VI KZP 55/83

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Szczepański. Sędziowie H. Szwaczkowski, W. Żebrowski (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kabat.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Henryka L., oskarżonego z art. 145 § 1 k.k., po rozpoznaniu przekazanego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Katowicach postanowieniem z dnia 23 listopada 1983 r. zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy stan nietrzeźwości, o którym mowa w art. 1 ust. 5 ustawy z dnia 21 lipca 1983 r. o amnestii (Dz. U. Nr 39, poz. 177), dotyczy wszystkich przestępstw popełnionych pod jego wpływem, czy tylko tych, w których stan nietrzeźwości należy do zmian ustawowych czynu, i czy stan nietrzeźwości należy rozumieć tak, jak określa go art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. Nr 35, poz. 230)?"uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneW myśl art. 1 pkt 5 ustawy z dnia 21 lipca 1983 r. o amnestii (Dz. U. Nr 39, poz. 177), stosuje się do popełnionych przed dniem zniesienia stanu wojennego przestępstwa nieumyślnych, z wyjątkiem popełnionych w stanie nietrzeźwości.Wymieniony przepis nie zawiera żadnych postanowień wskazujących na to, że przewidziany w nim zakaz stosowania amnestii ma zakres ograniczony i że np. odnosi się jedynie do tych przestępstw nieumyślnych popełnionych w stanie nietrzeźwości, przy których ten stan należy do ich ustawowych znamion. A zatem wykładnia gramatyczna art. 1 pkt 5 cytowanej ustawy o amnestii prowadzi do wniosku, że przewidziany w tym przepisie zakaz stosowania amnestii dotyczy wszystkich przestępstw nieumyślnych popełnionych w takim stanie. Stan nietrzeźwości wyłącza więc stosowanie amnestii zarówno wówczas, gdy nietrzeźwość należy do znamion czynu zabronionego (np. art. 145 § 3 k.k.), jak i wtedy, gdy nie należy do ustawowych znamion czynu zabronionego.Pogląd ten znajduje wsparcie w wykładni historycznej. Ustawodawca bowiem, jeżeli chciał, ażeby stan nietrzeźwości był podstawą wyłączenia spod amnestii nie wszystkich, lecz niektórych tylko przestępstw w tym stanie popełnionych, to wyraźnie i wprost tak stanowił (por. np. art. 4 pkt 7 dekretu z dnia 19 lipca 1977 r. o amnestii - Dz. U. Nr 24, poz. 102).W związku z podniesionymi w pytaniu wątpliwościami co do sposobu rozumienia pojęcia "stan nietrzeźwości", użytego w art. 1 pkt 5 cytowanej ustawy o amnestii, stwierdzić należy, że w wypadku tym ma zastosowanie definicja zawarta w art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. Nr 35, poz. 230). Wymieniony przepis stanowi, że: "Stan nietrzeźwości zachodzi, gdy stężenie alkoholu we krwi przekracza 0,5‰". Takie określenie stanu nietrzeźwości, odpowiadające stanowisku, jakie w tym względzie ustaliło się w orzecznictwie sądowym, nie oznacza jednak, że wyłączną podstawę ustalenia nietrzeźwości sprawcy może stanowić tylko wynik analizy chemicznej krwi. Ustawa bowiem nie wyłącza tego, że w konkretnych wypadkach podstawę ustaleń stanowić mogą inne dowody (np. zeznania świadków) i okoliczności, np. wymienione w pkt 7, lit. f i g wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawach o przestępstwa drogowe (uchwała pełnego składu Izby Karnej Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 1975 r. - V KZP 2/74, OSNKW 1975, z. 3-4, poz. 33).