Rw 533/83

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk C. Bakalarski. Sędziowie: płk E. Zawiłowski, ppłk T. Kacperski (sprawozdawca).Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Rewucki.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 1983 r. na rozprawie sprawy nieprawomocnie skazanych: 1) Romualda B. - za popełnienie przestępstwa określonego w art. 159 k.k. w zb. z art. 156 § 1 k.k. na karę 1 roku i 3 miesięcy aresztu wojskowego oraz 2) Marka N. - za popełnienie przestępstwa określonego w art. 159 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionych przez obrońców oskarżonych od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 2 maja 1983 r.rewizji obrońców nie uwzględnił, natomiast z urzędu zaskarżony wyrok zmienił przez wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego Romualda B. art. 159 k.k., przyjmując za podstawę wymiaru kary temu oskarżonemu art. 156 § 1 k.k. - i z tą zmianą wyrok ten utrzymał w mocy, (...).Uzasadnienie faktyczne(...) Wyrok ten zaskarżony został rewizjami obrońców, którzy zgodnie - podnosząc zarzut rażącej surowości kary (art. 387 pkt 4 k.p.k.) - wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku przez warunkowe zawieszenie wykonania wymierzonych oskarżonym kar aresztu wojskowego albo pozbawienia wolności.Po wysłuchaniu przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o nieuwzględnienie rewizji obrońców i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy,Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:I. Skoro obrońcy nie kwestionują ani dokonanej przez sąd pierwszej instancji oceny zebranego materiału dowodowego, ani też poczynionych na tej podstawie ustaleń faktycznych w zaskarżonym wyroku, dlatego też niezasadny jest z braku występujących łącznie przesłanek wymienionych w art. 73 § 2 k.k. zawarty w ich rewizjach wniosek o warunkowe zawieszenie wykonania wymierzonych oskarżonym kar pozbawienia wolności.II. Odpowiedzialność za udział w pobiciu ma charakter zbiorowy. O ile jednak art. 158 § 1 k.k. statuuje odpowiedzialność karną każdego, kto bierze udział w niebezpiecznym pobiciu człowieka, bez względu na to, czy właśnie sposób zachowania się przezeń nadał owemu pobiciu ów niebezpiecznych charakter, o tyle art. 159 k.k. penalizuje zachowanie się tego konkretnego uczestnika pobicia, którego zachowanie się uczyniło z tego pobicia zatarg niebezpieczny. Warunkiem odpowiedzialności z tego przepisu jest "użycie", a nie jedynie dysponowanie (posiadanie przy sobie), "niebezpiecznego narzędzia", czyli przedmiotu, który ze względu na swoje właściwości lub sposób jego użycia przez sprawcę może zagrażać innej osobie utratą życia czy ciężkim uszkodzeniem ciała albo ciężkim rozstrojem zdrowia. Oznacza to więc, że odpowiedzialność z tego przepisu ponosi sprawca używający "niebezpiecznego narzędzia", chociażby nie wynikł z tego żaden ujemny skutek. Jeżeli jednak istnieją podstawy dowodowe do zindywidualizowania odpowiedzialności konkretnego uczestnika pobicia za spowodowany w wyniku użycia w trakcie tego pobicia "niebezpiecznego narzędzia" skutek w postaci uszkodzeń ciała, o których mowa w art. 156 § 1 k.k., czyli innych niż określone w art. 155 § 1 k.k. (art. 158 § 2 k.k.), to nie zachodzi zbieg przepisów: art. 159 k.k. z art. 156 § 1 k.k., gdyż odpowiedzialność za tego rodzaju skutek pochłania odpowiedzialność za sam udział w bójce lub pobiciu, czyli narażenie innej osoby na bezpośrednie niebezpieczeństwo co najmniej cięższych uszkodzeń ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia. A zatem uczestnik bójki lub pobicia, któremu udowodniono spowodowanie skutku w postaci doznania przez inną osobę uszkodzeń ciała określonych w art. 156 § 1 k.k., ponosi odpowiedzialność karną na podstawie tego przepisu, czyli - inaczej mówiąc - za przestępstwo, jakiego się dopuścił (...).Stąd też - przyjmując za podstawę przytoczone wywody - należałoby wyeliminować z kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego Romualda B. art. 159 k.k., skoro sąd pierwszej instancji ustalił, że tenże oskarżony był sprawcą złamania pokrzywdzonemu żuchwy, przyjmując zarazem art. 156 § 1 k.k. jako podstawę wymierzonej mu w zaskarżonym wyroku kary (...).