II KR 50/80

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Bratoszewski. Sędziowie: C. Łukaszewicz, J. Tobera (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: J Słok. SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 17 marca 1980 r. sprawy Mieczysławy W., oskarżonej z art. 200 § 1 i art. 218 § 1 k.k., i Sabiny W., oskarżonej z art. 218 k.k., z powodu rewizji wniesionych przez oskarżone od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Z. z dnia 28 września 1979 r. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok(...).Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Z., z dnia 28 września 1979 r. uznane zostały za winne:1) Mieczysława W., że w okresie od maja do grudnia 1978 r. w Z, jako kierowniczka sklepu materialnie odpowiedzialna za powierzone jej mienie, zagarnęła na szkodę Spółdzielni Rzemieślniczej "Wielobranżowa" w Z. co najmniej 80.000 zł;2) Mieczysława W. i Sabina W., że w tym samym czasie, jak opisano w pkt 1, Mieczysława W. jako kierowniczka sklepu Nr 1 Spółdzielni Rzemieślniczej "Wielobranżowa" w Z., a Sabina W. jako sprzedawca w tym sklepie, nie dopełniły ciążących na nich obowiązków oraz przekroczyły swoje uprawnienia przez to, że niedokładnie sprawdzały towary przyjmowane do sklepu, doprowadziły do braku ładu i porządku w pomieszczeniach sklepowych, przyjmowały od rzemieślników towary poza ewidencją, godziły się na przebywanie na zapleczu sklepu osób trzecich i spożywały z tymi osobami alkohol, niesystematycznie odprowadzały utargi sklepowe - w wyniku czego w sklepie powstał niedobór w wysokości 328.563,65 zł. Za tak przypisane przestępstwa Sąd Wojewódzki skazał: Mieczysławę W. za czyn opisany w pkt 1 na podstawie art. 200 § 1 i art. i 36 § 2 i 3 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności i 50.000 zł grzywny, za czyn opisany w pkt 2 na podstawie art. 218 § 1 i art. 36 § 4 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności, 50.000 zł grzywny - łącznie zaś na karę 4 lata pozbawienia wolności i 65.000 zł grzywny, a Sabinę W. na podstawie art. 218 § 1 i art. 36 § 4 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności i 50.000 zł grzywny.Jednocześnie, uwzględniając powództwo cywilne, zasądził na rzecz Spółdzielni Rzemieślniczej "Wielobranżowa" w Z. od oskarżonej Mieczysławy W. 80.000 zł oraz od obu oskarżonych solidarnie na rzecz tejże Spółdzielni 328.653,65 zł z 8% od dnia 15 września 1979 r.Wyrok zaskarżyli obrońcy oskarżonych (...)Na rozprawie rewizyjnej obrońca oskarżonej Sabiny W. podniósł dodatkowo zarzut błędnego zasądzenia od obu oskarżonych solidarnie 328.653,65 zł, zamiast, zgodnie z treścią zawartej z oskarżonymi umowy o wpółodpowiedzialności materialnej, zasądzenia od każdej z nich połowy wyrządzonej szkody.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Nie jest zasadny wniosek obrońcy oskarżonej Sabiny W. o zmianę wyroku w części dotyczącej powództwa cywilnego i zasądzenie od oskarżonej na rzecz tej spółdzielni połowy spowodowanego niedoboru.Trafnie podnosi obrońca oskarżonej, że w umowie z dnia 2 stycznia 1978 r., zawartej między Spółdzielnią Rzemieślniczą "Wielobranżowa" w Z. a oskarżonymi, kwestię wspólnej odpowiedzialności materialnej za ewentualne szkody w mieniu powierzonym ich pieczy uregulowano w ten sposób, że obie oskarżone miały ponosić odpowiedzialność po połowie (w 50%).Unormowanie to jednak w świetle art. 124 § 2 i art. 125 § 2 k.p wchodziłyby w grę wówczas, gdy szkoda w mieniu powstałaby z winy nieumyślnej.Z ustaleń wyroku jednak wynika, że oskarżone wyrządziły szkodę umyślnie z powodu rażącego niedopełnienia obowiązków i przekroczenia uprawnień. W tej sytuacji - zgodnie z art. 122 k.p. - obowiązane są do naprawienia szkody nie tylko w pełnej wysokości, ale i solidarnie.W razie bowiem zagarnięcia mienia społecznego lub wyrządzenia szkody w inny sposób umyślnie - pracownicy ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną odpowiadają za całość szkody solidarnie na podstawie przepisów o czynach niedozwolonych (art. 441 § 1 k.c. w związku z art. 300 k.p.), nie zaś na podstawie umowy zawartej z zakładem pracy.Z tych powodów Sąd Najwyższy zaskarżony wyrok utrzymał w całości w mocy.