II SA 773/03

WyrokWSA w Warszawie2004-04-20

Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Joanna Kube, Jacek Fronczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie dodatku służbowego policjantowi oraz jego zwolnienie ze służby w związku z wymierzeniem kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby jest obligatoryjne i zgodne z prawem, nawet jeśli postępowanie karne dotyczące wykroczenia, które miało być podstawą kary dyscyplinarnej, nie jest prawomocne?
Ratio decidendi
Wymierzenie policjantowi kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby stanowi obligatoryjną przesłankę do wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu go ze służby. Cofnięcie dodatku służbowego w takiej sytuacji również ma charakter obligatoryjny. Odpowiedzialność dyscyplinarna policjanta jest niezależna od odpowiedzialności karnej, a zatem brak prawomocności wyroku skazującego za wykroczenie nie stanowi przeszkody do zastosowania sankcji dyscyplinarnych i zwolnienia ze służby.
Stan faktyczny
Skarżący M. Z. zaskarżył dwa rozkazy personalne Komendanta Wojewódzkiego Policji dotyczące cofnięcia mu dodatku służbowego oraz zwolnienia ze służby. Podstawą tych rozkazów było wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, która z kolei miała wynikać z naruszenia dyscypliny służbowej. Skarżący kwestionował zasadność wymierzenia kary dyscyplinarnej, podnosząc m.in. brak prawomocności wyroku skazującego go za wykroczenie, naruszenie przepisów Kodeksu pracy oraz błędne zastosowanie przepisów dotyczących nagrody rocznej i odprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spraw.) Asesor WSA Joanna Kube Asesor WSA Jacek Fronczyk Protokolant apl. prok. Gabriela Będkowska-Grobelny po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M. Z. 1) na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji zs. w R .z dnia [...] stycznia 2003r. nr[...] w przedmiocie cofnięcia dodatku służbowego 2) na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji zs. w R. z dnia [...]stycznia 2003r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby, nagrody rocznej, odprawy, ekwiwalentu pieniężnego za urlopy oddala skargę Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. rozkazem personalnym nr [...] z dnia[...]stycznia 2003 r. uchylił rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w M. z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...]w sprawie cofnięcia dodatku służbowego M. Z .w części dotyczącej daty jego cofnięcia, ustalił datę tego cofnięcia na dzień wydania decyzji przez organ II instancji, a w pozostałym zakresie utrzymał go w mocy. W uzasadnieniu rozkazu podano m.in., iż cofnięcie M.Z. dodatku służbowego w kwocie [...] zł z dniem [...] listopada 2002 r. dokonane przez Komendanta Powiatowego Policji w M .nastąpiło w oparciu o przepis § 9 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysokości, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. nr 152, poz. 1732). Zgodnie z tym przepisem dodatek służbowy cofa się w przypadku naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną wymienioną w art. 134 ust. 1 pkt 9 i 10 ustawy o Policji. Ze sformułowania tego przepisu wynika, że cofnięcie dodatku służbowego ma charakter obligatoryjny. W przeprowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym M. Z. został uznany winnym zarzucanego mu czynu, którym naruszył dyscyplinę służbową podczas wykonywania czynności służbowych i wymierzono mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Wskazano, iż w rozkazie personalnym Komendanta Powiatowego Policji w M. z dnia [...] listopada 2002 r. określono datę cofnięcia p. M.Z. dodatku służbowego na dzień[...]listopada 2002 r., zaś zapoznano go z tym rozkazem w dniu [...] listopada 2002 r. Wniesione przez niego odwołanie wstrzymało wykonanie rozkazu. Dlatego też określono na nowo termin cofnięcia dodatku służbowego, ustalając go na dzień rozpatrzenia sprawy przez organ II instancji. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R., rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...], uchylił rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w M. z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...]w sprawie m.in. zwolnienia M.Z. ze służby w Policji z dniem [...] listopada 2002 r., ustalił datę tego zwolnienia na dzień wydania decyzji przez organ II instancji, a w pozostałym zakresie utrzymał go w mocy. W uzasadnieniu decyzji podano, iż Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. orzeczeniem z dnia [...] listopada 2002 r. utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w M. z dnia [...] października 2002 r. w przedmiocie wymierzenia M.Z. kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Wykonując prawomocne orzeczenie dyscyplinarne Komendant Powiatowy Policji w M. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r. zwolnił M.Z. ze służby w Policji - na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji. Rozpoznając odwołanie M.Z. od tego rozkazu organ odwoławczy stwierdził m.in., iż zwolnienie policjanta ze służby na podstawie wskazanego przepisu ma charakter obligatoryjny. Podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące postępowania dyscyplinarnego zostały rozpatrzone w ostatecznym orzeczeniu dyscyplinarnym organu II instancji. Zgodnie z art. 132 ustawy o Policji policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za popełnione przestępstwa i wykroczenia niezależnie od odpowiedzialności karnej. Wskazano, iż zgodnie z § 5 ust. 2 lit. "a" rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie warunków przyznawania policjantom nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. Nr 86, poz. 789) - nagroda roczna nie przysługuje w przypadku wymierzenia policjantowi prawomocnej kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Stosownie do § 6 cyt. rozporządzenia MSWiA z dnia 20 czerwca 2002 r. nagroda roczna nie przysługuje lub jest obniżona za rok kalendarzowy, w którym policjant popełnił czyn będący przedmiotem postępowania karnego lub dyscyplinarnego, a jeżeli nagroda została już wypłacona - za rok, w którym postępowanie takie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem lub decyzją, bądź za ostatni rok służby, w przypadku, gdy postępowanie to zostało zakończone po zwolnieniu policjanta ze służby. Skarżący zarzucane mu w postępowaniu czyny popełnił w 2002 r. W myśl art. 114 ust. 3 ustawy o Policji - policjant zwalniany na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji otrzymuje 50 % odprawy oraz ekwiwalent pieniężny za urlopy wypoczynkowe lub dodatkowo niewykorzystane w latach poprzedzających rok zwolnienia ze służby. Powyższe rozkazy personalne stały się przedmiotem skargi M Z. do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o ich uchylenie. Powyższym rozkazom skarżący zarzucił: 1) obrazę art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, 2) obrazę art. 41 kodeksu pracy, 3) obrazę § 9 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732), w związku z art. 134 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 - tekst jednolity) - przez bezpodstawne zastosowanie, 4) obrazę § 5 ust. 2 pkt "a" rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie warunków przyznawania policjantom nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg - przez jego bezpodstawne zastosowanie, 5) obrazę art. 114 § ust. 3 w zw. z art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - przez błędne ich zastosowanie. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł m.in., że zaskarżone rozkazy zapadły z naruszeniem prawa. Wydanie orzeczenia o wymierzeniu mu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Wyrok Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] sierpnia 2002 r. sygn. akt [...] skazujący go za popełnienie wykroczenia z art. 86 § 2 kodeksu wykroczeń i innych nie jest prawomocny. Skarżący podniósł, iż bezpodstawny jest zarzut naruszenia przez niego dyscypliny służbowej. Do takiego postępowania został bowiem niejako zmuszony przez przełożonego. Był nim funkcjonariusz kontrolny jednostki Policji oraz dyżurny KPP, którzy wydali mu wiążące go polecenia. W dniu [...] maja 2002 r. z polecenia kontrolnego jednostki udał się wielokrotnie na ul. [...] w M. do restauracji M. w celu przewiezienia do miejsca zamieszkania policjantów przebywających na przyjęciu z okazji zakończenia służby przez innych trzech byłych policjantów. Natomiast w dniu [...]maja 2002 r. pobrał samochód służbowy na prośbę dyżurnego KPP w M. i udał się nim na służbę patrolową na teren miasta. Zdaniem skarżącego brak było zatem podstaw do wymierzenia mu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby i do zwolnienia go ze służby w oparciu o przepis art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji. Bezpodstawne było także zastosowanie art. 114 ust. 3 tej ustawy. Naruszono również przepis art. 41 kodeksu pracy, gdyż zwolnienie go ze służby nastąpiło podczas jego nieobecności w służbie z powodu choroby. