I SA/Kr 840/25

|Sygn. akt I SA/Kr 840/25 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2026 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grzegorz Klimek, Sędzia: WSA Borys Marasek (spr.), Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Specjalista Renata Trojnar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2026 roku, sprawy ze skargi B. Z., na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, z dnia 28 października 2025 roku nr 0113-KDIPT1-1.4012.854.2025.2.AK, w przedmiocie podatku od towarów i usług, I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 200 zł (dwieście złotych). Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez B.Z. (dalej: skarżący) jest interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 28 października 2025 r. nr 0113-KDIPT1-1.4012.854.2025.2.AK stwierdzająca, że stanowisko skarżącego, przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przedstawiono następując opis stanu faktycznego. Komornik Sądowy przy Sądzie [...] w X. B.Z. prowadzi postępowanie egzekucyjne z wniosku L. Sp. z o.o. przeciwko dłużnikowi T.S., NIP [...], PESEL [...], przy uczestnictwie: D. Sp. z o.o., [...] pod sygnaturą [...]. Dłużnik T.S. zbył nieruchomość na rzecz spółki D. Sp. z o. o. dnia 06.10.2020 r. Zgodnie z Wyrokiem zaocznym Sądu Okręgowego w Krakowie IX Wydział Gospodarczy z dnia [...].2021 o sygn. akt [...] czynność prawna w stosunku do wierzyciela L. Sp. z o.o. – umowa sprzedaży nieruchomości objętej Księgą Wieczystą nr [...] zawarta przez D. sp. z o.o. z T.S. w formie aktu notarialnego z dnia 06.10.2020 r. [...] , została uznana za bezskuteczną dnia 05.11.2021 r. Komornik dokonał zajęcia nieruchomości dnia 26.04.2023 r. W niniejszym postępowaniu egzekucyjnym dnia 26.04.2023 r. doszło do zajęcia nieruchomości gruntowej położonej w N. składającej się z działek ewidencyjnych [...], o łącznej powierzchni 0,1154 ha. Przedmiotowa nieruchomość posiada założoną Księgę Wieczystą o nr [...] w Sądzie Rejonowym w N., VI Wydziale Ksiąg Wieczystych. Dalej wskazano, że zgodnie art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 775; dalej: u.p.t.u., ustawa o VAT) komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów KPC są płatnikami podatku od dostawy, dokonanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów. Natomiast w myśl art. 15 ust. 1 u.p.t.u., podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Wnioskodawca wskazał, że dłużnik wykonywał w przeszłości działalność gospodarczą w rozumieniu obowiązujących przepisów oraz nie jest zarejestrowany jako czynny podatnik VAT oraz, że wezwał zarówno dłużnika T.S. jak i uczestnika D. Sp. z o.o. do udzielenia odpowiedzi na następujące pytania: 1. W jaki sposób dłużnik wszedł w posiadanie nieruchomości będącej przedmiotem sprzedaży w trybie licytacji przeprowadzonej w postępowaniu egzekucyjnym objętej KW nr [...] ? Czy nabycie tej nieruchomości było czynności opodatkowaną podatkiem VAT, udokumentowaną fakturą z wykazaną kwotą podatku VAT? Czy w związku z nabyciem ww. nieruchomości przez dłużnika przysługiwało mu prawo do odliczenia podatku naliczonego ? 2. W jaki sposób, do jakich celów dłużnik wykorzystuje nieruchomość – od dnia nabycia ? 3. W jakim zakresie dłużnik wykorzystywał i wykorzystuje ww. nieruchomość w działalności gospodarczej ? 4. Do jakich czynności (zwolnionych, opodatkowanych, niepodlegających opodatkowaniem podatkiem VAT) dłużnik wykorzystywał nieruchomość będącą przedmiotem wniosku ? 5. Czy nieruchomości wykorzystywane były przez dłużnika wyłącznie do celów działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług ? Jeżeli tak, to jaką działalność zwolnioną z opodatkowania VAT, do której wykorzystywana była ww. nieruchomość, wykonywał dłużnik? (należy podać podstawę prawną zwolnienia). 6. W jakim zakresie i komu dłużnik wynajmował i komu dłużnik wynajmował nieruchomość, stanowiącą przedmiot sprzedaży w trybie licytacji przeprowadzonej w postępowaniu egzekucyjnym? Czy była/były to umowy odpłatę ? 7. Jakie konkretne budynki i budowle lub ich części w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 2004 r. Prawo budowlane oraz Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. znajdują się na tej działce ? 8. Jaki jest symbol PKOB poszczególnych budynków, budowli lub ich części znajdujących się na ww. działce ? 9. Czy przy nabyciu lub wybudowaniu ww. budynków, budowli lub ich części przysługiwało dłużnikowi prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego ? 10. Kiedy (proszę wskazać daty) ww. budynki, budowle lub ich części zostały wybudowane i oddane do użytkowania ? 11. Kiedy (proszę o podanie dat) miało miejsce pierwsze oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub pierwszemu użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części po ich wybudowaniu ? 12. Czy w odniesieniu do budynków, budowli lub ich części znajdujących się na ww. działce zostały poniesione/będą poniesione, do dnia zbycia wydatki na ich ulepszenie, ww. rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiące co najmniej 30 % ich wartości początkowej ? Jeżeli poniesiono wydatki na ulepszenie równe lub wyższe 30% wartości początkowej, proszę wskazać, czy miało pierwsze oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części po ich ulepszeniu? Czy od ww. zajęcia (używania) do momentu dostawy upłynie okres dłuższy niż 2 lata ? 13. Czy dłużnik miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków na ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatków dochodowym ww. budynków, budowli ? 14. Czy dłużnik jest czynnym podatnikiem VAT ? 15. Czy budynki znajdujące się na nieruchomości znajdowały się na niej w momencie nabycia przed dłużnika, czy też zostały wytworzone przez dłużnika ? Wskazano we wniosku, że wobec braku odpowiedzi dłużnika, Komornik nie dysponuje wiedzą dotyczącą nieruchomości w zakresie wskazanym powyżej Organ interpretacyjny wezwał Wnioskodawcę o doprecyzowanie opisu stanu faktycznego poprzez wskazanie: 1. Czy w momencie dokonywania przez Wnioskodawcę sprzedaży licytacyjnej prawo do rozporządzania nieruchomością (składającą się z działek: [...] ) jak właściciel będzie należało do D. Sp. z o.o. ? 2. Czy w momencie dokonywania przez Wnioskodawcę sprzedaży licytacyjnej prawo do rozporządzania nieruchomością jak właściciel zostanie przeniesione z D. Sp. z o.o. na rzecz podmiotu nabywającego nieruchomość w ramach licytacji ? 3. Czy aktualny właściciel - D. Sp. z o.o. - jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług ? 4. W ramach jakich transakcji aktualny właściciel - D. Sp. z o.o. – nabył ww. nieruchomość będącą przedmiotem postępowania egzekucyjnego, tj. czy: − opodatkowanych podatkiem VAT, − zwolnionych z opodatkowania, − niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług ? 5. Czy transakcja ta została udokumentowana fakturą z wykazaną kwotą podatku VAT ? 6. Czy D. Sp. z o.o. przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia ww. nieruchomości składającej się z działek nr [...] ? 7. Czy wszystkie nabyte działki są zabudowane? Jeśli nie, to która/które z działek (o jakich numerach) jest zabudowana/są zabudowane, a która jest niezabudowana/które są niezabudowane? Należy je wymienić. Dla działki niezabudowanej/działek niezabudowanych Wnioskodawca winien wskazać: 8. Czy na dzień sprzedaży dla niezabudowanej działki/niezabudowanych działek będzie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego? Jeżeli tak, to proszę wskazać, jakie będzie przeznaczenie ww. działki/działek według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ? 9. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, proszę wskazać czy dla ww. działki/działek została/zostanie wydana decyzja o warunkach zabudowy bądź też decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 1 lub pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1130) ? 10. Czy niezabudowana działka była wykorzystywana/niezabudowane działki były wykorzystywane przez aktualnego właściciela wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT? Dla działki zabudowanej/działek zabudowanych Wnioskodawca winien wskazać: 11. Jaki budynek/jakie budynki znajdują się na działce/działkach wchodzących w skład nieruchomości będącej przedmiotem wniosku ? Należy je wymienić. 12. Na której konkretnie działce/działkach (o jakich numerach) te budynki się znajdują ? 13. Czy poszczególne budynki są budynkami w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r., poz. 418) ? 14. Czy na działce/działkach znajdują się budowle w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 3 ww. ustawy Prawo budowlane? Jeśli tak, to na której konkretnie działce/działkach (o jakich numerach) się one znajdują ? 15. Czy na działce/działkach znajdują się urządzenia budowalne, o których mowa w art. 3 pkt 9 ww. ustawy Prawo budowlane? Jeśli tak, to należy wskazać, jakie oraz, z którym budynkiem/budowlą są one powiązane oraz na której działce/działkach (o jakich numerach) się one znajdują ? 16. Czy poszczególne budynki/budowle położone na działce/działkach są trwale związane z gruntem ? 17. Czy poszczególne naniesienia na działce/działkach zostały nabyte czy wybudowane przez aktualnego właściciela ? 18. Jeżeli ww. naniesienia zostały wybudowane przez aktualnego właściciela, toczy aktualnemu właścicielowi przysługiwało z tego tytułu prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony ? Jeżeli nie, to należy wskazać przyczyny. 19. Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie poszczególnych budynków/budowli lub ich części w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług ? Należy wskazać dokładną datę. 20. Jeżeli nastąpiło pierwsze zasiedlenie części poszczególnych budynków/budowli, to należy wskazać, w jakiej w części ? 21. Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem poszczególnych budynków/budowli lub ich części a ich dostawą upłynie okres dłuższy niż 2 lata ? 22. Kiedy nastąpiło zajęcie do używania poszczególnych budynków/budowli ? Należy wskazać dokładną datę. 23. Należy wskazać, czy przed nabyciem budynków/budowli przez aktualnego właściciela były one wykorzystywane przez poprzedniego właściciela/właścicieli? 24. Czy poszczególne budynki/budowle były/są wykorzystywane przez aktualnego właściciela wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług ? Jeżeli tak, to jaką działalność zwolnioną z opodatkowania podatkiem VAT, do której wykorzystywane były budynki/budowle, wykonywał aktualny właściciel – należy podać podstawę prawną zwolnienia ? 25. Czy aktualny właściciel ponosił nakłady na ulepszenie poszczególnych budynków/budowli w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w wysokości wyższej niż 30 % wartości początkowej budynków/budowli ? (odpowiedzi na poniższe pytania należy udzielić tylko w przypadku twierdzącej odpowiedzi na pytanie nr 25): a) w jakim okresie aktualny właściciel ponosił wydatki na ulepszenie poszczególnych budynków/budowli? b) jakie budynki/budowle były ulepszane? c) czy nakłady, ponoszone przez aktualnego właściciela na ulepszenie budynków/budowli stanowiły "przebudowę" rozumianą jako dokonanie istotnych zmian przeprowadzonych w celu zmiany wykorzystania budynków/budowli lub w celu znaczącej zmiany warunków zasiedlenia? d) czy w stosunku do wydatków na ulepszenie poszczególnych budynków/budowli, aktualnemu właścicielowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? e) kiedy budynki/budowle po dokonaniu ulepszeń, zostały oddane do użytkowania? Należy wskazać dokładną datę. f) czy po oddaniu do użytkowania ulepszonych budynków/budowli miało miejsce pierwsze zasiedlenie tych budynków/budowli? Jeżeli tak, to należy wskazać dzień, miesiąc i rok, kiedy nastąpiło "pierwsze zasiedlenie". g) w ramach jakich czynności nastąpiło pierwsze zasiedlenie ulepszonych budynków/budowli po oddaniu ich do użytkowania? h) czy między pierwszym zasiedleniem ulepszonych budynków/budowli, a ich dostawą, upłynął/upłynie okres dłuższy niż 2 lata ? 26. Jeżeli Wnioskodawca nie posiada informacji, o których mowa w ww. pytaniach, które są niezbędne do oceny, czy w przedmiotowej sprawie będzie miało zastosowanie zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, 9, 10, 10a ustawy o podatku od towarów i usług, to należy wskazać: – czy ten brak informacji jest wynikiem podjętych przez Wnioskodawcę jako komornika działań ? – czy działania te zostały udokumentowane ? – czy podjęte działania potwierdzają brak możliwości uzyskania tych niezbędnych informacji od dłużnika? Wnioskodawca w odpowiedzi wskazał: 1. w momencie dokonywania przez sprzedaż licytacyjną, prawo do rozporządzania nieruchomością jak właściciel będzie należało do D. Sp. z o.o. - jako do właściciela nieruchomości. Uwzględnienie przez sąd skargi pauliańskiej nie powoduje, że przedmiot zaskarżonej czynności prawnej (sprzedaż nieruchomości) wraca do majątku dłużnika. Wskazana nieruchomość została zbyta przez dłużnika T.S. na rzecz spółki D. Sp. z o.o. dnia 06.10.2020 r. Zgodnie z wyrokiem zaocznym Sądu Okręgowego w Krakowie IX Wydział Gospodarczy, z dnia [...].2021 o sygn. akt [...] czynność prawna w stosunku do wierzyciela L. Sp. z o.o. - umowa sprzedaży nieruchomości objętej Księgą Wieczystą nr [...] zawarta przez D. sp. z o.o. z T.S. w formie aktu notarialnego z dnia 06.10.2020 r. [...] została uznana za bezskuteczną dnia 05.11.2021r. Komornik dokonał zajęcia nieruchomości dnia 26.04.2023 r. 2. w momencie dokonywania przez sprzedaż licytacyjną prawa do rozporządzania nieruchomością jak właściciel zostanie przeniesione z D. Sp. z o.o. na rzecz podmiotu nabywającego nieruchomość w ramach licytacji, 3. podmiot D. Sp. z o.o. NIP: [...] - o podanym identyfikatorze podatkowym NIP nie jest zarejestrowany jako podatnik VAT, 4. przeniesienie własności nieruchomości nastąpiło w drodze umowy sprzedaży sporządzonej w formie aktu notarialnego, [...] z dnia 6 października 2020 r. Umowa sprzedaży określa cenę nieruchomości na kwotę 640.000 zł i nie wspomina o jej opodatkowaniu podatkiem VAT, 5. – 6. wobec braku odpowiedzi dłużnika, Komornik nie dysponuje wiedzą dotycząca nieruchomości w zakresie wskazanym w pytaniu, działania te zostały udokumentowane, podjęte działania potwierdzają brak możliwości uzyskania tych niezbędnych informacji od dłużnika, 11. wszystkie działki są zabudowane. Na działkach nr [...], nr [...] znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny, na działce [...] drewniany budynek gospodarczo-rekreacyjny wyposażony w instalację energetyczną oraz wod-kan. Odpowiedź udzielona pod tym numerem dotyczy także pytania nr 7, 12. na działkach nr [...], nr [...] znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny, na działce [...] drewniany budynek gospodarczo-rekreacyjny wyposażony w instalację energetyczną oraz wod.-kan., 13. – 15., wobec braku odpowiedzi dłużnika, Komornik nie dysponuje wiedzą dotycząca nieruchomości w zakresie wskazanym w pytaniu, działania te zostały udokumentowane, podjęte działania potwierdzają brak możliwości uzyskania tych niezbędnych informacji od dłużnika, 16. Poszczególne budynki/budowle położone na działkach są trwale związane z gruntem, 17. - 25. Wobec braku odpowiedzi dłużnika, Komornik nie dysponuje wiedzą dotycząca nieruchomości w zakresie wskazanym w pytaniu, działania te zostały udokumentowane, podjęte działania potwierdzają brak możliwości uzyskania tych niezbędnych informacji od dłużnika, Brak informacji jest wynikiem podjętych działań, działania te zostały udokumentowane, podjęte działania potwierdzają brak możliwości uzyskania tych niezbędnych informacji od dłużnika jak i od właściciela nieruchomości. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym skarżący zadał pytania: 1. czy skarżący jest zobowiązany do działania w niniejszej sprawie w charakterze płatnika podatku od towarów i usług na podstawie przepisu art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ? 2. (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku) w przypadku potwierdzenia przez organ prawidłowości stanowiska skarżącego w zakresie pytania nr 1, tj. uznania, że nie będzie on pełnił funkcji płatnika podatku od towarów i usług na podstawie art. 18 ustawy o VAT, czy na skarżącym, jako komorniku sądowym prowadzącym postępowanie egzekucyjne, ciążą jakiekolwiek obowiązki lub czy przysługują mu jakiekolwiek uprawnienia w związku z faktem, że dostawa nieruchomości może podlegać opodatkowaniu tym podatkiem przez inny podmiot (podatnika), w szczególności w zakresie: a) doliczenia kwoty podatku VAT do ceny wywołania lub ceny nabycia nieruchomości, b) pobrania od nabywcy kwoty podatku VAT i jej zabezpieczenia na rachunku depozytowym, c) uwzględnienia należności z tytułu podatku VAT w planie podziału sumy uzyskanej z egzekucji? Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym, Komornik Sądowy nie jest płatnikiem podatku od towarów i usług (VAT) z tytułu licytacyjnej sprzedaży nieruchomości. Stanowisko to opiera się na analizie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, Ordynacji podatkowej oraz Kodeksu postępowania cywilnego. W pierwszej kolejności Wnioskodawca wskazał, że brak podstaw do zastosowania art. 18 ustawy o VAT wynika z tego, że nieruchomość nie jest własnością dłużnika. Podstawową regulacją określającą obowiązki komornika jako płatnika VAT jest art. 18 u.p.t.u. Z literalnego brzmienia tego przepisu wynika, że kluczową przesłanką dla powstania obowiązków komornika jako płatnika jest fakt, że przedmiotem egzekucyjnej dostawy jest towar będący własnością dłużnika. W niniejszej sprawie warunek ten nie jest spełniony. Nieruchomość, która ma być przedmiotem licytacji, została skutecznie zbyta przez dłużnika T.S. na rzecz spółki D. sp. z o.o. w dniu 6 października 2020 r. Właścicielem Nieruchomości w świetle prawa cywilnego jest zatem D. sp. z o.o., a nie dłużnik. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Krakowie umowa ta została uznana za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela L. na mocy skargi pauliańskiej. Wnioskodawca podkreślił, że instytucja skargi pauliańskiej (uregulowana w art. 527 i nast. Kodeksu cywilnego) nie powoduje nieważności czynności prawnej ani nie skutkuje powrotem prawa własności do majątku dłużnika. Wyrok uwzględniający skargę pauliańską tworzy jedynie fikcję prawną, pozwalającą wierzycielowi na prowadzenie egzekucji z określonego składnika majątku należącego do osoby trzeciej (w tym przypadku D. sp. z o.o.), tak jakby składnik ten nigdy nie opuścił majątku dłużnika. Prawo własności nieruchomości nie wraca do dłużnika. Skoro nieruchomość nie jest własnością dłużnika, to nie została spełniona podstawowa przesłanka z art. 18 ustawy o VAT. Komornik nie ma zatem ustawowego upoważnienia do działania jako płatnik VAT w tej sprawie. Następnie Wnioskodawca stwierdził, że istnieje systemowa niemożność realizacji obowiązków płatnika przez komornika w egzekucji z nieruchomości. W tym zakresie Wnioskodawca wskazał, że nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, że art. 18 ustawy o VAT mógłby znaleźć zastosowanie, to przepisy proceduralne z zakresu Ordynacji podatkowej i k.p.c. tworzą barierę uniemożliwiającą komornikowi faktyczne i zgodne z prawem wykonanie obowiązków płatnika. Nadto Wnioskodawca stwierdził, iż Komornik nie dysponuje środkami pieniężnymi na zapłatę podatku. Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, płatnikiem jest podmiot obowiązany do obliczenia, pobrania od podatnika i wpłacenia we właściwym terminie podatku na rzecz organu podatkowego. Aby zrealizować ten obowiązek, płatnik musi dysponować kwotą pieniężną, z której podatek może być pobrany. W przypadku egzekucji z nieruchomości, cena nabycia wpłacana jest na rachunek depozytowy Ministra Finansów. Komornik nie ma do tych środków dostępu aż do momentu uprawomocnienia się postanowienia o przybiciu i sporządzenia planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji. W konsekwencji, w momencie powstania obowiązku podatkowego, komornik nie dysponuje środkami, z których mógłby pobrać i wpłacić podatek, co jest sprzeczne z samą istotą funkcji płatnika. Wnioskodawca powołał się na występowanie w tego rodzaju sprawie konfliktu terminów podatkowych i procedury cywilnej: – moment powstania obowiązku podatkowego: zgodnie z art. 19a ust. 5 lit. c ustawy o VAT, w przypadku dostawy towarów w trybie egzekucji, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty; – termin płatności podatku: Zgodnie z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT w zw. z art. 47 § 3 Ordynacji podatkowej, terminem płatności podatku VAT jest co do zasady 25. dzień miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy. W ocenie Wnioskodawcy porównanie tych terminów z procedurą egzekucyjną ujawnia nierozwiązywalny problem. Obowiązek podatkowy powstaje natychmiast po wpłacie ceny przez nabywcę na rachunek depozytowy. Jednak zanim komornik uzyska faktyczną możliwość dysponowania tymi środkami (po uprawomocnieniu się planu podziału, co może trwać wiele miesięcy), termin na wpłatę podatku VAT dawno upłynie. Taka sytuacja naraziłaby komornika na odpowiedzialność z art. 30 § 1 i 3 Ordynacji podatkowej za podatek niepobrany lub niewpłacony, i to całym swoim majątkiem, mimo braku faktycznej możliwości wykonania obowiązku. W dalszej kolejności Wnioskodawca wskazał, że przepisy k.p.c. regulujące egzekucję z nieruchomości nie zawierają żadnych mechanizmów pozwalających na uwzględnienie podatku VAT. Zgodnie z art. 980 k.p,c., nabywca jest zobowiązany do zapłaty ceny, którą zaoferował. Nie ma podstawy prawnej, aby żądać od niego kwoty powiększonej o VAT. Art. 1023 i 1024 k.p.c. stanowią, że suma uzyskana z egzekucji podlega podziałowi między wierzycieli. Przepisy te nie przewidują możliwości "wyjęcia" z tej sumy kwoty należnego podatku VAT przed dokonaniem podziału. Należność z tytułu VAT nie mieści się w żadnej z kategorii zaspokojenia wymienionych w art. 1025 k.p.c. Próba potrącenia VAT przez komornika byłaby zatem bezprawnym uszczupleniem kwoty podlegającej podziałowi i stanowiłaby niedopuszczalne wykreowanie nowej, nieprzewidzianej ustawą, nadrzędnej kategorii zaspokojenia. W zakresie pytania 2 zdaniem skarżącego, w przypadku uznania, że nie pełni on funkcji płatnika podatku VAT z uwagi na niespełnienie przesłanek z art. 18 ustawy o VAT, na skarżącym nie ciążą żadne obowiązki, ani nie przysługują mu żadne uprawnienia w odniesieniu do ewentualnego podatku VAT należnego z tytułu tej dostawy. Wnioskodawca jest zobowiązany do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wyłącznie w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, które nie przewidują dla niego żadnych kompetencji w tym zakresie. Wnioskodawca stwierdził, że ustawodawca w art. 18 ustawy o VAT w sposób precyzyjny i wyczerpujący określił sytuacje, w których komornik sądowy staje się płatnikiem podatku VAT. Są to przypadki dostawy towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem przepisów. A contrario, jeżeli te przesłanki nie są spełnione – co jest przedmiotem pytania nr 1 – komornik nie ma żadnych innych, pochodnych obowiązków związanych z tym podatkiem. Nie można domniemywać istnienia obowiązków publicznoprawnych. Skoro ustawodawca nie nałożył na komornika w takiej sytuacji żadnych dodatkowych zadań (np. informacyjnych czy zabezpieczających), oznacza to, że jego rola ogranicza się wyłącznie do przeprowadzenia egzekucji zgodnie z przepisami k.p.c. W interpretacji indywidualnej z dnia 28 października 2025 r. nr 0113-KDIPT1-1.4012.854.2025.2.AK Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie uznania, że skarżący jako Komornik sądowy nie jest zobowiązany do działania w niniejszej sprawie w charakterze płatnika podatku od towarów i usług, jest nieprawidłowe. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ wskazał na treść art. 18, art. 8, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 6 i pkt 14, art. 7 ust.1, art. 15 ust. 1 i ust. 2, art. 43 ust. 1 pkt pkt 2, pkt 10i, pkt 10a, art. 43 ust. 21 u.p.t.u., art. 930 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 1568) oraz powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z 7 lutego 2008 r. sygn. akt V CSK 426/07. Organ interpretacyjny wskazał, że przepis art. 18 ustawy o VAT wprowadza szczególną na gruncie przepisów ustawy regulację, kiedy to należny podatek pobierany jest i odprowadzany do urzędu skarbowego przez płatnika, a nie przez podatnika. Płatnik pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem, a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika. W świetle art. 18 i 8 ustawy o VAT, płatnikami podatku od towarów i usług (czyli podmiotami zobowiązanymi do obliczania, poboru podatku od podatnika i wpłaty podatku na konto organu podatkowego) mogą być organy egzekucyjne oraz komornicy sądowi. Sytuacja taka ma miejsce, gdy w wykonaniu czynności egzekucyjnych organy te dokonują dostawy towarów należących do podatnika lub przez niego posiadanych z naruszeniem przepisów. Sformułowanie "płatnikami" oznacza, że organy te nie stają się z tytułu wykonania powyższych czynności podatnikami podatku od towarów i usług, lecz pełnią jedynie rolę płatnika w odniesieniu do podatku należnego z tytułu sprzedanych (zlicytowanych) towarów należących do podatnika, w stosunku, do którego toczy się postępowanie egzekucyjne. Organ wskazał, iż komornik sądowy pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika. Uzasadnione jest to charakterem odpłatnej dostawy następującej w ramach wykonywania czynności egzekucyjnych. Jeżeli bowiem dłużnik niesolidnie spłaca swoje zobowiązania i w celu wyegzekwowania należności wszczęto przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne, to istnieją podstawy do uznania, że nie uiści również podatku należnego w związku z dostawą dokonaną w ramach egzekucji. Nie bez znaczenia jest także fakt, że podatnik, będący dłużnikiem, zazwyczaj nie otrzymuje kwot uzyskanych przez organ egzekucyjny ze sprzedaży towarów w wykonaniu czynności egzekucyjnych. Prawdopodobne jest zatem, że podatnik nie posiada innych środków finansowych umożliwiających uiszczenie należnego podatku. Ustanowienie organu egzekucyjnego płatnikiem zapewnia odprowadzenie należnego podatku przez organ przeprowadzający dostawę w ramach czynności egzekucyjnych. Organ zaznaczył, że komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika – dłużnika. Prowadzona przez niego sprzedaż towarów będących własnością dłużnika, będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik. Natomiast w przypadku, gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby od niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku. Zatem komornik sądowy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług i do uwzględnienia w trakcie sprzedaży licytacyjnej towarów okoliczności decydujących o jej opodatkowaniu podatkiem VAT. Dalej organ podał, że na podstawie definicji zawartej w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, należy przyjąć, że zbycie nieruchomości dokonywane przez podatnika, traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której stanowi art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającej opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Nie każda czynność stanowiąca dostawę w rozumieniu art. 7 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem był podatnikiem podatku od towarów i usług. Organ wskazał następnie na treść art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT. Podał, że określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem "podatnik" tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy. Organ zaznaczył, że sprzedaż składników wykorzystywanych w działalności gospodarczej podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem "podatnik" tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W świetle powyższych przepisów, w ocenie organu, stwierdzić należy, że istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy. Zdaniem organu, odnosząc regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. do art. 18 u.p.t.u. wskazać należy, że w przypadku, gdy dłużnik – właściciel nieruchomości – jest podatnikiem podatku VAT, wówczas komornik jest płatnikiem podatku VAT z tytułu dostawy tej nieruchomości. Organ stwierdził, że opodatkowanie danej czynności podatkiem od towarów i usług uwarunkowane jest łącznym spełnieniem dwóch przesłanek. Po pierwsze konkretna czynność winna być ujęta w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, po wtóre – musi być dokonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Organ podał, że w momencie sprzedaży licytacyjnej, prawo do rozporządzania nieruchomością jak właściciel będzie należało do D. Sp. z o.o. - jako do właściciela nieruchomości, prawo do rozporządzania nieruchomością jak właściciel zostanie przeniesione z D. Sp. z o.o. na rzecz podmiotu nabywającego nieruchomość w ramach licytacji. W ocenie organu należy rozważyć kwestię, czy D. Sp. z o.o., która nabyła nieruchomość od dłużnika, będzie działała jako podatnik podatku od towarów i usług w odniesieniu do sprzedaży tej nieruchomości. Zdaniem organu, analiza okoliczności przedstawionych we wniosku oraz obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa prowadzi do wniosku, że w odniesieniu do transakcji sprzedaży ww. nieruchomości należącej wcześniej do dłużnika i zbytej po wszczęciu postępowania egzekucyjnego na rzecz D. Sp. z o.o., a więc obecnie należącej do D. Sp. z o.o. – Spółkę tę należy uznać za podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Zbycie nieruchomości opisanej we wniosku nastąpi w ramach rozporządzania majątkiem należącym do spółki z o.o. Tym samym, w opisanej sytuacji D. Sp. z o.o. należy uznać za podatnika podatku od towarów i usług. W ocenie organu z art. 930 § 1 k.p.c. wynika, że nabycie przez spółkę nieruchomości zajętej w postępowaniu egzekucyjnym jest ważne z punktu widzenia zasad prawa i nie wyklucza dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto w takich sytuacjach sam nabywca nieruchomości jest traktowany jak dłużnik. Organ podał też, że w kwestii zbycia zajętej nieruchomości przez dłużników wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z 7 lutego 2008 r. sygn. akt V CSK 426/07, w którym stwierdził, że: "artykuł 930 § 1 KPC stanowi, że rozporządzenie nieruchomością po jej zajęciu nie ma wpływu na dalsze postępowanie, a czynności egzekucyjne są ważne tak w stosunku do dłużnika, jak i w stosunku do nabywcy. Oznacza to, że wierzyciel, na rzecz którego nieruchomość została zajęta, może zaspokoić się ze sprzedanej nieruchomości tak, jakby nieruchomość ta należała w dalszym ciągu do majątku jego dłużnika, bez względu na zmianę właściciela. W wyroku z dnia 3 lutego 1998 r. (OSP rok 1998, nr 11, poz. 96) Sąd Najwyższy uznał, że w świetle art. 930 § 1 KPC umowa przeniesienia własności zajętej nieruchomości między zbywcą (dłużnikiem) a nabywcą jest ważna, ale całkowicie bezskuteczna w stosunku do wierzycieli, którzy wszczęli egzekucję i pozostaje bez wpływu na dalsze postępowanie egzekucyjne, co oznacza, że egzekucję prowadzi się tak, jak gdyby zbycie nieruchomości nie nastąpiło. Ratio legis tego przepisu stanowi ochrona wierzyciela przed nierzetelnymi działaniami dłużnika, podjętymi w celu udaremnienia zaspokojenia się wierzyciela z nieruchomości. W konsekwencji, sprzedaż egzekucyjna nieruchomości, która nie jest obecnie własnością dłużnika, będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, jako odpłatna dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, a D. Sp. z o.o. będzie z tego tytułu podatnikiem podatku od towarów i usług. Podsumowując organ podał, że w świetle przedstawionej argumentacji, w przypadku sprzedaży opisanej nieruchomości, której właścicielem w chwili sprzedaży nie jest dłużnik, ale D. Sp. z o.o., która nabyła nieruchomość od dłużnika już po wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika, skarżący wystąpi jako płatnik podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 18 ustawy. Organ wskazał, że wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może być albo opodatkowana właściwą stawką podatku VAT, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku. Organ podał też, że zakres i zasady zwolnienia dostawy towarów zostały określone m.in. w art. 43 ustawy. Z treści ust. 1 pkt 10 powyższego uregulowania wynika, że dostawa budynków, budowli lub ich części jest - co do zasady - zwolniona od podatku od towarów i usług. Wyjątek stanowi dostawa w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz jeżeli pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata. Zatem dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynków, budowli lub ich części, kluczowym jest ustalenie, kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie i jaki upłynął okres od tego momentu. Z przepisu art. 2 pkt 14 ustawy wynika, że pierwszym zasiedleniem jest pierwsze zajęcie budynku/budowli lub ich części do używania. "Pierwsze zasiedlenie" budynku/budowli lub ich części ma więc miejsce zarówno w sytuacji, w której po wybudowaniu budynku/budowli lub ich części oddano je do użytkowania pierwszemu nabywcy, oddano je w najem, jak i w przypadku wykorzystywania budynku/budowli lub ich części na potrzeby własnej działalności gospodarczej podatnika, bowiem w tych przypadkach doszło do korzystania z budynku/budowli. W przypadku budynków/budowli niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom – po spełnieniu określonych warunków – skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu. Jeżeli nie zostaną spełnione przesłanki zastosowania dla dostawy zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy, należy przeanalizować możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy. Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszystkich towarów – zarówno nieruchomości, jak i ruchomości – przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku VAT i wykorzystywanych – niezależnie od okresu ich używania przez podatnika – wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT. Zatem, aby zastosować zwolnienie od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dla dostawy towarów, spełnione muszą być łącznie dwa warunki wskazane w tym przepisie, tj.: − towary od momentu ich nabycia do momentu ich zbycia muszą służyć wyłącznie działalności zwolnionej, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania, − przy nabyciu (imporcie, wytworzeniu) tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Niespełnienie jednego z powyższych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w ww. art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy. Organ wskazał, że jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18, nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18, zwolnień od podatku, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień od podatku nie są spełnione. Zatem, dokonana w trybie egzekucji dostawa towarów jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług według właściwej stawki, jeżeli udokumentowane działania w celu możliwości zastosowania zwolnienia podjęte przez komornika lub organ egzekucyjny były z powodu dłużnika bezskuteczne. Wobec powyższego, dokonana w trybie egzekucji dostawa towarów, jest opodatkowana, skoro udokumentowane działania w celu potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do tej sprzedaży zwolnienia od podatku, podjęte przez komornika lub organ egzekucyjny były z powodu dłużnika oraz nowego właściciela D. Sp. z o.o. bezskuteczne. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie przedstawiony we wniosku opis sprawy nie pozwala stwierdzić, czy licytacyjna sprzedaż nieruchomości korzysta ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10, pkt 10a lub pkt 2 ustawy. Mając na uwadze przytoczone przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy organ stwierdził, że skoro dostawa nieruchomości, będącej przedmiotem sprzedaży, stanowić będzie czynność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług, a D. Sp. z o.o., która nabyła nieruchomość od dłużnika, w stosunku do tej czynności wystąpi w charakterze podatnika, to skarżący jako płatnik będzie zobowiązany do naliczenia, pobrania i wpłacenia do właściwego urzędu skarbowego podatku VAT od tej transakcji. Wobec tego Organ interpretacyjny uznał stanowisko skarżącego do pytania nr 1 za nieprawidłowe. Organ następnie wskazał, że nie udzielił odpowiedzi na pytanie nr 2, wyjaśniając, że ma ono charakter warunkowy, gdyż skarżący oczekuje na nie odpowiedzi w przypadku potwierdzenia przez organ prawidłowości jego stanowiska w zakresie pytania nr 1, tj. uznania, że skarżący nie będzie pełnił funkcji płatnika podatku od towarów i usług na podstawie art. 18 ustawy o VAT. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości, zarzucając jej naruszenie: I. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 18 ustawy o VAT, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że komornik sądowy wykonujący czynności egzekucyjne w trybie k.p.c. działa w charakterze płatnika podatku VAT w odniesieniu do dostawy towaru (nieruchomości), który w świetle prawa cywilnego i wieczystoksięgowego stanowi własność osoby trzeciej (spółki D. Sp. z o.o.), a nie dłużnika egzekwowanego (T.S.). Organ dokonał niedopuszczalnej wykładni rozszerzającej, ignorując literalne brzmienie przesłanki "towarów będących własnością dłużnika"; art. 15 ust. 1 i 2 w zw. z art. 18 ustawy o VAT przez przyjęcie wewnętrznie sprzecznej i nieznanej ustawie konstrukcji prawnej, w której organ z jednej strony prawidłowo identyfikuje podatnika (jako właściciela nieruchomości - spółkę D. Sp. z o.o.), a z drugiej strony nakłada obowiązki płatnika na komornika prowadzącego egzekucję na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przeciwko innemu podmiotowi, co prowadzi do rozerwania nierozerwalnej systemowo więzi między zobowiązaniem podatkowym podatnika a instrumentalnym obowiązkiem płatnika; art. 19a ust. 5 lit. c w zw. z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT w kontekście norm konstytucyjnych, przez ich zastosowanie w sposób prowadzący do nałożenia na skarżącego obowiązków niemożliwych do wykonania (impossibilium nulla obligatio est), tj. obowiązku odprowadzenia podatku w terminach ustawowych, podczas gdy środki uzyskane z egzekucji podlegają depozytowi sądowemu i procedurze podziału, co uniemożliwia dysponowanie nimi przez płatnika w terminie płatności podatku; II. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. art. 14c § 1 i 2 oraz art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej przez sporządzenie uzasadnienia interpretacji w sposób wadliwy, niespójny logicznie i uchylający się od rzetelnej oceny stanowiska Wnioskodawcy. Organ pominął kluczową argumentację dotyczącą braku możliwości technicznych i prawnych realizacji funkcji płatnika (konflikt z przepisami art. 1025 K.p.c. o planie podziału), co narusza zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. 2. art. 2a Ordynacji podatkowej (zasada in dubio pro tributario) przez rozstrzygnięcie nieusuwalnych wątpliwości co do relacji między prawem cywilnym procesowym (skutki zajęcia w trybie art. 930 k.p.c.) a materialnym prawem podatkowym na niekorzyść podatnika/płatnika, stosując wykładnię celowościową przeciwko wykładni językowej. W uzasadnieniu skargi wskazano między innymi, że podstawowym błędem Dyrektora KIS (co jest właściwie osią sporu w tej sprawie) jest wadliwa wykładnia art. 18 ustawy z ustawy o VAT. Przepis ten stanowi jednoznacznie: "komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów". Skarżący wskazał, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy bezspornym jest, że nieruchomość będąca przedmiotem egzekucji nie jest własnością dłużnika T.S., lecz spółki D. Sp. z o.o. Skarżący w swoim stanowisku prawidłowo podniósł, że w związku z tym nie została spełniona kluczowa, literalna przesłanka powstania obowiązku płatnika. Dyrektor KIS, zamiast zastosować wykładnię językową, która w prawie podatkowym ma bezwzględne pierwszeństwo, dokonał niedopuszczalnej wykładni celowościowej (albo bardziej precyzyjnie: prawotwórczej). Taka interpretacja rozszerzyła zakres normowania przepisu poza jego ustawowe granice, co jest działaniem sprzecznym z zasadą pewności prawa oraz zasadą in dubio pro tributario. Drugim kardynalnym błędem organu jest zignorowanie cywilnoprawnych skutków wyroku uwzględniającego skargę pauliańską. Skarżący w swoim stanowisku precyzyjnie wyjaśnił, że instytucja ta, uregulowana w art. 527 i nast. KC, nie powoduje nieważności zaskarżonej czynności prawnej ani nie skutkuje powrotem prawa własności do majątku dłużnika. Wyrok pauliański kreuje jedynie tzw. bezskuteczność względną, co oznacza, że czynność prawna (w tym przypadku umowa sprzedaży nieruchomości) jest w pełni ważna i skuteczna wobec wszystkich, z wyjątkiem tego jednego, konkretnego wierzyciela, który uzyskał wyrok. Wyrok ten tworzy fikcję prawną, pozwalającą wierzycielowi na prowadzenie egzekucji z określonego składnika majątku należącego do osoby trzeciej (D. Sp. z o.o.), tak jakby składnik ten nigdy nie opuścił majątku dłużnika. Jest to jednak fikcja o charakterze wyłącznie proceduralnym, umożliwiająca zaspokojenie. W żadnym momencie prawo własności nieruchomości nie powraca do dłużnika T.S.. Dyrektor KIS, ignorując te okoliczności, bezpodstawnie przyjął, że dla celów podatkowych skutek ten jest tożsamy z powrotem własności, co pozwoliło mu na obejście literalnego brzmienia art. 18 ustawy o VAT. Aby to osiągnąć Dyrektor KIS oparł się na art. 930 § 1 k.p.c., który stanowi, że "rozporządzenie nieruchomością po jej zajęciu nie ma wpływu na dalsze postępowanie. Nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze dłużnika". Celem art. 930 k.p.c. jest wyłącznie ochrona wierzyciela egzekwującego i zapewnienie ciągłości oraz skuteczności postępowania egzekucyjnego w przypadku, gdy dłużnik po zajęciu nieruchomości rozporządzi nią na rzecz osoby trzeciej. Przepis ten pozwala prowadzić egzekucję "tak, jak gdyby zbycie nieruchomości nie nastąpiło", ale jest to fikcja prawna o charakterze wyłącznie proceduralnym. Nie zmienia ona faktu, że w sensie materialnoprawnym (cywilnym i podatkowym) właścicielem nieruchomości jest osoba trzecia, a nie dłużnik. Traktowanie nabywcy "jak dłużnika" na potrzeby postępowania egzekucyjnego nie jest tożsame z uznaniem go za dłużnika w rozumieniu materialnym, a tym bardziej nie jest tożsame z uznaniem, że nieruchomość stanowi "własność dłużnika" w rozumieniu art. 18 ustawy o VAT. Organ, co prawda, przyznaje w swojej argumentacji, że właścicielem nieruchomości jest D. Sp. z o.o., jednak nie konfrontuje tego faktu z literalnym brzmieniem art. 18 ustawy o VAT. Zamiast tego ucieka się do nieuprawnionego zastosowania art. 930 k.p.c. Nie jest to merytoryczna odpowiedź na argument Wnioskodawcy, lecz jego obejście poprzez powołanie się na przepis z innej gałęzi prawa. Rozumowanie Dyrektora KIS jest ponadto wewnętrznie sprzeczne i prowadzi do prawnego paradoksu. W uzasadnieniu interpretacji organ prawidłowo identyfikuje spółkę D. Sp. z o.o. jako potencjalnego podatnika (podmiot, którego dostawa towaru podlega opodatkowaniu). Jednocześnie jednak nakłada obowiązek płatnika na Komornika w oparciu o postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko pierwotnemu dłużnikowi T.S.. Art. 18 ustawy o VAT nierozerwalnie łączy obowiązek płatnika ze sprzedażą towarów "będących własnością dłużnika". Skoro dłużnikiem w postępowaniu, na podstawie którego działa Komornik, jest T.S., to warunek z art. 18 w sposób oczywisty nie jest spełniony. Dyrektor KIS tworzy konstrukcję hybrydową: podatnikiem jest D., ale obowiązek płatnika powstaje w związku z egzekucją przeciwko T.S.. Jest to konstrukcja nielogiczna, nieznajdująca żadnego oparcia w przepisach, gdyż obowiązek płatnika ma charakter akcesoryjny (wtórny) wobec zobowiązania podatkowego podatnika. W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowanie w zaskarżonej interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 poz. 111; dalej: o.p). interpretacje wydawane są na pisemny wniosek zainteresowanego w jego indywidualnej sprawie. Stosownie do art. 14b § 3 tej ustawy składający wniosek o wydanie interpretacji obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 1 i § 2 o.p.). W kontrolowanej przez Sąd sprawie spornym jest, czy w przedstawionym przez Skarżącego stanie faktycznym jest on płatnikiem podatku VAT. W tym sporze rację należy przyznać skarżącemu. Zgodnie z art. 8 o.p. płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Wynika z tego, że płatnik jest podmiotem "pośredniczącym" między organem podatkowym a podatnikiem, "wyręczającym" ten ostatni podmiot w wykonaniu ciążącego na nim obowiązku zapłaty podatku. Z kolei z art. 18 u.p.t.u. wynika, że organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 i 620) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów. Art. 18 u.p.t.u. nie czyni komornika podatnikiem tego podatku z tytułu sprzedaży dokonanych w ramach czynności egzekucyjnych (np. dostawy nieruchomości), a ustanawia go jedynie płatnikiem, tj. osobą zobowiązaną do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu (odgrywa on tylko rolę pośrednika). Organ interpretacyjny zaakceptował stanowisko Skarżącego, że w opisanym stanie faktycznym podatnikiem podatku VAT będzie aktualny właściciel nieruchomości tj. D. sp. z o.o. Oznacza to, że w przypadku dostawy towaru (nieruchomości) w drodze egzekucji podatnikiem nie będzie dłużnik, względem którego jest prowadzone postępowanie egzekucyjne. Nie było także spornym, że prawo własności przysługuje D. sp. z o.o. i w zakresie przysługiwania tego prawa nabywcy nieruchomości bez znaczenia pozostaje fakt, że zapadł wyrok sądu powszechnego uwzględniający powództwo obejmujące tzw. skargę pauliańską. Organ interpretacyjny nie kwestionował stanowiska Skarżącego, że skutkiem tego wyroku nie jest zwrotne przeniesienie prawa własności na dłużnika, względem którego jest prowadzone postępowanie egzekucyjne. W orzecznictwie i literaturze wskazuje się, że cel wprowadzenia przepisu art. 18 u.p.t.u. wydaje się nie budzić wątpliwości. Ustanowienie organu egzekucyjnego (w tym komornika sądowego) płatnikiem podatku od towarów i usług ma zapewnić odprowadzenie należnego podatku od sprzedaży w ramach postępowania egzekucyjnego, a zatem w sytuacji, gdy istnieją podstawy do przyjęcia, że podatnik będący niesolidnym dłużnikiem nie będzie skory do uiszczenia podatku należnego w związku z dostawą mającą miejsce w toku egzekucji (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 listopada 2010 r., P 44/07, opubl. OTK – A 2010, A. Bartosiewicz, R. Kubacki, VAT. Komentarz, Warszawa 2007, s. 263). Z przepisu art. 18 u.p.t.u. wynika, że komornik jest płatnikiem podatku, gdy ma miejsce dostawa towarów dokonywana w trybie egzekucji. Następnie towary, które mają podlegać dostawie muszą stanowić własność dłużnika lub być przez niego posiadane z naruszeniem obowiązujących przepisów. Z treści tego przepisu nie wynika, aby komornik miał pełnić funkcję płatnika w przypadku prowadzenia egzekucji z towarów, które nie są własnością dłużnika lub których dłużnik nie posiada. Wobec tego przepis art. 18 u.p.t.u. nie znajdzie zastosowania do przypadku, w którym komornik prowadzi egzekucję z majątku osoby, która nie jest dłużnikiem i musi znosić egzekucję z racji tego, że zostało uwzględnione powództwo z tzw. skargi pauliańskiej wierzyciela. Wnioski tego rodzaju płyną z wykładni językowej przepisu art. 18 u.p.t.u. Treść tego przepisu jest jednoznaczna. Ustawodawca w sposób jednoznaczny wskazał, jakie warunki musi spełniać dostawa, aby komornik pełnił funkcję płatnika. Należy uznać, że podstawa prawna do działania komornika w charakterze płatnika powinna być sformułowana w sposób jednoznaczny, co zresztą znalazło odzwierciedlenie w treści art. 18 u.p.t.u. Nie można domniemywać kompetencji komornika do bycia płatnikiem w każdym przypadku prowadzenia przez niego egzekucji z towarów, w wyniku której ma miejsce dostawa na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług. Wobec tego należy uznać, że zasadny jest zarzut Skarżącego, że Organ dokonał błędnej wykładni i zastosowania art. 18 u.p.t.u. Za wadliwe należy uznać powołanie się przez Organ interpretacyjny na treść art. 930 § 1 k.p.c. Zarówno Organ, jak i Sąd są związani stanem faktycznym przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Z opisu stanu faktycznego wynika, że zbycie nieruchomości przez dłużnika nastąpiło 6 października 2020 r., wyrok sądu powszechnego został wydany 5 listopada 2021 r., a zajęcie nieruchomości przez Komornika nastąpiło w dniu 26 kwietnia 2023 r. Nadto należy wskazać, że Organ nie przedstawił jakichkolwiek argumentów, z których wynikałoby, że treść tego przepisu ma wpływ na wykładnię art. 18 u.p.t.u., określającego po spełnieniu jakich warunków komornik staje się równocześnie płatnikiem podatku od towarów i usług. Zasadne okazały się także zarzuty naruszenia art. 121 o.p. przez Organ interpretacyjny, który w istocie uchylił się od odniesienia się do treści art. 18 u.p.t.u. i wyjaśnienia Skarżącemu, jakie przesłanki legły u podstaw twierdzenia Organu, że w opisanym stanie faktycznym komornik winien pełnić funkcję płatnika. Organ nie dokonał konfrontacji treści przepisu ze stanem faktycznym zawartym we wniosku i nie odniósł się do argumentacji przedstawionej przez Skarżącego. Tego rodzaju zaniechanie nie może zostać uznane za budzące zaufanie do organu podatkowego. Z tego względu interpretacja wymaga uchylenia na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ interpretacyjny wyda nową interpretację, dokonując ponownej oceny stanowiska Skarżącego zaprezentowanego we wniosku o wydanie interpretacji, z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku oraz udzieli odpowiedzi na drugie pytanie zadane przez Skarżącego. Sąd orzekł o kosztach, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając od Organu na rzecz Skarżącego koszty postępowania w kwocie 200 zł, na które składa się wpis sądowy w wysokości 200 zł.