VI KZP 17/71
UchwałaIzba Karna1971-07-29
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyłudzenie przejazdu taksówką zarobkową stanowi przestępstwo z art. 205 k.k., czy też z art. 265 k.k. z 1932 r.?Ratio decidendi
Wyłudzenie przejazdu taksówką zarobkową wyczerpuje znamiona występku z art. 265 k.k. z 1932 r., ponieważ przepis ten, jako przepis szczególny, ma zastosowanie w tej sytuacji. Szalbierstwo z art. 265 k.k. z 1932 r. jest szczególną postacią oszustwa, charakteryzującą się wyzyskaniem podstępnie wytworzonej sytuacji i przedmiotem w postaci cudzego dobra majątkowego o zasadniczo niewielkiej wartości.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące kwalifikacji czynu polegającego na wyłudzeniu przejazdu taksówką zarobkową. Sprawa dotyczyła oskarżonego o przestępstwo z art. 265 w związku z art. 60 § 1 k.k. z 1932 r. Sąd Wojewódzki w Gdańsku przedstawił do rozstrzygnięcia pytanie, czy czyn ten kwalifikuje się z art. 205 k.k., czy z art. 265 k.k. z 1932 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił udzielić odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Pyszkowski. Sędziowie: K. Czajkowski, M. Szczepański (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: J. Pozorski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa W., oskarżonego z art. 265 w związku z art. 60 § 1 k.k. z 1932 r., po rozpoznaniu zagadnienia prawnego przedstawionego do rozstrzygnięcia przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku postanowieniem z dnia 10 marca 1971 r.:"Czy wyłudzenie przejazdu taksówką zarobkową stanowi przestępstwo z art. 205 k.k., czy też z art. 265 k.k. z 1932 r.?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratora, na podstawie art. 390 k.p.k.uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzepis art. 265 k.k. z 1932 r. zachowuje moc obowiązującą do czasu wejścia w życie nowego prawa o wykroczeniach (art. 2 ustawy z dnia 22 grudnia 1969 r. - Dz. U. Nr 37, poz. 311). Przestępstwo szalbierstwa z art. 265 k.k. z 1932 r. nie różni się co do swej istoty od przestępstwa oszustwa (art. 264 k.k. z 1932 r. i art. 205 k.k.), a różnice pomiędzy tymi przestępstwami wiążą się z tym, że szalbierstwo charakteryzuje się działaniem polegającym na wyzyskaniu wytworzonej podstępnie sytuacji oraz że jego przedmiotem jest cudze dobro majątkowe w zasadzie niewielkiej wartości. Szalbierstwo jest więc ze względu na sposób działania i przedmiot zamachu szczególną postacią oszustwa. Odpowiedzialności karnej z art. 265 k.k. z 1932 r. podlega między innymi ten "(...), kto wyłudza przejazd koleją lub innym środkiem komunikacji (...) lub inne podobne świadczenie, o którym wie, że jest płatne".W świetle powyższego uznać należy, że wyłudzenie przejazdu taksówką zarobkową wyczerpuje znamiona występku z art. 265 k.k. z 1932 r. Przy rozważaniu bowiem kwalifikacji prawnej omawianego wyłudzenia przyjąć należy, że art. 265 k.k. z 1932 r., jako przepis szczególny, ma tu zastosowanie.W związku z treścią uzasadnienia pytania i powołaniem się na wyrok Sądu Najwyższego w sprawie V K 58/64 (OSNKW z 1965 r., nr 2, poz. 19) zauważyć należy, że pogląd w nim wyrażony dotyczył innego stanu faktycznego.
Powiązane orzeczenia
- V K 58/64 1964-03-19Czy wyłudzenie przejazdów taksówką przez pracownika na szkodę przedsiębiorstwa społecznego, przy użyciu pieczątki firmowej, stanowi przestępstwo ciągłe i powinno być kwalifikowane jako przestępstwo przeciwko mieniu społe…
- V KRN 694/68 1968-12-14Czy zachowanie oskarżonego, który zgubił bilet miesięczny i nie posiadał przy sobie dokumentu potwierdzającego uiszczenie opłaty za przejazd, stanowi przestępstwo wyłudzenia przejazdu bez zamiaru uiszczenia należności?
- VI KZP 69/72 1973-01-24Czy niewywiązanie się z obowiązku zapłaty za wykonanie umowy o dzieło lub umowy zlecenia stanowi wyłudzenie "innego podobnego świadczenia" w rozumieniu art. 121 § 2 k.w., a jeśli nie, to czy takie zachowanie może być pod…
- II KR 232/81 1981-09-03Czy usiłowanie zmuszenia kierowcy taksówki do wydania samochodu, który sprawcy zamierzają wykorzystać do nielegalnego przekroczenia granicy, stanowi usiłowanie rozboju kwalifikowanego z użyciem broni palnej, czy też usił…
- IV KR 100/81 1981-05-26Czy w przypadku przypisania oskarżonym kierowcom przestępstwa z art. 199 § 1 k.k. w zw. z art. 265 § 1 k.k. należy przyjąć za podstawę wymiaru kary art. 266 § 4 k.k., jeśli ich działanie polegało na wpisywaniu w karty dr…
Powołane przepisy
art. 265art. 60 § 1 KKart. 205 KKart. 265 KKart. 390 KPKart. 2art. 264 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.