OSK 916/04

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2005-04-14

Skład orzekający: Wojciech Chróścielewski, Joanna Runge-Lissowska, Jan Paweł Tarno

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność powierzenia stanowiska dyrektora szkoły jest czynnością administracyjnoprawną podlegającą kognicji sądów administracyjnych, czy też czynnością cywilnoprawną podlegającą kognicji sądów pracy?
Ratio decidendi
Czynność powierzenia stanowiska dyrektora szkoły ma charakter administracyjnoprawny, a nie cywilnoprawny. Choć stosunek pracy dyrektora ma charakter cywilny, a roszczenia z niego wynikające podlegają kognicji sądów pracy, to przepisy ustawy o systemie oświaty regulują zasady i tryb powierzania stanowiska dyrektora w sposób kompletny, nadając tej instytucji charakter publicznoprawny. W związku z tym, odrzucenie skargi na uchwałę w tej sprawie z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowo-administracyjnej nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa.
Stan faktyczny
Józef S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na uchwałę Zarządu Powiatu W. z dnia 23 sierpnia 2002 r. w sprawie powierzenia stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół nr 1. WSA w Krakowie odrzucił skargę, uznając sprawę za należącą do właściwości sądów pracy. Józef S. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów o systemie oświaty i karcie nauczyciela oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów PPSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi. Zasądził od Powiatu W. na rzecz Józefa S. kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski, Sędziowie NSA Joanna Runge-Lissowska /spr./, Jan Paweł Tarno, Protokolant Urszula Radziuk, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Józefa S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 marca 20004 r. sygn. akt II SA/Kr 3198/03 w sprawie ze skargi Józefa S. na uchwałę Zarządu Powiatu W. z dnia 23 sierpnia 2002 r. (...) w przedmiocie powierzenia stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół nr 1 im. Prof. Tadeusza Kotarbińskiego w Andrychowie 1. uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie 2. zasądza od Powiatu W. na rzecz Józefa S. kwotę 340 zł /słownie: trzysta czterdzieści złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Postanowieniem z dnia 23.03.2004 r., II SA/Kr 3198/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę Józefa S. na Uchwałę Zarządu Powiatu W. z dnia 23 sierpnia 2002 r. (...) w sprawie powierzenia Tomaszowi B. stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół nr 1 im. prof. Tadeusza Kotarbińskiego w A., jako podstawę rozstrzygnięcia wskazując art. 58 par. 1 pkt 1 i par. 3 ustawy z dnia 30 stycznia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że istnieje bogate orzecznictwo tak Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i Sądu Najwyższego uznające w tego rodzaju sprawach właściwość sądownictwa administracyjnego, ale również obfite orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazujące na właściwość sądów pracy, uwzględniających, że w zakresie spraw wynikających ze stosunku pracy, nieuregulowanych przepisami ustawy mają zastosowanie przepisy Kodeksu pracy, a sprawy o roszczenia ze stosunku pracy nauczycieli, niezależnie od formy nawiązania stosunku pracy, rozpatrywane są przez sądy pracy- sprawa objęta skargą Józefa S. jest sprawą z zakresu prawa pracy, czyli cywilną, w rozumieniu art. 1 Kpc, objętą kognicją sądów powszechnych, stosownie do art. 2 par. 1 Kpc. Skargę kasacyjną na to postanowienie wniósł Józef S., reprezentowany przez adwokata, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj.: - art. 36 a ustawy z dnia 7 września 1991 o systemie oświaty /Dz.U. 1996 r., nr 67 poz. 328 ze zm./ polegające na błędnej wykładni poprzez przyjęcie, że powierzenie funkcji dyrektora szkoły jest czynnością cywilnoprawną, a nie administracyjnoprawną, - art. 17 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta nauczyciela /Dz.U. 2003 r., nr 118 poz. 1112 ze zm./ poprzez jego niezastosowanie, mimo, że wynika z niego, że sprawy dotyczące zagadnień związanych z powierzeniem funkcji kierowniczych w szkole objęte są odrębną regulacją prawną nie pozostają w związku z charakterem czynności zatrudniania i zwalniania nauczycieli, - art. 91 c Karty Nauczyciela przez błędną wykładnię stwierdzającą, że przepis ten znajduje również zastosowanie w sprawach powierzenia stanowisk kierowniczych w szkołach oraz naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a to art. 58 par. 1 pkt 1, w związku z art. 3 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, przez uznanie, że sprawa powierzenia stanowiska w drodze konkursu opartego na przepisach Kpa nie jest sprawą administracyjną podlegającą kognicji sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, co następuje: Skład orzekający w niniejszej sprawie nie zgodził się z poglądem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, że sprawa powierzenia stanowiska dyrektora szkoły nie podlega kognicji sądów administracyjnych, a przytoczone przez skarżącego podstawy skargi kasacyjnej uznał za usprawiedliwione. Generalnie zgodzić należy się z poglądem, że przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 1991 r. Karta nauczyciela /Dz.U. 2003 nr 118 poz. 1112 ze zm./ mają zastosowanie do nauczycieli, w tym również piastujących stanowiska kierownicze, w sprawach wynikających ze stosunku pracy, a w zakresie nią nieuregulowanym do spraw tych ma zastosowanie Kodeks pracy, do którego odsyła jej art. 91c ust. 1. Jednak art. 117 ust. 1 tej ustawy do zasad powierzania stanowisk kierowniczych w szkole odsyła do odrębnych przepisów, którymi są nie przepisy Kodeksu pracy, ale ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Przepisy tej ustawy w art. 36a regulują, w sposób kompletny, zasady i tryb powierzania stanowiska dyrektora szkoły lub placówki, nadając tej instytucji charakter administracyjnoprawny. Zgodzić należy się ze stanowiskiem skarżącego, że analiza regulacji tej ustawy w zakresie powierzenia stanowiska dyrektora, tj. art. 36a, a także art. 36, 37-38a, prowadzi do takiego właśnie wniosku. Przepisy te nakładają na organy prowadzące szkołę lub placówkę obowiązek dokonywania określonych czynności, mających na celu wyłonienie kandydata na stanowisko dyrektora, organowi sprawującemu nadzór pedagogiczny przyznają prawo wniesienia umotywowanych zastrzeżeń, przez to czynności te nabierają charakteru publicznoprawnego, zwłaszcza, że sam akt powierzenia, czy odwołania ze stanowiska może być zaskarżony do sądu administracyjnego np. przez mieszkańców gminy, gdy organem prowadzącym szkołę jest ta jednostka samorządu terytorialnego, jeżeli uważają, że czynności organu prowadzącego szkołę narusza ich interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Natomiast stosunek pracy dyrektora szkoły lub placówki ma charakter cywilny i roszczenia wynikające z tego stosunku podlegają kognicji sądów powszechnych - sądów pracy. Z powyższych względów Sąd uznał, że odrzucenie skargi Józefa S. z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej, nastąpiło z naruszeniem art. 58 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ i orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 par. 1 i art. 203 pkt 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło