III K 101/62

WyrokIzba Karna1962-06-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara 4 lat i 6 miesięcy więzienia za spowodowanie nieumyślnej śmierci Jana M. poprzez uderzenie go sztachetą w głowę, w zamiarze pobicia, jest rażąco surowa, a także czy nakłanianie do takiego czynu przez Kazimierza K. zostało prawidłowo ocenione przez sąd pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Kara 4 lat i 6 miesięcy więzienia wymierzona Franciszkowi K. za nieumyślne spowodowanie śmierci Jana M. nie jest rażąco surowa, biorąc pod uwagę zagrożenie ustawowe od 6 miesięcy do 10 lat więzienia i fakt, że czyn nie odbiega od przeciętności tego rodzaju przestępstw. Sąd Wojewódzki prawidłowo ocenił również winę Kazimierza K. za nakłanianie do pobicia, uwzględniając istotne okoliczności przemawiające zarówno przeciwko niemu, jak i na jego korzyść, a zarzuty procesowe dotyczące nieuwzględnienia świadków czy odczytania wyjaśnień nie były zasadne.
Stan faktyczny
Franciszek K. uderzył Jana M. sztachetą w głowę w zamiarze pobicia, co spowodowało nieumyślną śmierć Jana M. Kazimierz K. nakłonił Franciszka K. do tego czynu. Sąd Wojewódzki skazał Franciszka K. na 4 lata i 6 miesięcy więzienia, a Kazimierza K. na 1 rok i 6 miesięcy więzienia. Obaj oskarżeni wnieśli rewizje, kwestionując wymiar kary i ocenę prawną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego w Zielonej Górze, oddalając rewizje oskarżonych.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Franciszka K. i Kazimierza K., oskarżonych z art. 230 § 2 i art. 26 w zw. z art. 230 § 2 k.k., z powodu rewizji, założonej przez oskarżonych, na podstawie art. 375 k.p.k. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.Uzasadnienie faktyczneI. Sąd Wojewódzki w Zielonej Górze wyrokiem z dnia 30 listopada 1961 r. uznał za winnych:1) Franciszka K., że w zamiarze pobicia Jana M. i Lucjana Sz., uderzył ich sztachetą w głowę, powodując nieumyślnie śmierć Jana M. wskutek pęknięcia kości skroniowej i wylewu krwi do mózgu, oraz2) Kazimierza K., że nakłonił Franciszka K. do pobicia Jana M., w wyniku czego od odniesionych obrażeń Jan M. zmarł.Za dokonanie tych czynów zostali skazani:a) oskarżony Franciszek K., na podstawę art. 230 § 2 k.k. na karę 4 lat-i 6 miesięcy więzienia,b) oskarżony Kazimierz K., na podstawie art. 28 w związku z art. 230 § 2 k.k. na karę 1 roku i 6 miesięcy więzienia.II. Od powyższego wyroku oskarżeni założyli rewizje.1. Rewizja Franciszka K. zarzuciła rażąco niewspółmierny wymiar kary w stosunku do stopnia szkodliwości społecznej czynu oskarżonego przez "nieuwzględnienie okoliczności podmiotowych i przedmiotowych".2. Rewizja oskarżonego Kazimierza K. sprowadza się do zarzutów:a) obrazy art. 8, 9, 260, 299 § 4, 320 i 339 § 1 lit. a k.p.k. przez nieuwzględnienie z niekorzyścią dla oskarżonego tych wszystkich okoliczności, ujawnionych na przewodzie sądowym, które przemawiały na jego korzyść i przez niewskazanie w zaskarżonym wyroku, dlaczego ten obowiązek został zaniechany, a w szczególności:- przez nie przesłuchanie w charakterze świadków J.Z. i Cz. A., chociaż zeznania tych osób mogły przyczynić się do lepszego wyjaśnienia okoliczności zajścia, będącego przedmiotem sprawy;- przez nie odczytanie wyjaśnień oskarżonego Franciszka K. złożonych w toku śledztwa, w których oskarżony ten niektóre okoliczności podał odmiennie niż na rozprawie głównej, oraz- przez nienależyte rozważenie zeznań świadków M., S., R. i Sz., przebywających w więzieniu wspólnie z oskarżonym, chociaż zeznawali oni odmiennie przy odtwarzaniu tych samych okoliczności, co wskazuje, iż nie w każdym przypadku zeznawali oni nieszczerze, jak to określone zostało w zaskarżonym wyroku;b) błędną ocenę okoliczności faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, mającą wpływ na jego treść, przez uznanie winy oskarżonego za udowodnioną, chociaż dane przewodu sądowego nie dawały podstawy do wysnucia takiego wniosku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:1. Co do rewizji oskarżonego Franciszka K.: Rewizja oskarżonego nie jest zasadna. Kary czterech lat i sześciu miesięcy więzienia, wymierzonej Franciszkowi K., nie można uważać za rażąco surową skoro się zważy, że za czyn popełniony przez niego groziła mu kara od sześciu miesięcy do dziesięciu lat więzienia, co wskazuje, iż wymierzona kara nie przekroczyła nawet średniego wymiaru ustawowego zagrożenia, gdy tymczasem czyn oskarżonego nie odbiega od przeciętności tego rodzaju przestępstw.Dlatego też Sąd Wojewódzki, przy uwzględnieniu przede wszystkim młodego wieku oskarżonego, pobudek jego działania (zemsta w stosunku do rywala), stopnia rozwoju umysłowego oskarżonego oraz stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego, doszedł do trafnego wniosku przy wymiarze powyższej kary, która - zdaniem Sądu Najwyższego - jest w tym przypadku współmierna do stopnia zawinienia oskarżonego.W tych warunkach nie było powodów do łagodzenia wymierzonej oskarżonemu kary, o co w swej rewizji bezpodstawnie wnosił.2. Co do rewizji oskarżanego Kazimierza K.:Nie jest zasadna rewizja i tego oskarżonego.a) Sąd Wojewódzki przy orzekaniu w stosunku, do oskarżonego Kazimierza K. nie dopuścił się obrazy przepisów prawa procesowego', o której mowa w rewizji oskarżonego.Przede wszystkim w zaskarżonym wyroku zostały uwzględnione te wszystkie istotne okoliczności, ujawnione na przewodzie sądowym, które przemawiały zarówno przeciwko ' oskarżonemu, jak też i na jego korzyść, przy czym w uzasadnieniu tegoż wyroku wskazano, dlaczego wyjaśnieniom oskarżonego, nie przyznającego się do winy, nie dano wiary i na jakich danych oparte zostały ustalenia skazującego w tej mierze wyroku.W szczególności podkreślić należy, że pominięcie przez Sąd Wojewódzki przesłuchania w charakterze świadków J.Z. i C.A. nie stanowi w tym przypadku uchybienia procesowego, albowiem świadkowie ci mieli zeznawać na uboczne, nieistotne dla sprawy okoliczności, które zresztą zostały wyjaśnione przez innych świadków.Nie było potrzeby odczytywania na rozprawie głównej wyjaśnień oskarżonego Franciszka K., złożonych w toku śledztwa, co oskarżony Kazimierz K. w swej rewizji zarzucił, albowiem zarówno w tych wyjaśnieniach ze śledztwa, jak i w wyjaśnieniach złożonych na rozprawie głównej oskarżony Franciszek K. w sposób jednoznaczny, co z zestawienia tych wyjaśnień wynika, podawał, że Kazimierz K. namawiał go do pobicia ich rywali w osobach L. Sz. i J.M., z tym jedynie, że Franciszek K. na rozprawie głównej w sposób szczegółowszy to uczynił.Jeżeli zaś chodzi o zeznania świadków M., S., R. i Sz., to Sąd Wojewódzki, wbrew odmiennemu twierdzeniu rewizji oskarżonego, rozważył je należycie, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.Zeznania tych świadków w żadnym stopniu nie mogły zmienić w tym zakresie trafnych ustaleń zaskarżonego wyroku.b) Następnie Sąd Wojewódzki na podstawie zebranego na rozprawie głównej materiału dowodowego prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy co do oskarżonego i z tego ustalania trafne wysnuł wnioski o jego winie.Sąd Wojewódzki, ustalając winę oskarżonego Kazimierza K.; polegającą na nakłonieniu Franciszka K. do pobicia M., w sposób szczegółowy i wyczerpujący wskazał, na jakich faktach oparł swe ustalenia. Ponieważ wnioski poczynione w tej mierze przez Sąd Wojewódzki nie zawierają błędu ani faktycznego, ani logicznego, przeto Sąd Najwyższy ustalenia te akceptował w postępowaniu rewizyjnym.Wszystko to wskazuje, że oskarżony Kazimierz K. niesłusznie domagał się w swej rewizji uniewinnienia go.Nie jest też zasadny i ewentualny zarzut rewizji tego oskarżonego o przekazanie jego sprawy do ponownego rozpoznania, albowiem Sąd Najwyższy na podstawie przepisu art. 388 § 1 k.p.k. na podstawie dowodów, ujawnionych na przewodzie sądowym pierwszej instancji, miał możność orzec, co do istoty tej sprawy.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 230 § 2art. 26art. 230 § 2 KKart. 375 KPKart. 28art. 8art. 388 § 1 KPK§ 2§ 4§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.