WD 2 13/1
Izba Wojskowa2013-06-10
Skład orzekający: Marian Buliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania oparty na przesłankach z art. 439 § 1 k.p.k. jest dopuszczalny?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wznowienie postępowania oparty na przesłankach z art. 439 § 1 k.p.k. jest niedopuszczalny. Wskazano, że postępowanie wznawia się z urzędu tylko w razie ujawnienia się uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k., co nie poszerza podstaw wznowieniowych na wniosek stron. Podstawy do wznowienia postępowania na wniosek stron określają inne przepisy, tj. art. 540 i 540a k.p.k.Stan faktyczny
Obrońca ppłk. rez. M. L. złożył do Sądu Najwyższego – Izby Wojskowej wniosek o wznowienie postępowania, powołując jako podstawę art. 542 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Upoważniony sędzia Izby Wojskowej odmówił przyjęcia wniosku jako niedopuszczalnego. Obrońca zaskarżył to zarządzenie, zarzucając obrazę przepisów postępowania i brak weryfikacji podstaw wznowienia z urzędu. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt: WD 2/13 POSTANOWIENIE Dnia 10 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy Izba Wojskowa - Sąd Dyscyplinarny w składzie: SSN Marian Buliński w sprawie ppłk. rez. M. L., po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 10 czerwca 2013 r. zażalenia obrońcy ppłk. rez. M. L. na zarządzenie upoważnionego sędziego Izby Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 23 kwietnia 2013 r., WD 2/13, o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie, postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Obrońca ppłk. rez. M. L. złożył do Sądu Najwyższego – Izby Wojskowej wniosek o wznowienie postępowania „…w sprawie sędziego ppłk. M. L.” powołując jako podstawę wniosku art. 542 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. w zw. z art. 70 § 1 u.s.w. Upoważniony sędzia Izby Wojskowej Sądu Najwyższego zarządzeniem z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt: WD 2/13, na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k., odmówił przyjęcia wskazanego wyżej wniosku, jako niedopuszczalnego z mocy ustawy. Zarządzenie to zaskarżył obrońca ppłk. rez. M. L., zarzucając zaskarżonemu zarządzeniu: „obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, w szczególności art. 9 § 2 kpk, art. 429 § 1 kpk, art. 439 § 1 pkt 2 kpk i art. 542 § 3
2 kpk poprzez niezweryfikowanie sugerowanej podstawy wznowienia postępowania z urzędu i brak rozstrzygnięcia co do istnienia przesłanek do wznowienia postępowania, a nadto wydanie postanowienia o odmowie przyjęcia wniosku zamiast decyzji w przedmiocie istnienia podstaw do wznowienia postępowania z urzędu”. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przedstawienie wniosku obrońcy obwinionego o wznowienie postępowania na posiedzenie Sądu Najwyższego, celem zweryfikowania istnienia wskazywanych przez stronę podstaw wznowienia postępowania z urzędu i wydanie w tym zakresie prawidłowej decyzji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 542 § 3 k.p.k., „postępowanie wznawia się z urzędu tylko w razie ujawnienia się jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 (…)”. W myśl powołanej regulacji, bezwzględne podstawy odwoławcze nie są zatem powodem do wznowienia postępowania na wniosek stron. Skoro tak, to należy przyjąć, że w art. 542 § 3 k.p.k. nie poszerzono podstaw wznowieniowych, lecz utworzono dodatkowe podstawy do wznawiania postępowania tylko ex officio. Natomiast, podstawy do wznowienia postępowania na wniosek stron określają inne przepisy, tj. art. 540 i 540a k.p.k. (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48). Jednocześnie trzeba zaznaczyć, że nie istnieją przeszkody do tego, by strona wystąpiła z wnioskiem w trybie art. 9 § 2 k.p.k. i wskazała w nim na zaistnienie przesłanki określonej w art. 439 § 1 k.p.k. W żadnym jednak wypadku, wniosku tego nie można utożsamiać z wnioskiem o wznowienie postępowania. Wniosek, o jakim mowa w art. 9 § 2 k.p.k. stanowi bowiem pismo dopiero sygnalizujące sądowi konieczność rozważenia możliwości wznowienia postępowania z urzędu (zob. T. Grzegorczyk, Kodeks postępowania karnego oraz ustawa o świadku koronnym. Komentarz, Warszawa 2008, s. 1148). W sytuacji, gdy strona opiera wniosek o wznowienie postępowania o okoliczności wskazane w art. 439 § 1 k.p.k. należy odmówić przyjęcia takiego wniosku (zob. T. Grzegorczyk, Kodeks …, op. cit., s. 1149).
3 Dlatego też, wniosek obrońcy ppłk. rez. M. L. o wznowienie postępowania, wskazujący uchybienie o charakterze bezwzględnym, był niedopuszczalny i nie podlegał rozpoznaniu. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. Pouczenie: Na powyższe postanowienie zażalenie nie przysługuje.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 203/25 2026-02-04Czy wniosek o wznowienie postępowania sądowego, oparty na twierdzeniu o niewinności skazanego i powołujący się na bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k., może być p…
- WD 2 13 2013-04-23Czy wniosek o wznowienie postępowania, oparty na podstawie wskazującej na możliwość wznowienia z urzędu, jest dopuszczalny?
- III KO 7/13 2013-04-11Czy wniosek strony o wznowienie postępowania z urzędu, oparty na wskazaniu uchybienia o charakterze bezwzględnym, podlega rozpoznaniu?
- V KO 83/16 2016-11-30Czy wniosek strony o wznowienie postępowania na podstawie uchybienia z art. 439 § 1 k.p.k. może być rozpoznany, czy też takie postępowanie może być wszczęte jedynie z urzędu?
- III KO 5/16 2016-02-12Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, w sytuacji gdy skazany podnosi zarzut wystąpienia bezwzględnych przyczyn odwoławczych z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw.…
Powołane przepisy
art. 542 § 1art. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 128art. 70 § 1art. 429 § 1 KPKart. 545 § 1 KPKart. 9 § 2 kpkart. 542 § 3art. 542 § 3 KPKart. 439 § 1art. 540art. 439 § 1 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy