II UK 101/17

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2018-01-18

Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca prawa do emerytury pomostowej, oparta na zarzucie niezgodności art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych z Konstytucją RP, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli wnioskodawca nie przedstawił analizy istotnego zagadnienia prawnego ani nie wykazał przesłanek z art. 3989 § 1 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ wnioskodawca nie przedstawił wymaganej analizy istotnego zagadnienia prawnego ani nie wykazał przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Samo postawienie pytania o zgodność przepisu z Konstytucją RP, bez pogłębionej analizy prawnej, orzecznictwa i doktryny, nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego. Sąd powszechny nie jest zobowiązany do wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. B. domagał się prawa do emerytury pomostowej, jednak Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił mu tego prawa, uznając, że nie spełnił warunków określonych w ustawie o emeryturach pomostowych, w szczególności nie udowodnił wymaganego okresu pracy w warunkach szczególnych. Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny oddaliły odwołanie wnioskodawcy. W skardze kasacyjnej wnioskodawca podniósł zarzut niezgodności art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych z Konstytucją RP i wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II UK 101/17 POSTANOWIENIE Dnia 18 stycznia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z wniosku P. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury pomostowej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 18 stycznia 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 27 września 2016 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z 27 września 2016 r. oddalił apelację skarżącego wnioskodawcy P. B. od wyroku Sądu Okręgowego w S. z 3 marca 2016 r., którym oddalono jego odwołanie od decyzji pozwanego organu rentowego z 5 stycznia 2016 r., odmawiającej mu prawa do emerytury pomostowej. Sąd potwierdził, że w niespornym stanie faktycznym wnioskodawca nie spełnił warunków prawa do emerytury pomostowej z art. 4 i art. 49 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. W szczególności nie udowodnił wymaganego okresu pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu tej ustawy. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazuje na podstawy kasacyjne („Wskazując na powyższe …” podał, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku odwołał się do art. 3989 § 1 pkt 1 i 3 k.p.c. i wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze 2 względu na następujące okoliczności: „1. W sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące zgodności art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych rozumiany w ten sposób, że zawęża krąg osób uprawnionych do emerytury pomostowej wyłącznie do osób, które wykonywały pracę w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze w zawodach wymienionych w załącznikach nr 1 i nr 2 do tejże ustawy jest zgodny z art. 2 Konstytucji RP czyli z zasadą demokratycznego państwa prawa i art. 32 Konstytucji RP, czyli z zasadą równości. 2. Rozstrzygnięcie w powyższym zakresie należy do Trybunału Konstytucyjnego, gdyż w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego przy omawianiu zasadności odrzucenia wniosku powoda w tym zakresie Sąd Apelacyjny uznał, że powyższe zagadnienie prawne zostało wyjaśnione w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 r. sygn. alt K 17/09, co jednak nie przekonało powoda P. B. co do konieczności wyjaśnienia tak postawionego pytania o zgodność cyt. przepisu z Konstytucją RP. Powód wskazał, że odpowiedź Trybunału Konstytucyjnego na tak postawione pytanie „może jednoznacznie rozstrzygnięcie sporu powoda z pozwanym ZUS”. Powód w dalszym ciągu podtrzymuje ten wniosek, gdyż kwestionuje sytuację w której ustawodawca arbitralnie zadecydował o radykalnym ograniczeniu listy zawodów, które uprawniają do emerytury pomostowej, a które zostały z niej usunięte, ale wcześniej były wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. Powód w konkluzji wniosku wyraził pogląd, że odpowiednio długi okres pracy w warunkach szczególnych powinien uprawniać do emerytury pomostowej bez względu na okres w którym taka praca była wykonywana. 3. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniania”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawia zasadnej podstawy przedsądu i dlatego wniosek nie został uwzględniony. Istotne zagadnienie prawne nie może być redukowane do samego pytania. 3 Chodzi o problem prawny sformułowany i opracowany na podstawie uprzedniej analizy prawa, orzecznictwa a nawet doktryny, po której to wpierw sam skarżący może stwierdzić, że istotne zagadnie prawne rzeczywiście występuje i dlatego powinien rozpoznać je Sąd Najwyższy. Skarżący we wniosku nie przedstawia takiej analizy ani argumentacji uzasadnienia. Istotne zagadnienie prawne to problem prawny podobny do pytania prawnego (art. 390 k.p.c.). Samo zapatrywanie na określoną wykładnię z lakonicznie wyrażonym stanowiskiem przeciwnym nie składa się na istotne zagadnienie prawne. Nie jest rolą Sądu Najwyższego zastępowanie strony w formułowaniu właściwych zarzutów. W drugiej części (pkt 2) skarżący twierdzi, że rozstrzygnięcie tej kwestii należy do Trybunału Konstytucyjnego. Nie spełnia się również druga podstawa wniosku, bo skarżący poprzestał na stwierdzeniu, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (w jednym zdaniu). Nie wykazał więc tej szczególnej podstawy przedsądu (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Sąd powszechny nie jest zobowiązany do wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego (art. 193 Konstytucji). Jeżeli nie uwzględnia wniosku strony, to nie narusza prawa bo nie ma obowiązku wystąpienia z pytaniem prawnym. Ustawodawca mógł ograniczyć krąg podmiotowy i zakres przedmiotowy wcześniejszych emerytur za pracę w szczególnych warunkach, wprowadzając regulację ustawy o emeryturach pomostowych (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 25 listopada 2010 r., K 27/09, z 16 marca 2010 r., K 17/09, z 3 marca 2011 r., K 23/09). Z tych motywów orzeczono jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). aw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4art. 49art. 3989 § 1 pkt 1art. 2art. 32art. 390 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 193art. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy