II CZ 112/84
PostanowienieIzba Cywilna1984-10-08
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o odszkodowanie związane z chorobą z okresu służby wojskowej, gdzie zwolnienie nastąpiło w 1972 r., uległo przedawnieniu z uwagi na upływ 10-letniego terminu przedawnienia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że roszczenie o odszkodowanie za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym, którego podstawę stanowi odpowiedzialność za szkodę związaną z warunkami służby wojskowej, ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia dowiedzenia się o szkodzie i osobie zobowiązanej, a w każdym wypadku z upływem lat dziesięciu od dnia zdarzenia wyrządzającego szkodę. W sytuacji, gdy powód został zwolniony ze służby wojskowej w 1972 r. z powodu choroby, a jego roszczenia opierają się na tych okolicznościach, to nawet przy zastosowaniu najdłuższego 10-letniego terminu przedawnienia, roszczenia te przedawniły się najpóźniej w 1982 r.Stan faktyczny
Powód Henryk K. dochodził od Skarbu Państwa - Jednostki Wojskowej w Głogowie odszkodowania w związku z chorobą z okresu odbywania służby wojskowej w latach 1969-1972. Sąd Wojewódzki w Legnicy oddalił wniosek powoda o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, uznając powództwo za oczywiście bezzasadne z powodu przedawnienia. Powód wniósł zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Legnicy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN R. Czarnecki.Sędziowie: SN H. Ciepła, SW G. Borkowski (spr.).SentencjaSąd Najwyższy Izba Cywilna i Administracyjna po rozpoznaniu w dniu 8 października 1984 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Henryka K. przeciwko Skarbowi-Państwa - Jednostce Wojskowej w Głogowie o odszkodowanie na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Legnicy z dnia 27 sierpnia 1984 r., sygn. I C 165/84,postanawia:oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 27.08.84 r. Sąd Wojewódzki w Legnicy oddalił wniosek powoda, a zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie p-ko Skarbowi Państwa - Jednostce Wojskowej w Głogowie - o odszkodowanie - z powodu oczywistej bezzasadności powództwa. W oparciu o zawarte w uzasadnieniu pozwu twierdzenia Sąd Wojewódzki przyjął, że roszczenie powoda związane z chorobą z okresu odbywania służby wojskowej w latach 1969-1972 uległo już przedawnieniu, nawet gdyby wchodził w grę 10-letni okres przedawnienia (art. 118 k.c.).Na powyższe postanowienie wniósł zażalenie powód, domagając się jego zmiany i uwzględnienia wniosku o zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata z urzędu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zażalenie nie jest uzasadnione.Oczywista bezzasadność powództwa - w rozumieniu art. 116 § 2 k.p.c., na którym to przepisie oparł swoje rozstrzygnięcie Sąd Wojewódzki - zachodzi wówczas, gdy każdy prawnik z góry, bez głębszej analizy prawnej stanu faktycznego, może powiedzieć, że powództwo nie może być uwzględnione.Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Tego rodzaju roszczenie, jak zgłoszone przez powoda, którego podstawę stanowi odpowiedzialność za czyn niedozwolony, ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże w każdym wypadku roszczenie przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę.Jak wynika z pozwu - powód wiąże swoją chorobę i związaną z nią utratą zdrowia z warunkami, w jakich odbywał zasadniczą służbę wojskową. Jeśli się zważy, że został zwolniony z tej służby w dniu 6.10.1972 r. - właśnie z powodu niezdolności spowodowanej chorobą - to przy przyjęciu najdłuższego 10-letniego terminu przedawnienia - jego roszczenia przedawniły się najpóźniej z dniem 6.10.1982 r.W świetle powyższego Sąd Wojewódzki trafnie uznał powództwo za oczywiście bezzasadne.Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy w oparciu o art. 387 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- VII UZP 7/83 1983-07-27Czy roszczenia o odszkodowanie żołnierza z tytułu wypadku w czasie służby wojskowej podlegają przedawnieniu na podstawie przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy, a jeśli nie, to czy ulegają przedawnieniu na podstawie prz…
- 3 CR 848/58 1959-08-28Czy czynność dochodzenia roszczenia przed sądem wojskowym, który nie jest powołany do rozstrzygania spraw cywilnych, przerywa bieg terminu prekluzyjnego przewidzianego w ustawie o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrz…
- I CSKP 241/21 2021-09-17Czy roszczenie o udzielenie dni wolnych od służby wojskowej, które nie zostało zrealizowane, może być podstawą do dochodzenia odszkodowania lub zadośćuczynienia na drodze cywilnej, i czy takie roszczenia podlegają przeda…
- II UKN 291/97 1997-10-29Czy przepisy Kodeksu cywilnego o przedawnieniu roszczeń mają zastosowanie do jednorazowego odszkodowania przewidzianego w ustawie o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w…
- II CSKP 820/22 2023-02-22Czy roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez zgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej, oparte na art. 417(2) k.c., ulega przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym poszkodowany powziął wiedzę o sz…
Powołane przepisy
art. 118 KCart. 116 § 2 KPCart. 387art. 397 § 2 KPC§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.