II PK 91/06

Wyrok z dnia 16 listopada 2006 r. II PK 91/06 Nie jest uzasadnione żądanie wydania orzeczenia zobowiązującego pra-codawcę do złożenia oświadczenia woli w sytuacji, gdy wynagrodzenie pod-wyższone o kwotę określoną w art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. o nego-cjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1995 r. Nr 1, poz. 2 ze zm.) zostało pracownikowi wypłacone. Przewodniczący SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec, Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk (sprawozdawca), Zbigniew Myszka. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 listopa-da 2006 r. sprawy z powództwa Ogólnopolskiego Akademickiego Związku Zawodo-wego w Warszawie działającego na rzecz Alicji O. i Ewy P. przeciwko Akademickie-mu Szpitalowi Klinicznemu w W. o wynagrodzenie i zadośćuczynienie, na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 24 października 2005 r. [....] o d d a l i ł skargę kasacyjną. U z a s a d n i e n i e Ogólnopolski Akademicki Związek Zawodowy w Warszawie wnosił o zasądze-nie od Akademickiego Szpitala Klinicznego w W. na rzecz Alicji O. 32.688,40 zł i na rzecz Ewy P. 32.760 zł tytułem wyrównania wynagrodzenia oraz zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych. Alicja O. i Ewa P. nie wstąpiły do procesu w charak-terze powódek. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa. Wyrokiem z dnia 14 czerwca 2005 r. [...] Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpie-czeń Społecznych we Wrocławiu oddalił powództwo. Sąd ustalił, że Ewa P. jest za-trudniona w pozwanym Szpitalu od 2 kwietnia 1996 r. W grudniu 2000 r. między stroną pozwaną a Ogólnopolskim Związkiem Zawodowym Pielęgniarek i Położnych 2 zostało zawarte porozumienie, w którym strony ustaliły wzrost wynagrodzenia dla personelu pielęgniarskiego począwszy od 1 stycznia 2001 r. średnio 250 zł brutto do uposażenia zasadniczego na każdy etat pielęgniarski. Wynagrodzenie zasadnicze Ewy P. w 2000 r. wynosiło 913 zł, a od 1 stycznia 2001 r. 1.134 zł, czyli wzrosło o 221 zł. Miesięczny wzrost wynagrodzenia (wynagrodzenie zasadnicze + dodatki) w porównaniu z grudniem 2000 r. wyniósł 356,38 zł. Od dnia 6 grudnia 2004 r. rozpo-częto spłatę należności za 2002 r. w kwocie 1.322,76 zł w 6 ratach i do dnia 3 marca 2005 r. wpłacono 4 raty w sumie 881,84 zł. W dniu 9 kwietnia 2001 r. dokonano wy-powiedzenia warunków płacy w zakresie dodatkowego wynagrodzenia rocznego, a w dniu 11 września 2003 r. w zakresie premii regulaminowej. Ewa P. nie złożyła oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków. Od 1 stycznia 2004 r. przy-znano jej wynagrodzenie zasadnicze w kwocie 1.200 zł miesięcznie. Alicja O. została zatrudniona od dnia 14 stycznia 2002 r. z wynagrodzeniem zasadniczym 1.090 zł. Wynagrodzenie brutto ze wszystkimi składnikami wynosiło ponad 1.370 zł. W ramach wynagrodzenia miała wliczoną podwyżkę wynikającą z ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagro-dzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1995 r. Nr 1, poz. 2 ze zm.) z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wy-nagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw i ustawy o zakładach opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 45). Ustawą zmieniającą wprowadzono art. 4a określający obowiązek podwyższenia wynagrodzeń pracowników służby zdrowia o 203 zł od 1 stycznia 2001 r. i 110 zł od 1 stycznia 2002 r. Wynagrodzenie obu powódek obejmowało te podwyżki, z tym, że Ewie P. podwyżkę za 2002 r. wy-płacano od 6 grudnia 2004 r. w sześciu ratach. Regulacja zawarta w art. 4a ma cha-rakter przejściowy, zatem żądanie podwyższenia wynagrodzenia za kolejne lata po-czynając od 2003 r. nie znajduje uzasadnienia. Wynagrodzenie obu pracownic w tych latach wzrastało i było wyższe niż suma minimalnego wynagrodzenia i podwy-żek za 2001 r. i 2002 r. Podwyżki za te ostatnie lata również zostały wypłacone na podstawie zawartego w 2000 r. porozumienia. W uchwale z dnia 16 grudnia 2004 r., II PZP 12/04, Sąd Najwyższy stwierdził, że uzyskanie przez pracownika przyrostu wynagrodzenia wyższego niż przewidziany w art. 4a ust. 1 lub 2 ustawy zaspokaja jego roszczenie o podwyżkę wynikającą z tego przepisu także wówczas, gdy praco-dawca był zobowiązany do podwyższenia wynagrodzeń pracowników na podstawie 3 porozumienia zbiorowego zawartego w 2000 r. z zakładowymi organizacjami związ-kowymi reprezentującymi pracowników tego zakładu. Roszczenie Ewy P. dotyczące wypłaty nagród rocznych i premii regulaminowej nie zasługują na uwzględnienie, gdyż w zakresie tych składników wynagrodzenia pracodawca skutecznie wypowie-dział warunki płacy, a należności z tego tytułu do upływu terminu wypowiedzenia zo-stały jej wypłacone. Brak jest również podstaw do uwzględnienia żądania dotyczące-go zobowiązania pracodawcy do wypowiadania umów o pracę w przypadku ich pod-wyższania. Nie znajduje podstaw żądanie zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych, gdyż nie można przyjąć, że wypłata wynagrodzenia w wysokości uwzględniającej podwyżkę jest niegodziwa. Apelacja strony powodowej od tego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 24 paź-dziernika 2005 r. [...]. Sąd Apelacyjny uznał za prawidłowe stanowisko Sądu pierw-szej instancji co do tego, że obowiązek pracodawcy podwyższenia wynagrodzenia na podstawie art. 4a powołanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ustawy o kwotę 203 zł w 2001 r. i o dalszą kwotę 110, 23 zł w 2002 r. został przez pozwanego zrealizowany. Przewidziana ustawą podwyżka winna powodować powiększenie łącznego przypadającego na etat wynagrodzenia; ustawa nie traktuje o wynagrodze-niu zasadniczym ale o łącznym skutku wzrostu całości płacy. Podwyższenie wyna-grodzenia Ewie P. nastąpiło na podstawie porozumienia zawartego w 2000 r. i kwota podwyżki wynikająca z tego porozumienia była wyższa niż ustawowe minimum 203 zł. Sąd Apelacyjny podzielił pogląd zawarty w powołanej przez Sąd pierwszej instan-cji uchwale Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2004 r., II PZP 12/04 (OSNP 2005 nr 9, poz. 122), co do zaspokojenia roszczeń wynikających z ustawy, jeżeli przyrost wynagrodzeń przewidzianych na 2001 r. w porozumieniu zbiorowym zawartym w 2000 r. jest wyższy niż wynikający z ustawy. Pracownikom nie przysługuje więc pod-wyżka z obu tytułów a jedynie korzystniejsza. Nie ma podstaw do uwzględnienia żą-dania zasądzenia na rzecz Ewy P. nagród za okres przypadający po upływie okresu wypowiedzenia jej warunków pracy w tym zakresie. Sąd Apelacyjny powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 2004 r., I PK 17/04 (OSNP 2005 nr 19, poz. 299), w którym stwierdza się, że pracownik, który nie wniósł powództwa o uzna-nie wypowiedzenia warunków płacy za bezskuteczne nie może powoływać się na niezgodność wypowiedzenia z prawem lub na jego niezasadność i na tej podstawie żądać wynagrodzenia wynikającego z warunków umowy o pracę sprzed ich zmiany. 4 Za niezasadny uznał Sąd Apelacyjny zarzut naruszenia art. 42 k.p., polegającego zdaniem strony powodowej na niedokonaniu wypowiedzenia warunków płacy w przy-padku podwyższenia wynagrodzenia. Pracodawca dokonując zmiany wynagrodzenia na korzyść pracownika czyni to w drodze zawiadomienia pracownika (nowym anga-żem) a pracownik przyjmuje nowe warunki płacy składając swój podpis na tym pi-śmie. Zarówno Ewa P. jak i Alicja O. przyjmowały nowe angaże i przyjmowały wypła-cane na ich podstawie wynagrodzenie. Od tego wyroku strona powodowa wniosła skargę kasacyjną, którą oparła na obu podstawach wymienionych w art. 3983 § 1 k.p.c. Przytaczając podstawę naru-szenia prawa materialnego zarzuciła błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 4a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. r. o negocjacyjnym sys-temie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców, art. 4 ust. 2 w związku z art. 3 ust. 3 lub 5 tej ustawy, art. 18 § 2 k.p. oraz art. 29 § 3 k.p. w związku z art. 64 k.c. w związku z art. 300 k.p. W uzasadnieniu tej podstawy kasa-cyjnej strona powodowa podniosła, że w orzecznictwie dominuje pogląd, iż z treści przepisu art. 4a powołanej ustawy odczytywana jest niezależność i odrębność przy-rostu wynagrodzenia w roku 2001 i w roku 2002. Dwuetapowość ta wynika jasno z wykładni gramatycznej przepisu 4a, skoro w ust. 2 wyraźnie jest mowa o przyroście wynagrodzenia w roku 2002. Ustalenie przyrostu przeciętnego wynagrodzenia od-nosi się do czasowej perspektywy każdego roku z osobna, co wynika z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy. Porozumienie powinno być zawierane każdego roku, także w roku 2003 i następnych. „ Z podkreśleniem tym wiąże się zarzut niewłaściwego zastosowania art. 18 § 2 k.p. (zasady korzystności) polegającego na porównaniu regulacji ustawowej (art. 4a ust. 2 ustawy) z porozumieniem z 20 grudnia 2000 r. „W płaszczyźnie zasady korzystności porozumienie to może być co najwyżej adekwatnie konfrontowane z zapisem ustawowym art. 4a ust. 1 ustawy. Dopiero kolejne porozumienie - zawarte na/w 2002 r. mogło by być porównywane ze standardem ustawowym art. 4a ust. 2. Rzecz jednak w tym że istnienia takiego porozumienia (zawieranego w 2002 r.) Sąd II inst. nie ustalił, a to jest warunek sine qua non dla zastosowania zasady wynikają-cej z art. 18 § 2 k.p. Bez tego ustalenia nie jest możliwe porównanie czy przepis za-kładowy był korzystniejszy niż zapis ustawowy”. Kolejną kwestią jest wykładnia za-kresu pojęcia „wynagrodzenie” użytego w art. 4a ustawy „w przełożeniu na indywidu-alne wynagrodzenie pracownika”. Zdaniem skarżącego do ustalenia, czy przyrost wynagrodzenia nastąpił zgodnie z ustawą należy porównywać wynagrodzenia za- 5 sadnicze sprzed podwyżki i po podwyżce a nie wynagrodzenie ze wszystkimi dodat-kami. Ponadto na gruncie art. 4 ust. 2 w związku z art. 3 lub 5 ustawy pracownikowi przysługuje przyrost wynagrodzenia także za lata 2003, 2004, 2005 i następne. Jako naruszone przepisy postępowania zostały wskazane art. 213 § 2, art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c. W zakresie naruszenia dwóch ostatnich przepisów zarzut został sformułowany w ten sposób, że Sąd „całkowicie zignorował, nie przeanalizo-wał i nie ocenił istotnego zarzutu, iż SN uchwałę z dnia 16.12.2004 r. II PZP 12/04 podjął w odniesieniu do istotnie różnego stanu faktycznego, w którym nie występo-wała równolegle okoliczność dalszej degradacji uprawnień ekonomicznych pracowni-ków (utrata dodatkowego wynagrodzenia, utrata części premii regulaminowej)”. Co do pierwszego ze wskazanych przepisów, jego naruszenie polega na tym, że sąd jest związany oświadczeniem o uznaniu powództwa a w tym przypadku w treści porozumienia z dnia 27 stycznia 2005 r. zawarte było oświadczenie pozwanego o uznaniu roszczeń, co odpowiada uznaniu powództwa w części. Jako okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano potrzebę roz-strzygnięcia następującego zagadnienia prawnego; czy pracownik samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej ma względem tego podmiotu jako pracodaw-cy, który zaniechał dokonania od dnia 1 stycznia 2002 r. przyrostu wynagrodzenia na podstawie art. 4a ust. 2 ustawy, roszczenie o złożenie oświadczenia woli zmieniają-cego na korzyść pracownika warunki wynagrodzenia (art. 64 k.c. w związku z art. 29 § 3 k.p.)” oraz potrzebę wykładni przepisu 4a ust. 1 i 2 ustawy powołanej w skardze. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Bezzasadny jest zarzut naruszenia przepisów postępowania. Przepis art. 213 § 2 k.p.c., zgodnie z którym sąd jest (z pewnymi zastrzeżeniami) związany uznaniem powództwa, nie miał w sprawie zastosowania. Pismo z dnia 27 stycznia 2005 r., na które powołuje się skarżący, nie jest pismem procesowym zawierającym oświadcze-nie pozwanego o uznaniu w części powództwa. Jest to porozumienie między pozwa-nym pracodawcą i działającymi u niego organizacjami związkowymi, na mocy które-go obie strony tego porozumienia zgodziły się, że podwyżka wynagrodzenia należna pracownikom za 2002 r. będzie wypłacana w 6 ratach miesięcznych. Jak ustalił Sąd pierwszej instancji, pozwany wywiązał się z tego porozumienia w stosunku do Ewy P. w toku postępowania sądowego. Pismo to zostało złożone jako dowód w sprawie i 6 nie może być traktowane jako uznanie powództwa w jakimkolwiek zakresie. Uzasad-nienie zarzutów naruszenia pozostałych przepisów (art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c.) nie koresponduje z treścią tych przepisów. Pierwszy z nich ustanawia zakaz wykracza-nia poza granice apelacji, jeżeli nie stwierdzi się nieważności postępowania, a drugi reguluje zasady dokonywania ustaleń faktycznych przez sąd drugiej instancji. W uza-sadnieniu zarzutu nie wytyka się jakichkolwiek wad w zakresie objętym tą regulacją. Sprowadza się ono do kwestionowania przyjętego przez Sąd Apelacyjny poglądu prawnego, opartego na stanowisku wyrażonym przez Sąd Najwyższy w uchwale, która zdaniem skarżącego nie odnosi się do ustalonego w sprawie stanu faktyczne-go. Nie jest to uzasadnienie zarzutu naruszenia prawa procesowego. Niezasadne są także zarzuty naruszenia prawa materialnego. Przy przytocze-niu podstaw kasacyjnych skarżący zarzuca naruszenie art. 4a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. r. o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców. Przepisy te regulują przyrost wynagrodzeń w latach 2001 i 2002, zatem zarzut odnosi się jedynie do roszczeń Ewy P. Umowa o pracę z Alicją O. została zawarta po 1 stycznia 2002 r., zatem w stosunku do niej przepisy o przyroście wynagrodzeń za te lata nie mają zastosowania. Ustawowy obowiązek podwyższania wynagrodzeń w tych latach o określone w przepisie kwoty, ma na przyszłość taki skutek, że pracodawca nie może przyznać nowozatrudnionemu pra-cownikowi wynagrodzenia niższego niż minimalne wynagrodzenie określone w usta-wie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. Nr 200, poz. 1679) zwiększone o kwoty podwyżek za lata 2001 i 2002. Zasady takie zostały określone w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2004 r., I PZP 8/04 (OSNP 2005 nr 9, poz. 105). W skardze kasacyjnej nie podnosi się zarzutu, że wynagrodzenie tej pracownicy zostało ustalone niezgodnie z tymi za-sadami. Przepis art. 4a ust. 1 dotyczy przyrostu wynagrodzeń poczynając od 2001 r. i stanowi, że pracownikom samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej przysługuje od dnia 1 stycznia 2001 r. przyrost przeciętnego miesięcznego wynagro-dzenia, nie niższy niż 203 zł miesięcznie, w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy łącznie ze skutkami wzrostu wszystkich składników wynagrodzenia. W skardze kasacyjnej nie kwestionuje się poglądu opartego na powołanej przez oba Sądy uchwale Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2004 r., II PZP 12/04, stwierdzającej, że przyznanie wzrostu wynagrodzenia w 2001 r. na podstawie wcześniej zawartego 7 porozumienia, w kwocie nie niższej niż określona w przepisie 4a ust. 1 ustawy, jest wykonaniem obowiązku wynikającego z tego przepisu. Nawet jeżeli uzna się, iż za-rzut określony w skardze jako procesowy dotyczy naruszenia omawianego przepisu przez pominięcie faktu, że wypowiedzenie Ewie P. nagrody rocznej i premii regula-minowej spowodowało zmniejszenie jej wynagrodzenia, to zarzut ten jest nieuzasad-niony. Wypowiedzenie w zakresie premii regulaminowej zostało dokonane w 2003 r., zatem ta czynność prawna nie ma wpływu na ocenę prawidłowości zastosowania przepisów dotyczących okresu wcześniejszego. Wypowiedzenie dodatkowego wyna-grodzenia rocznego, dokonane w kwietniu 2001 r., nie ma związku z przepisem art. 4a ust. 1, gdyż jest w nim mowa o przyroście przeciętnego miesięcznego wynagro-dzenia, do którego dodatkowe wynagrodzenie roczne nie jest wliczane. Podniesiona w skardze kasacyjnej kwestia, czy określony w powołanym przepisie przyrost wyna-grodzenia dotyczy całego wynagrodzenia ze wszystkimi dodatkami, czy też wyna-grodzenia zasadniczego, od którego następnie oblicza się dodatki - nawet jeśli jest ona kontrowersyjna - nie odnosi się do niniejszej sprawy. Zostało bowiem ustalone, że wynagrodzenie zasadnicze pracownicy zostało w 2001 r. podwyższone o kwotę przekraczającą 203 zł, a nie ma zarzutu nieprawidłowości w obliczaniu dodatków do wynagrodzenia. Ustalenie wynagrodzenia za 2001 r. jest więc zgodne z wymaga-niami określonymi w art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. Główny zarzut skargi kasacyjnej dotyczy naruszenia art. 4a ust. 2 tej ustawy, który stanowi, że w samodzielnych publicznych zakładach opieki zdrowotnej przyrost przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia pracownika, w przeliczeniu na pełny wy-miar czasu pracy łącznie ze skutkami wzrostu wszystkich składników wynagrodzenia, w roku 2002 nie może być niższy niż kwota ustalona według określonego wzoru, która to kwota, po podstawieniu do wzoru odpowiednich danych, wynosi 110,23 zł. Nieprawidłowości w jego zastosowaniu skarżący upatruje między innymi w tym, że oświadczenie pracodawcy o podwyższeniu wynagrodzenia nie zostało złożone na piśmie, jak tego wymaga przepis art. 29 § 3 k.p. Powołanie przepisu art. 64 k.c. sta-nowiącego, że prawomocne orzeczenie sądu zastępuje oświadczenie woli, wskazuje, że według skarżącego sąd powinien zobowiązać pozwanego do złożenia stosowne-go oświadczenia woli. Skoro pozwany dokonał podwyższenia wynagrodzenia od 1 stycznia 2002 r. o kwotę 110, 23 zł i wynagrodzenie to - wprawdzie z opóźnieniem - wypłacał, należy przyjąć, że oświadczenie zostało złożone. Nie jest uzasadnione żądanie wydania orzeczenia zobowiązującego pracodawcę do złożenia oświadcze- 8 nia woli w sytuacji, gdy wynagrodzenie podwyższone o kwoty określone w art. 4a ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. zostało pracownikowi wypłacone, nawet jeżeli oświadczenie w tym przedmiocie nie zostało złożone na piśmie. Nieuzasadniony jest zarzut dotyczący nieuwzględnienia faktu, że na rok 2002 i lata następne nie zostało zawarte porozumienie określające przyrost wynagrodzeń. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. przyrost przeciętnego mie-sięcznego wynagrodzenia w danym roku ustalają, w drodze porozumienia, strony uprawnione do zawarcia zakładowego układu zbiorowego pracy. Przepis art. 4 ust. 2 stanowi, że porozumienie, o którym mowa w ust. 1, powinno być zawarte w terminie do końca lutego każdego roku. Nie jest to wymaganie bezwzględne, gdyż bez zgod-nych oświadczeń woli wszystkich umawiających się stron może nie dojść do zawar-cia porozumienia. W art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. została przewi-dziana możliwość braku porozumienia i na podstawie tego przepisu przyrost prze-ciętnego miesięcznego wynagrodzenia ustala pracodawca w drodze zarządzenia. W powołanych przepisach jest mowa o wzroście przeciętnego miesięcznego wynagro-dzenia w przedsiębiorstwach, nie są więc one podstawą do roszczeń indywidual-nych. Podobnie nie dają podstawy do roszczeń powołane w skardze przepisy art. 3 i art. 5 dotyczące ustalania wskaźników wzrostu wynagrodzeń przez Radę Ministrów i Komisję Trójstronną. Podstawą roszczeń są jedynie przepisy art. 4a ust. 1 i 2, przy czym roszczenia są ograniczone do wzrostu wynagrodzeń za lata 2001 i 2002 (do wysokości wymienionych w tych przepisach kwot). Jak wyjaśnił Trybunał Konstytu-cyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 grudnia 2002 r., K 43/01 (OTK ZU 2002 nr 7, poz. 96), przepisy te mają charakter przepisów przejściowych o wyraźnie określonym czasie obowiązywania. Na podstawie tych przepisów został ustalony minimalny po-ziom wynagrodzeń, a ich przyrost w następnych latach następuje na zasadach ogól-nych. Nie ma więc żadnego uzasadnienia żądanie podwyższenia wynagrodzenia za lata przypadające po 2002 r. Podstawą prawną takiego żądania byłby przepis art. 18 § 2 k.p. tylko wówczas, gdyby wynagrodzenie ustalone na rok 2003 i lata następne było niższe od ustawowego minimum, czyli wynagrodzenia minimalnego powiększo-nego o wzrosty za rok 2001 i rok 2002. Wynagrodzenia obu pracownic były wyższe od tej kwoty i w kolejnych latach wzrastały. Zarzut naruszenia art. 18 § 2 k.p. nie znajduje więc również uzasadnienia. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. oddalił skargę kasacyjną jako nieuzasadnioną. 9 ========================================