IV KO 27/70

PostanowienieIzba Karna1970-07-25

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie sądu pierwszej instancji w sprawie o ułaskawienie, wydane w innym składzie niż skład orzekający w sprawie głównej, narusza przepisy postępowania karnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie sądu pierwszej instancji w sprawie o ułaskawienie, wydane w składzie trzech sędziów zawodowych, podczas gdy sąd orzekał w sprawie głównej w składzie jednego sędziego i dwóch ławników, stanowi naruszenie art. 494 k.p.k. Przepis ten wymaga, aby postanowienie co do dalszego toku postępowania w sprawie ułaskawienia zapadało w takim samym składzie, w jakim sąd orzekał. Opinia sądu w postępowaniu ułaskawieniowym, będąca w istocie postanowieniem, powinna być podpisana przez wszystkich członków składu orzekającego.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Kielcach orzekał w sprawie przeciwko Annie K. i innym w składzie jednego sędziego i dwóch ławników. Następnie, w sprawie o ułaskawienie tejże Anny K., sąd ten wydał postanowienie w składzie trzech sędziów zawodowych, a załączona opinia została podpisana tylko przez jednego sędziego. Sąd Najwyższy rozpatrywał sprawę dotyczącą prośby o ułaskawienie złożonej przez Annę K.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił zwrócić akta sprawy Sądowi Wojewódzkiemu w Kielcach w celu rozpoznania prośby Anny K. i nadesłania akt wraz ze swą opinią, podpisaną przez wszystkich członków składu.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Kotowski. Sędziowie: L. Chmielewski, J. Szamrej (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Ferenc.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Anny K. o ułaskawienie, po wysłuchaniu wniosku prokuratora, postanowił:akta sprawy zwrócić Sądowi Wojewódzkiemu w Kielcach w celu rozpoznania prośby Anny K. w składzie określonym w art. 494 k.p.k. i nadesłania tych akt Sądowi Najwyższemu wraz ze swą opinią, podpisaną przez wszystkich członków tego składu.Uzasadnienie faktyczneW sprawie przeciwko Annie K. i innym Sąd Wojewódzki w Kielcach orzekał w składzie jednego sędziego i dwóch ławników, natomiast postanowienie co do dalszego postępowania w sprawie ułaskawienia tejże Anny K. Sąd ten wydał - wbrew wyraźnemu brzmieniu art. 494 k.p.k. - w składzie trzech sędziów zawodowych i załączył przy tym opinię, która została podpisana tylko przez jednego sędziego.Tego rodzaju postępowanie w sprawie o ułaskawienie obraża w wyraźny sposób powołany przepis art. 494 k.p.k., albowiem zgodnie z jego "inną" treścią niż zawarta w art. 20 k.p.k. postanowienie co do dalszego toku postępowania w sprawie o ułaskawienie zapada w takim samym składzie, w jakim sąd orzekał, a jeżeli sąd orzekał w składzie jednoosobowym, postanowienie wydaje sąd w składzie jednego sędziego i dwóch ławników. Taki sam skład, w jakim sąd orzekał, to nie skład imiennie ten sam, lecz ten sam co do jego rodzaju, a więc np. skład "ławniczy", skład "zawodowy", skład "powiększony" złożony z dwóch sędziów i trzech ławników. Wynika to w szczególności z końcowego zdania art. 494 k.p.k. wymagającego, aby "w takim samym składzie" znajdowali się - w miarę możności - ci sami imiennie sędziowie i ławnicy, którzy brali udział w wydaniu wyroku.Obowiązek wydawania przez sąd postanowień w postępowaniu ułaskawieniowym w "takim samym składzie, w jakim sąd orzekał", dotyczy przede wszystkim sądu pierwszej instancji, ale - odpowiednio - również i sądu wyższej instancji.Ponadto opinia, o której mowa w art. 497 i nast. k.p.k., jest w swej istocie postanowieniem sądu co do dalszego toku postępowania w rozumieniu art. 494 k.p.k. i jako wydawana przez sąd zawsze kolegialnie, powinna być podpisana przez wszystkich jego członków.Z powyższych względów Sąd Najwyższy postanowił jak wyżej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 494 KPKart. 20 KPKart. 497

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.