III CZP 61/71

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Masłowski. Sędziowie: W. Kuryłowicz (sprawozdawca), H. Dąbrowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Józefa i Stanisławy małżonków N. przeciwko Sabinie M. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Łodzi postanowieniem z dnia 11 czerwca 1971 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego dotyczącego eksmisji z lokalu mieszkalnego pobiera się wpis stały przewidziany w § 15 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13.VI.1967 r. w sprawie określenia wysokości wpisów w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 2, poz. 111)"?postanowił udzielić następującej odpowiedzi:W sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego dotyczącego opróżnienia lokalu mieszkalnego pobiera się wpis stosunkowy. Uzasadnienie faktycznePowództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego (art. 840 k.p.c.) jest środkiem merytorycznej obrony dłużnika przeciw egzekucji i zmierza do odmiennego, niż to wynika z tytułu wykonawczego, ukształtowania prawa. Jest to zatem powództwo niezależne od podstawy roszczenia i rozstrzygnięcia objętego tytułem wykonawczym, zmierza bowiem do pozbawienia wykonalności tego tytułu nie dlatego, że tytuł egzekucyjny nie odpowiadał prawu w dacie jego powstania (wydania orzeczenia), lecz dlatego, że bądź nie było podstaw do nadania klauzuli wykonalności, bądź też nastąpiły - po powstaniu tytułu - zdarzenia, które wyłączają dopuszczalność egzekucji. W związku z tym wysokość wpisu od powództwa z art. 840 k.p.c. określa nie wartość przedmiotu sporu, którego rozstrzygnięcie znalazło wyraz w danym tytule wykonawczym, lecz ta wartość przedmiotu sporu, którą stosownie do art. 19 § 2 k.p.c. poda dłużnik i która będzie przez to podstawą do określenia wysokości wpisu stosunkowego (art. 29 i 30 ustawy z dnia 13.VI.1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. Nr 2, poz. 110 z późn. zm.), dla powództw bowiem o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego albo o ograniczenie jego wykonalności wpis stały lub o określonej dolnej i górnej granicy nie jest przewidziany w rozporządzeniu wykonawczym do powołanej ustawy (por. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13.VI.1967 r. w sprawie określenia wysokości wpisów w sprawach cywilnych - Dz. U. Nr 2, poz. 111 z późn. zm.).Okoliczność zatem, że przedmiotem powództwa z art. 840 k.p.c. jest pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w sprawie o opróżnienie lokalu mieszkalnego, w której pobiera się wpis stały zgodnie z § 15 pkt 2 powołanego rozporządzenia, jest bez znaczenia dla określenia wpisu należnego od tego powództwa (wpisu stosunkowego). Określa go wartość przedmiotu sporu podana przez dłużnika (i podlegająca sprawdzeniu przez sąd w trybie art. 15 k.p.c.) w pozwie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, a nie wpis stały pobierany od powództwa o opróżnienie lokali.Należało więc udzielić takiej odpowiedzi na przedstawione przez sąd rewizyjny pytanie, jak w uchwale.