I PR 43/83

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN Z. Świeboda (sprawozdawca). Sędziowie SN: W. Dębicka, J. Sokołowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z wniosku Bolesława R. przeciwko Urzędowi Miasta i Gminy Wydział Oświaty i Wychowania w M. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne na skutek odwołania wnioskodawcy od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Zielonej Górze z siedzibą w Sulechowie z dnia 31 marca 1983 r. oddalił odwołanie.Uzasadnienie faktyczneW dniu 10.VIII.1979 r. została zawarta między stronami umowa o pracę na czas nie określony. Na podstawie tej umowy wnioskodawca zatrudniony został od dnia 1.IX.1979 r. w charakterze wychowawcy świetlicy przydworcowej w M., w której m.in. określono wymiar godzin dydaktycznych tygodniowo, w zakresie zaś unormowania zajęć dydaktyczno-wychowawczych nie podlegających zaliczeniu do normy obowiązkowego wymiaru godzin odwołano się do przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 1972 r. Karta praw i obowiązków nauczyciela (Dz. U. Nr 16, poz. 14). Jednocześnie pozwany Wydział Oświaty pismem z dnia 10.VIII.1979 r. powierzył wnioskodawcy z dniem 1.IX.1979 r. obowiązki kierownika świetlicy przydworcowej w M. aż do odwołania. Pismem z dnia 27.I.1983 r. (doręczonym adresatowi w dniu 7.II.1983 r.) pozwany Wydział Oświaty wypowiedział wnioskodawcy umowę o pracę na dzień 30.IV.1983 r. Przyczyną rozwiązania stosunku pracy przez wypowiedzenie była likwidacja świetlicy przydworcowej i przekazanie jej do dyspozycji Zespołu Szkół Zawodowych CRS w M.We wniesionym od powyższego wypowiedzenia umowy o pracę odwołaniu wnioskodawca domagał się przywrócenia do pracy i przedstawił swoje trudne warunki materialne. Terenowa Komisja Odwoławcza przekazała sprawę w trybie art. 263 k.p. Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, który przejął ją do rozpoznania i wyrokiem z dnia 31.III.1983 r. ustalił, że umowa o pracę z wnioskodawcą rozwiązuje się z dniem 30.III.1983 r. za wypowiedzeniem dokonanym przez zakład pracy; w pozostałej części wniosek oddalił. Sąd uznał, iż stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19) zakład pracy powinien wypowiedzieć wnioskodawcy umowę o pracę z końcem roku szkolnego, tj. z dniem 30.VI.1983 r. Stanowisko to Sąd zajął po analizie przepisów art. 23 ust. 2, art. 66 ust. 2 wymienionej ustawy.W odwołaniu wnioskodawca wnosi o zmianę zaskarżonego orzeczenia i przywrócenie go do pracy.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Z wnioskodawcą jako nauczycielem zatrudnionym na podstawie umowy o pracę zawartej na czas nie określony można było rozwiązać stosunek pracy za wypowiedzeniem trzymiesięcznym na koniec roku szkolnego (art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - Dz. U. Nr 3, poz. 19), skoro w placówce oświatowej, w której zatrudniono wnioskodawcę, organizacja pracy przewiduje ferie letnie i zimowe, a więc zajęcia w niej nie trwają cały rok kalendarzowy. Użyty w art. 27 ust. 1 ustawy termin "koniec roku szkolnego" może istotnie nasuwać wątpliwości co do tego, czy jest nim data 30 czerwca, czy też data 31 sierpnia.Za przyjętym przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych poglądem przemawia analiza wskazanych przez ten Sąd przepisów ustawy - Karta Nauczyciela. Ustawodawca bowiem dla określenia terminu 31 sierpnia używa innych sformułowań. Mianowicie w art. 23 ust. 2 tej ustawy stanowi, iż nauczyciel mianowany powinien złożyć wniosek o rozwiązanie stosunku pracy na piśmie nie później niż na 3 miesiące przed rozpoczęciem ferii letnich i wówczas rozwiązanie z nim stosunku pracy następuje z dniem 31 sierpnia.W art. 66 ustawy jest mowa o przysługującym nauczycielowi urlopie wypoczynkowym w okresie ferii szkolnych, przy czym gdyby urlop nie został wykorzystany z powodu m.in. rozwiązania stosunku pracy, przysługuje mu ekwiwalent. W art. 64 ust. 2 ustawy zaś przewidziano, że nauczyciel w okresie ferii szkolnych może być zobowiązany przez dyrektora do przeprowadzenia egzaminów, prac związanych z zakończeniem roku szkolnego i przygotowaniem nowego roku szkolnego. Tak więc choćby z wyżej wymienionych przykładów przepisów już wynika, że trafny jest wniosek Sądu Pracy co do określenia w art. 27 ust. 1 ustawy zwrotu "koniec roku szkolnego" na koniec zakończenia w danym roku zajęć szkolnych z dziećmi i młodzieżą, który z reguły przypada na dzień 30 czerwca. Można zatem wysunąć tezę, że użyte w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19) określenie "koniec roku szkolnego" oznacza faktyczne zakończenie zajęć szkolnych z dziećmi i młodzieżą, przypadające z reguły na koniec czerwca każdego roku.Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela nie reguluje jednak wszystkich kwestii wynikających ze stosunku pracy nauczyciela. Stąd też w sprawach nie uregulowanych odsyła do przepisów kodeksu pracy (art. 98 ust. 1). Rozpatrując zatem okoliczności związane z wypowiedzeniem wnioskodawcy umowy o pracę przez zakład pracy tudzież podniesione zarzuty w odwołaniu, należy stwierdzić, że wobec likwidacji placówki zatrudnienia wnioskodawcy - wypowiedzenie umowy o pracę było uzasadnione. Pozwany Wydział Oświaty jedynie przy wypowiedzeniu umowy o pracę zastosował krótszy okres wypowiedzenia i wskazał niewłaściwy termin wypowiedzenia przez to, że pismo o wypowiedzeniu umowy o pracę ze skutkiem na koniec kwietnia doręczone zostało wnioskodawcy w lutym. Wypowiedzeniem umowy o pracę powinno nastąpić - jak już o tym była mowa - na okres trzech miesięcy z terminem rozwiązania stosunku pracy na koniec roku szkolnego. Dokonane wypowiedzenie zachowuje jednak swą skuteczność, przy czym umowa rozwiązuje się dopiero we właściwym terminie, a wnioskodawcy przysługuje wynagrodzenie za czas do chwili jej rozwiązania (art. 49 k.p.).Tak więc należy stwierdzić, że wypowiedzenie nauczycielowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony z naruszeniem art. 27 ust. 1 zd. pierwsze ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19) zachowuje swą skuteczność, przy czym umowa ta zostaje rozwiązana dopiero we właściwym terminie, a wnioskodawcy przysługuje wynagrodzenie za czas do chwili jej rozwiązania, pomniejszone o ewentualne zarobki uzyskane w tym czasie gdzie indziej (art. 49 k.p. w związku z art. 98 ust. 1 Karty Nauczyciela).Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych miał na uwadze co dopiero wymieniony przepis i dlatego słusznie określił termin rozwiązania z wnioskodawcą stosunku pracy na dzień 30 czerwca 1983 r., uznając w pozostałym zakresie roszczenie za bezzasadne.Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji (art. 61 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych).