II UK 337/14

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-05-07

Skład orzekający: Jerzy Kuźniar

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca przyznania emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli jej uzasadnienie opiera się głównie na polemice z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji, a nie na oczywistym naruszeniu prawa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy jej uzasadnienie sprowadza się do polemiki z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji i nie wykazuje oczywistego naruszenia prawa. Skarga kasacyjna służy kontroli prawidłowości stosowania prawa, a nie weryfikacji trafności ustaleń faktycznych. Oczywiste naruszenie prawa oznacza widoczną, bez pogłębionej analizy, sprzeczność wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.
Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się przyznania emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy oddalił jego odwołanie od decyzji organu rentowego. Sąd Apelacyjny, po uzupełnieniu postępowania dowodowego, zmienił wyrok Sądu Okręgowego i oddalił odwołanie, uznając, że wnioskodawca nie wykonywał prac w szczególnych warunkach w spornych okresach. W skardze kasacyjnej pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, wskazując na oczywistą zasadność skargi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II UK 337/14 POSTANOWIENIE Dnia 7 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar w sprawie z wniosku H. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. o prawo do emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 7 maja 2015 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt III AUa 480/13, odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2014 r., III AUa 480/13, Sąd Apelacyjny w Gdańsku, na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w G., w sprawie z wniosku H. C. o prawo do emerytury, zmienił wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 30 listopada 2012 r. i oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji organu rentowego z dnia 9 maja 2012 r., odmawiającej przyznania prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, gdyż wnioskodawca nie legitymował się 15 letnim okresem pracy w szczególnych warunkach i w związku z tym nie spełnił przesłanek określonych w art. 32 w związku z art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst; Dz.U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.). Po uzupełnieniu postępowania dowodowego Sąd drugiej instancji uznał, że wnioskodawca w spornych okresach pracy na stanowisku 2 laboranta od dnia 10 stycznia 1977 r. do dnia 25 sierpnia 1981 r. oraz na stanowisku kierownika oddziału spedycji kolejowej od dnia 1 grudnia 1984 r. do dnia 29 października 1989 r. nie wykonywał prac w szczególnych warunkach, o których mowa w poz. 24 działu XIV wykazu A rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.), a zatem nie spełnił warunków określonych w § 2 ust. 1 tego rozporządzenia. W skardze kasacyjnej od tego wyroku, zaskarżając go w całości, pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie prawa materialnego – art. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z § 2 rozporządzenia w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze wobec błędnego przyjęcia, że praca wnioskodawcy w spornych okresach nie odpowiadała swoim rodzajem i charakterem pracom wymienionym w poz. 19 działu IV wykazu A i poz. 24 działu XIV wykazu A rozporządzenia w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, oraz przepisów postępowania – art. 328 § 2, art. 233 i art. 382 k.p.c., wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i przyznanie wnioskodawcy emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach od dnia 30 kwietnia 2012 r., ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wstępnie trzeba przypomnieć, że ograniczenia dopuszczalności wnoszenia skargi kasacyjnej wynikają z konstytucyjnej roli Sądu Najwyższego w systemie organów wymiaru sprawiedliwości. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 499 ze zm.), rolą tego Sądu w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości pozostaje zapewnienie w ramach nadzoru zgodności z prawem oraz jednolitości 3 orzecznictwa sądów powszechnych i wojskowych przez rozpoznawanie kasacji oraz innych środków odwoławczych, podejmowanie uchwał rozstrzygających zagadnienia prawne i rozstrzyganie innych spraw określonych w ustawach. Skarga kasacyjna nie jest więc (kolejnym) środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, z uwagi na przeważający w jej charakterze element interesu publicznego. Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia, stąd też ewentualna możliwość dalszego postępowania przed Sądem Najwyższym, stanowi uprawnienie dodatkowe (por. art. 177 ust. 1 Konstytucji), które może zostać obwarowane szczególnymi przesłankami, w tym określonymi w art. 3989 § 1 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Jeśli wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazuje na oczywistą zasadność skargi (tak jak w ocenianej sprawie), to w jego uzasadnieniu powinny się znaleźć odpowiednie wywody potwierdzające tę okoliczność. Skarga jest bowiem oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, OSNAPiUS 2002 nr 20, poz. 494 oraz z dnia 17 października 2001 r., I PKN 157/01, OSNP 2003 nr 18, poz. 437). Innymi słowy przesłanka ta zachodzi wówczas, gdy naruszenie prawa jest od razu widoczne, bez potrzeby głębszej analizy prawniczej, gdy podniesione zarzuty naruszenia wskazanych przepisów są zasadne prima facie, bez dokonywania 4 głębszej analizy tekstu tych przepisów i bez doszukiwania się ich znaczenia. W sprawie natomiast, uzasadnienie skargi kasacyjnej w istocie sprowadza się do polemiki z ustaleniami poczynionymi przez Sąd drugiej instancji, jak i ich oceną, że wnioskodawca w spornych okresach pracy nie wykonywał prac w szczególnych warunkach, o których mowa w poz. 24 działu XIV wykazu A rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Z tych względów na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 32art. 184art. 184 ust. 1art. 328 § 2art. 233art. 382 KPCart. 1 ust. 1art. 177 ust. 1art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 2 ust. 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy