III PK 24/17
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2017-11-15
Skład orzekający: Jolanta Strusińska-Żukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna zawierająca zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, które w rzeczywistości podważają ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do badania prawidłowości ustaleń faktycznych ani oceny dowodów dokonanych przez sąd drugiej instancji. Skarga kasacyjna, która pod pozorem naruszenia prawa materialnego faktycznie kwestionuje ustalenia faktyczne, jest niedopuszczalna na podstawie art. 3983 § 3 k.p.c. i nie może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą bezzasadność.Stan faktyczny
Powód domagał się przywrócenia do pracy. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda. Powód wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. W skardze kasacyjnej powód wskazywał na istotne zagadnienie prawne dotyczące zmian treści stosunku pracy oraz na oczywistą zasadność skargi, argumentując, że prawdziwe przyczyny rozwiązania umowy o pracę były inne niż wskazane w dokumencie. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III PK 24/17 POSTANOWIENIE Dnia 15 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie z powództwa W.C. przeciwko P. Sp. z o.o. z siedzibą w M. o przywrócenie do pracy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 15 listopada 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w T. z dnia 14 września 2016 r., sygn. akt III Pa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w T. wyrokiem z dnia 14 września 2016 r. oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 23 marca 2016 r., którym oddalono powództwo W. C. o przywrócenie do pracy w P. spółce z o.o. w M.. Powód wywiódł skargę kasacyjną od tego wyroku, opierając ją na podstawie naruszenia prawa materialnego, tj. art. 11 k.p., art. 22 § 1 k.p., art. 29 § 1 k.p. w związku z art. 61 § 1 k.c., art. 42 k.p., art. 45 § 1 k.p., art. 100 § 1 k.p., art. 60 i 65 k.c. w związku z art. 300 k.p., a także na podstawie naruszenia prawa
2 procesowego, tj. art. 227 k.p.c., art. 231 k.p.c., art. 232 k.p.c., art. 245 k.p.c., art. 248 § 1 k.p.c. i art. 310 k.p.c. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz powoda kosztów postępowania kasacyjnego. W skardze kasacyjnej zawarty jest wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania z uwagi na to, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, a nadto skarga jest oczywiście uzasadniona. Strona pozwana wniosła o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie od powoda kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest, jak wynika z art. 3984 § 2 k.p.c., wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania i jego uzasadnienie. Wymóg ten wiąże się, jak wielokrotnie wyjaśniano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, z przesłankami rozważanymi przez ten Sąd podczas tzw. „przedsądu”, a więc na posiedzeniu, którego przedmiotem jest przyjęcie lub odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przesłanki te określone są w art. 3989 § 1 k.p.c. i tylko one podlegają badaniu w tej fazie postępowania, a przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania następuje wtedy, gdy zachodzi choćby jedna z nich. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania winno zatem koncentrować się na wykazaniu istnienia takiej przesłanki, przy czym treść tego uzasadnienia nie może być dowolna, bo konieczne jest oparcie jej na argumentacji jurydycznej. Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony między innymi w ten sposób, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, nie można jednak uznać, że skarżący zdołał wykazać istnienie tej przesłanki. Zagadnienie prawne jest to problem, który wiąże się z określonym przepisem prawa materialnego lub procesowego, którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko
3 dla rozstrzygnięcia konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Dlatego sformułowanie zagadnienia prawnego uzasadniającego wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno nastąpić przez wskazanie konkretnych przepisów prawa, których ono dotyczy i przedstawienie argumentów prowadzących do rozbieżnych ocen (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 nr 1, poz. 11; z 13 sierpnia 2002 r., I PKN 649/01, OSNP 2004 nr 9, poz. 158 oraz z 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 7-8, poz. 51). Istotne jest przy tym, aby problem prawny, ujęty w skardze kasacyjnej, dotyczył kwestii decydującej o rozstrzygnięciu sprawy. Nie może być bowiem dla niej prawnie obojętny. Innymi słowy, w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne tylko wtedy, kiedy wynik sprawy uzależniony jest od interpretacji przepisów przedstawionych we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2005 r., I PK 98/05, OSNP 2006 nr 15 - 16, poz. 243, z dnia 29 czerwca 2001 r., I PKN 33/01, OSNP 2003 nr 9, poz. 228). Sformułowane przez skarżącego „wątpliwości, w jakich okolicznościach i kiedy można uznać, że w wyniku tzw. czynności konkludentnych, zmianie ulega treść stosunku pracy” odbiegają od podstawy faktycznej rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego, który uznał, że obowiązki kierownika szkolenia HT, które wykonywał nieprzerwanie do 2015 r., powierzono powodowi pisemnie w 2007 r. i od tej chwili zakres jego obowiązków nie uległ w tym zakresie żadnej zmianie. Skoro zaś nie dochodziło do modyfikacji warunków pracy przez pracodawcę, to powód nie składał w sposób dorozumiany żadnego oświadczenia woli o zgodzie na taką zmianę. Oznacza, że przedstawiony przez skarżącego problem w ogóle nie występuje w sprawie. Niemożliwe jest zaś przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na okoliczności, które nie mogłyby być uwzględnione przy rozpoznawaniu tej skargi. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., wymaga natomiast wytknięcia w tym środku zaskarżenia tego rodzaju uchybień sądu drugiej instancji, które bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań jednoznacznie wskazują na konieczność uwzględnienia skargi opartej na wskazanej w nim podstawie, ponieważ nie tylko zgłoszony zarzut jest słuszny, ale także stwierdzona nieprawidłowość jest tego rodzaju, że powoduje jaskrawą
4 wadliwość zaskarżonego orzeczenia (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15, LEX nr 1770910). Wnioskodawca nie przedstawił tego rodzaju argumentacji. Zdaniem skarżącego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, bowiem „potwierdzony na rozprawie apelacyjnej przez pełnomocnika strony pozwanej przebieg zdarzeń pozwala każdemu przeciętnemu prawnikowi na możliwość oceny, że prawdziwe przyczyny rozwiązania z W.C. stosunku pracy były zgoła odmienne od tych, które wskazane zostały w dokumencie z 21 maja 2015 r.”, co Sąd Okręgowy całkowicie pominął. Skarżący nie wskazał wyraźnie, o naruszeniu jakiego przepisu mają świadczyć takie zarzuty, łącząc je jednakże z przedstawioną wcześniej argumentacją odnoszącą się do naruszenia art. 45 § 1 k.p. Takie sformułowania dotyczące naruszenia przytoczonego przepisu prawa materialnego wyraźnie przemawiają za tym, że nie są to zarzuty co do prawa, lecz co do faktów, a konkretnie ustalenia odnośnie do prawdziwości przyczyny rozwiązania z powodem umowy o pracę. W obowiązującym stanie prawnym Sąd Najwyższy nie jest uprawniony zaś do badania prawidłowości zarówno ustaleń faktycznych, jak i oceny dowodów, dokonanych przez sąd drugiej instancji. O ile bowiem ten ostatni również jest „sądem faktu" i w myśl ogólnie niekwestionowanych zapatrywań orzecznictwa oraz doktryny kontynuuje postępowanie merytoryczne (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 13 kwietnia 2000 r., III CKN 812/98, OSNC 2000 nr 10, poz. 193; z dnia 5 lutego 2006 r., IV CK 384/05, niepublikowany; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2002 r., III CZP 62/02, Biul. SN 2003 nr 3, s. 14), o tyle Sąd Najwyższy jako „sąd prawa", rozpoznając nadzwyczajny środek odwoławczy w postaci skargi kasacyjnej, jest związany ustalonym stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.). Związanie to wyklucza nie tylko przeprowadzenie w jakimkolwiek zakresie dowodów, lecz także badanie, czy sąd drugiej instancji nie przekroczył granic swobodnej ich oceny. Ustrojową funkcją Sądu Najwyższego jest sprawowanie nadzoru judykacyjnego, w tym zapewnianie jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych. Z tego punktu widzenia każdy zarzut skargi kasacyjnej, który ma na celu polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji, chociażby pod pozorem błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania określonych przepisów prawa materialnego, z uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c.
5 jest a limine niedopuszczalny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 12 czerwca 2006 r., IV CSK 100/06, niepublikowane.; z 10 sierpnia 2006 r., V CSK 211/06, niepublikowane). Inaczej rzecz ujmując, z powołaniem się na podstawę kasacyjną z art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. nie można zwalczać prawidłowości ustaleń faktycznych (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 1997 r., II CKN 18/97, OSNC 1997 nr 8, poz. 112), a tym samym, nie ma żadnej możliwości uznania za oczywiście uzasadnioną skargi kasacyjnej, w której skarżący zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego, podważając jedynie przyjętą przez Sąd drugiej instancji podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, jak to czyni powód w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 45 § 1 k.p. Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jego skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art. 3989 § 2 k.p.c. i art. 39821 w związku z art. 108 § 1 k.p.c. należało postanowić jak w sentencji. as
Powiązane orzeczenia
- II PK 190/18 2019-10-08Czy skarga kasacyjna oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- II PK 185/14/2 2015-03-10Czy skarga kasacyjna w sprawie o przywrócenie do pracy, oparta na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie przesłanki oczywiste…
- II PK 221/15 2016-04-12Czy skarga kasacyjna dotycząca ustalenia istnienia stosunku pracy, oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania i błędnych ustaleń faktycznych, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawi…
- I PK 121/11 2012-01-19Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu pracy, oparta na zarzucie oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie wykazano kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego?
- II PK 155/13 2013-11-05Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy powód ogranicza się do przedstawienia licznych uchybień proceduralnych sądu drugiej instancji, nie formułując odpowiednich zarzutów naruszenia prawa materialnego?
Powołane przepisy
art. 11 KPart. 22 § 1 KPart. 29 § 1 KPart. 61 § 1 KCart. 42 KPart. 45 § 1 KPart. 100 § 1 KPart. 60art. 300 KPart. 227 KPCart. 231 KPCart. 232 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy