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, w tym także na sformułowaniu własnego stanowiska przez skarżącego. Wywód ten powinien być zbliżony do tego, jaki jest przyjęty przy przedstawianiu zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, LEX nr 1102817). Analogicznie należy traktować wymogi konstrukcyjne samego zagadnienia prawnego, formułowanego w ramach przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., oraz jego związek ze sprawą i skargą kasacyjną, która miałaby zostać rozpoznana przez Sąd Najwyższy. Zagadnienie prawne powinno: 1) być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01, LEX nr 52571); 2) być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., III CZP 66/02, LEX nr 57240; z dnia 22 października 2002 r., III CZP 64/02, LEX nr 77033 i z dnia 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08, LEX nr 478179); 3) pozostawać w związku z rozpoznawaną sprawą (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, LEX nr 864002; z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, LEX nr 560504) i 4) dotyczyć zagadnienia budzącego rzeczywiście istotne (poważne) wątpliwości. Istotność zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa i praktyki sądowej. Wymóg ten jest uzasadniony publicznymi celami rozpoznania przez Sąd Najwyższy skargi kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2007 r., V CSK 356/07, LEX nr 621243). Twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem 4 prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów konstruujących to zagadnienie (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2010 r., II UK 363/09, LEX nr 577467, z dnia 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468). Z powyższego wynika, że strona pozwana, motywując wniosek w przedstawiony wyżej sposób, nie przedstawiła w istocie zagadnienia prawnego sprawy w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., które miałoby świadczyć o potrzebie przyjęcia jej skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania. Zagadnienie możliwości zawierania przez strony stosunku pracy długotrwałych umów na czas określony było już przedmiotem rozważań judykatury. W szczególności w wyroku z dnia 25 lutego 2009 r., II PK 186/08 – OSNP 2010/19-20/230, Sąd Najwyższy wyraził stanowisko, zgodnie z którym nie korzysta z ochrony (art. 8 k.p.) nieuzasadnione wypowiedzenie przez pracodawcę wieloletniej umowy o pracę na czas określony, jeżeli umowa ta została narzucona przez pracodawcę razem z klauzulą dopuszczalności jej wypowiedzenia (art. 33 k.p.) wyłącznie po to, ażeby pracodawca dysponował nieskrępowaną możliwością rozwiązania stosunku pracy. W wyroku z dnia 25 października 2007 r., II PK 49/07 – OSNP 2008/21-22/317, Sąd Najwyższy stwierdził, że niedopuszczalne jest zawarcie wieloletniej umowy o pracę na czas określony z klauzulą wcześniejszego jej rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem, chyba że co innego wynika z przepisów prawa pracy albo z charakteru umowy dotyczącej wykonywania zadań oznaczonych w czasie albo, gdy z innych przyczyn nie narusza to usprawiedliwionego i zgodnego interesu obu stron stosunku pracy. Jeżeli zawarcie umowy o pracę na czas określony było niedopuszczalne, stosunek pracy podlega przepisom prawa pracy o umowie na czas nieokreślony (por. także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2005 r., II PK 294/04 – OSNP 2006/13-14/207). Powołane wyżej stanowisko judykatury w zakresie omawianej kwestii oraz przedstawione we wskazanych orzeczeniach analizy interpretacyjne przepisów prawa pracy w tym art. 8 k.p., art. 25 § 1 k.p., art. 251 k.p., art. 33 k.p. zostały uwzględnione przez Sąd Okręgowy w G. w zaskarżonym rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do 5 rozpoznania nie uwzględnia w ogóle stanowiska judykatury w przedmiotowej kwestii. Autor skargi kasacyjnej – ograniczając się tylko do pytania stanowiącego proste zaprzeczenie podstawie wyroku Sądu drugiej instancji – nie przedstawił odpowiedniej jurydycznej argumentacji, którą zakwestionowałby przedstawione wyżej stanowisko judykatury w zakresie problematyki dotyczącej możliwości zawarcia długotrwałych terminowych umów o pracę. Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. aw