V KRN 440/70
WyrokIzba Karna1970-11-24
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania przez sąd rewizyjny na podstawie art. 11 pkt 4 k.p.k. z powodu braku żądania uprawnionego oskarżyciela jest zasadne, gdy postępowanie sądowe zostało wszczęte na żądanie prokuratora, który zatwierdził akt oskarżenia sporządzony przez Milicję Obywatelską?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że żądanie prokuratora wszczęcia postępowania sądowego jest wyrażone poprzez zatwierdzenie aktu oskarżenia sporządzonego przez Milicję Obywatelską i wniesienie go do sądu. W związku z tym, sąd rewizyjny błędnie przyjął brak skargi uprawnionego oskarżyciela i niesłusznie umorzył postępowanie na podstawie art. 11 pkt 4 k.p.k. Uchybienia w postępowaniu przygotowawczym mogą być podstawą uchylenia wyroku tylko wtedy, gdy mogły wpłynąć na jego treść i nie zostały usunięte w postępowaniu sądowym.Stan faktyczny
Sąd Powiatowy skazał Pawła W. za przywłaszczenie mienia w warunkach recydywy. Sąd Wojewódzki jako rewizyjny uchylił ten wyrok i umorzył postępowanie, uznając brak żądania uprawnionego oskarżyciela. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę przepisów postępowania. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Wojewódzkiego, uznając zasadność zarzutów rewizji nadzwyczajnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego i przekazał sprawę temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia E. Binkiewicz, Sędziowie: H. Kempisty, K. Czajkowski (sprawozdawca). Prokurator Prokuratury Generalnej: K. Kozakiewicz.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Pawła W., oskarżonego z art. 262 § 2 d.k.k. w związku z art. 60 d.k.k., z powodu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Prokuratora Generalnego PRL od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 21 kwietnia 1970 r.,uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneProkurator Generalny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej wniósł na niekorzyść oskarżonego rewizję nadzwyczajną od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Katowicach jako rewizyjnego z dnia 21 kwietnia 1970 r. w sprawie Pawła W., oskarżonego z art. 203 § 1 w związku z art. 60 § 1 k.k.Rewizja nadzwyczajna zarzuca obrazę przepisów postępowania polegającą na wadliwym umorzeniu postępowania w sprawie na podstawie art. 11 pkt 4 k.p.k. z powodu braku żądania uprawnionego oskarżyciela, jakkolwiek wszczęcie postępowania sądowego w sprawie niniejszej nastąpiło na żądanie prokuratora, który zatwierdził akt oskarżenia sporządzony przez Milicję Obywatelską i wniósł go do Sądu, i wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy temuż Sądowi Wojewódzkiemu w Katowicach jako rewizyjnemu do ponownego rozpoznania w innym składzie.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Sąd Powiatowy w Chorzowie wyrokiem z dnia 16 lutego 1970 r. uznał oskarżonego Pawła W. za winnego, że dnia 29 września 1969 r. w C. przywłaszczył sobie powierzony radioodbiornik stanowiący własność Romana W. wartości 1.900 zł, przyjmując, że dopuścił się on tego czynu w warunkach recydywy (albowiem wyrokiem łącznym został skazany przez Sąd Powiatowy w Łobezie z dnia 3 października 1967 r. na 3 lata więzienia i 1.000 zł grzywny, między innymi za kradzież mienia indywidualnego, którą to karę odbył od dnia 13 czerwca 1966 r. do dnia 13 czerwca 1969 r.), i skazał go na zasadzie art. 262 § 2 i art. 42 § 2 oraz 60 § 1 d.k.k. w związku z art. 2 § 1 k.k. na 1 rok i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 1.500 zł grzywny.Od wyroku tego wniósł rewizję tylko oskarżony.Sąd Wojewódzki w Katowicach jako rewizyjny wyrokiem z dnia 21 kwietnia 1970 r. uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie w sprawie na zasadzie art. 388 pkt 4 w związku z art. 11 pkt 4 k.p.k.Zarzuty rewizji nadzwyczajnej są zasadne.Postępowanie przygotowawcze w sprawie niniejszej przeprowadzono z obrazą art. 420 k.p.k. w trybie uproszczonym, mimo że oskarżony Paweł W. popełnił zarzucony mu czyn w warunkach recydywy określonej w art. 60 k.k.Sąd Powiatowy natomiast rozpoznał sprawę w trybie zwyczajnym, orzekając w składzie jednego sędziego i dwóch ławników.Akt oskarżenia został wprawdzie sporządzony przez Milicję Obywatelską, jednakże prokurator, zatwierdzając ten akt oskarżenia i wnosząc go do sądu, wyraził żądanie wszczęcia postępowania sądowego, dla sądu więc ten akt oskarżenia pochodził od prokuratora.Jeżeli sąd stwierdzi, jak to wynika z treści art. 430 k.p.k., na rozprawie, że sprawa podlega rozpoznaniu w trybie zwyczajnym, a nie uproszczonym, to nie umarza postępowania ani nie przekazuje sprawy prokuratorowi w celu sporządzenia nowego aktu oskarżenia, lecz rozpoznaje sprawę w trybie zwyczajnym, a więc na podstawie żądania prokuratora wyrażonego w formie zatwierdzenia aktu oskarżenia sporządzonego przez Milicję Obywatelską. Taki akt oskarżenia jest wyrazem woli prokuratora wszczęcia postępowania sądowego.Z tych powodów błędny jest pogląd sądu rewizyjnego, że w sprawie niniejszej brak jest "skargi uprawnionego oskarżyciela".Wskutek obrazy przepisów postępowania, a w szczególności art. 11 pkt 4 k.p.k., Sąd Wojewódzki niesłusznie umorzył postępowanie w sprawie.Zaznaczyć ponadto należy, że uchybienia w postępowaniu przygotowawczym mogą być podstawą uchylenia wyroku jedynie wówczas, gdy mogły one mieć wpływ na jego treść i gdy nie zostały następnie usunięte w postępowaniu sądowym.Przez przeprowadzenie postępowania w trybie zwykłym Sąd Powiatowy usunął uchybienie polegające na zastosowaniu niewłaściwego trybu postępowania, a sąd rewizyjny nie zaznaczył, żeby przeprowadzenie postępowania przygotowawczego w trybie zwykłym, a nie uproszczonym mogło się przyczynić do ujawnienia dodatkowych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów.Wbrew wywodom sądu rewizyjnego, w sprawie niniejszej zebrano "materiały osobopoznawcze", a mianowicie zebrano dokładną opinię o oskarżonym z miejsca jego zamieszkania oraz dane o jego karalności, a ponadto załączono do akt odpis wyroku orzekającego karę łączną, obejmującą poprzednie skazanie oskarżonego.Ze względu na treść art. 462 i 463 k.p.k. w związku z art. 383 § 1 zdanie 2 k.p.k. Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
Powiązane orzeczenia
- VI KRN 286/76 1976-12-28Czy sąd może umorzyć postępowanie karne na podstawie art. 11 pkt 4 k.p.k. w sytuacji, gdy prokurator cofnął akt oskarżenia, a sąd nie był związany tym cofnięciem?
- Rw 11/67 1967-10-02Czy sąd może umorzyć postępowanie karne na podstawie art. 7 § 1 k.k.W.P. z własnej inicjatywy, powołując się na odmienną ocenę stopnia społecznego niebezpieczeństwa czynu niż prokurator, zwłaszcza gdy postępowanie wobec…
- V K 1022/59 1959-11-05Czy cofnięcie rewizji przez oskarżycieli prywatnych wraz z wnioskiem o umorzenie postępowania rewizyjnego, na co wyraziła zgodę oskarżona, stanowi podstawę do umorzenia całego postępowania karnego?
- IV KKN 122/97 2000-05-17Czy rozpoznanie rewizji na posiedzeniu zamiast na rozprawie, bez udziału oskarżonego i jego obrońcy, stanowi rażące naruszenie prawa do obrony i może mieć istotny wpływ na treść orzeczenia?
- I KZ 38/23 2023-11-07Czy postanowienie o umorzeniu postępowania karnego na etapie posiedzenia wstępnego, wydane na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. z powodu braku znamion czynu zabronionego, było uzasadnione, jeśli zarzuty aktu oskarżenia…
Powołane przepisy
art. 262 § 2art. 60art. 203 § 1art. 60 § 1 KKart. 11 pkt 4 KPKart. 42 § 2art. 2 § 1 KKart. 388 pkt 4art. 420 KPKart. 60 KKart. 430 KPKart. 462
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.