VI KZP 19/67

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Pyszkowski. Sędziowie: R. Staszkiewicz (sprawozdawca), K. Czajkowski.Prokurator Prokuratury Generalnej: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Jana G. i innych oskarżonych z art. 126 i 128 § 1 k.k., po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki w Szczecinie postanowieniem z dnia 10 kwietnia 1967 r. kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:"Czy zachowanie się oskarżonych polegające na siadaniu na ławę oskarżonych w chwili ogłaszania wyroku, na tupaniu nogami, biciu pięściami w ławę oskarżonych, podchodzeniu do stołu sędziowskiego, wykrzykiwaniu tak głośno i uporczywie, że uniemożliwiło to dokończenie ogłoszenia wyroku, wyczerpuje znamiona przemocy - w celu przeszkodzenia czynnościom sądu - przewidzianej w art. 126 k.k. bądź też czy przeszkadzanie czynnościom sądu wyżej opisane jest przestępstwem z art. 126 k.k. w razie przyjęcia, że takie zachowanie się oskarżonych nie zawiera elementu przemocy lub groźby karalnej?"po wysłuchaniu wniosku prokuratora na podstawie art. 390 k.p.k. uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzepis art. 126 k.k. zawiera dwa stany faktyczne:a)wywieranie wpływu na czynności urzędowe rządu, ministra czy sądu,b)przeszkadzanie tym czynnościom.W uzasadnieniu przepisów art. 114 i 126 k.k. Komisja Kodyfikacyjna wyraziła pogląd, że zarówno przemoc, jak i groźba bezprawna muszą charakteryzować działanie przestępne, którego istotą jest wywieranie wpływu na czynności lub przeszkadzanie czynnościom zrzeszenia publiczno-prawnego (Komisja Kodyfikacyjna - Sekcja Prawa Karnego, tom V, zesz. 4, str. 29 i 44). Powołane motywy Komisji Kodyfikacyjnej wskazują na ścisły związek zachodzący między tymi przepisami, wynikający z charakteru działania oraz jego środków.Związek ten wynika także z identycznego w istocie sformułowania obu przepisów. Nieistotna dla treści art. 126 k.k. różnica, polegająca na użyciu w nim między dwoma zdaniami współrzędnymi jednego tylko spójnika rozłączonego "albo" zamiast dwóch, spójników, jak to ma miejsce w art. 114 k.k. ("bądź... bądź"), nie może nadawać mu innego znaczenia prawnego. W razie przyjęcia odmiennego poglądu powstałyby trudności nie do usunięcia w logicznej wykładni przepisu art. 126 k.k., wynikające z pytania, czym kierował się ustawodawca, kwalifikując jedynie wywieranie wpływu przez użycie przemocy lub groźby karalnej, skoro obydwa sposoby działania, a więc zarówno wywieranie wpływu, jak i przeszkadzanie, są zagrożone karą więzienia do lat 10. Powyższe rozważania prowadzą zatem do wniosku, że zarówno wywieranie wpływu na czynności urzędowe sądu, jak i przeszkadzanie tym czynnościom, muszą być - aby były przestępstwem, określonym z art. 126 k.k. - urzeczywistniane przy użyciu przemocy lub groźby karalnej.Ustalenie, czy konkretne zachowanie się sprawcy zawiera znamiona przemocy, dokonuje każdorazowo sąd orzekający na podstawie całokształtu okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego (art. 320 k.p.k.).