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R., w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd, właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, gdyż na obszarze tego Sądu znajduje się siedziba organu, którego decyzję zaskarżono - art. 13 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Oznacza to, że jeżeli zaskarżona decyzja prawa nie narusza, sąd obowiązany jest skargę oddalić. W sprawie jest niesporne, że Komendant Wojewódzki Policji zs. w R. orzeczeniem z dnia [...]listopada 2002 r. utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w M. z dnia [...] października 2002 r. o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Cofnięcie skarżącemu dodatku służbowego rozkazem personalnym KWP zs. w R .z dnia [...]stycznia 2003 r. nr [...] było uzasadnione, gdyż przepis § 9 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732) stanowi, iż dodatek służbowy cofa się w przypadku naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Przy zaistnieniu tej przesłanki cofnięcie dodatku służbowego ma charakter obligatoryjny. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż rozkaz personalny którym cofnięto skarżącemu dodatek służbowy prawa nie narusza. W myśl art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) wymierzenie policjantowi kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby stanowi obligatoryjną przesłankę do wydania decyzji - rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. O takim charakterze przesłanki świadczy użyte przez ustawodawcę w powołanym przepisie sformułowanie "zwalnia się", które nie pozostawia organowi swobody w zakresie decyzji o zwolnieniu lecz nakazuje jego dokonanie. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, iż rozkaz personalny o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, który został wydany w oparciu o orzeczenie o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby prawa nie narusza. Jako nietrafny ocenić należy zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 41 kodeksu pracy. Stosunek służbowy policjanta jest stosunkiem o charakterze administracyjnym, do którego przepisy kodeksu pracy nie mają zastosowania. Także przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. nie zawierają zakazu zwalniania ze służby policjanta, któremu wymierzono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby podczas jego nieobecności w służbie z powodu choroby (por. art. 43 ust. 1 ustawy o Policji). W świetle § 5 pkt 2 lit. "a" rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie warunków przyznawania policjantom nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. Nr 86, poz. 789) nagroda roczna nie przysługuje w przypadku wymierzenia policjantowi prawomocnej kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Uzasadniona była zatem odmowa przyznania skarżącemu nagrody rocznej za 2002 r. Stosownie do art. 114 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji policjant zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 otrzymuje 50% odprawy oraz ekwiwalent pieniężny za urlopy wypoczynkowe lub dodatkowo niewykorzystane w latach poprzedzających rok zwolnienia ze służby. W związku z powyższym ustalenie, iż skarżącemu przysługuje odprawa w wysokości 50% oraz ekwiwalent za niewykorzystane urlopy było zgodne z prawem. Jako chybione uznać należy zarzuty dotyczące postępowania dyscyplinarnego. Zostały one ocenione w postępowaniu dyscyplinarnym, a następnie sądowym. Zauważyć należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2004 r. sygn. akt 4169/02 skargę skarżącego na orzeczenie dyscyplinarne w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby oddalił. Jako niezasadny ocenić należy zarzut skarżącego, że skoro wyrok Sądu Rejonowego w M. sygn. akt [...] skazujący go za popełnienie wykroczenia nie jest prawomocny to wymierzenie mu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby i wydania rozkazu o zwolnieniu go ze służby było przedwczesne. Policjant ponosi bowiem odpowiedzialność dyscyplinarną niezależnie od odpowiedzialności karnej. Z przytoczonych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone rozkazy personalne prawa nie naruszają i na postawie art. 151 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło