II OSK 424/05
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-01-10
Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Jerzy Bujko, Maria Czapska-Górnikiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zmiana warunków wynagrodzenia pracownika samorządowego zatrudnionego na podstawie wyboru wymaga pisemnej zgody pracownika, a w przypadku jej braku, czy organ nadzoru może stwierdzić nieważność uchwały rady gminy w tym zakresie?Ratio decidendi
Zmiana warunków wynagrodzenia pracownika samorządowego zatrudnionego na podstawie wyboru, podobnie jak zmiana warunków umowy o pracę, wymaga pisemnego zgodnego oświadczenia woli obu stron. W przypadku braku takiej zgody, organ nadzoru może stwierdzić nieważność uchwały rady gminy ustalającej nowe warunki wynagrodzenia, a sąd administracyjny powinien oddalić skargę rady na takie rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Rada Miasta Mysłowice uchwałą ustaliła nowe wynagrodzenie miesięczne Prezydenta Miasta, co skutkowało obniżeniem jego całkowitego wynagrodzenia. Wojewoda Śląski stwierdził nieważność tej uchwały, uznając, że zmiana warunków płacy wymagała pisemnej zgody Prezydenta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze, uznając, że przepisy Kodeksu pracy o wypowiadaniu warunków płacy nie mają zastosowania do pracowników zatrudnionych na podstawie wyboru. Wojewoda Śląski wniósł skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i oddalił skargę Rady Miasta Mysłowice.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl (spr.), Sędziowie NSA Jerzy Bujko, Maria Czapska-Górnikiewicz, Protokolant Mariusz Szufnara, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Śląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 listopada 2004 r. sygn. akt III SA/Gl 1025/04 w sprawie ze skargi Rady Miasta Mysłowice na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 11 sierpnia 2004 r. Nr PN-N-0911/393/R/04 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miasta w przedmiocie ustalenia wynagrodzenia miesięcznego Prezydenta Miasta 1. uchyla zaskarżony wyrok 2. oddala skargę Rady Miasta Mysłowice
Wojewódzki Sąd administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 29 listopada 2004 r. (sygn. III SA/Gl 1025/04), po rozpoznaniu sprawy ze skargi Rady Miasta Mysłowice na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 11 sierpnia 2004 r. (nr PN-N-0911/393/R/04) w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miasta w przedmiocie ustalenia wynagrodzenia miesięcznego Prezydenta Miasta – uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.
W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że Rada Miasta Mysłowice uchwałą nr XXIX/328/04 z dnia 24 czerwca 2004 r. w sprawie ustalenia wynagrodzenia miesięcznego Prezydenta Miasta Mysłowice ustaliła, że wynagrodzenie to poczynając od 1 lipca 2004 r. będzie składało się z wynagrodzenia zasadniczego w wysokości 5050 PLN, dodatku funkcyjnego w wysokości 1860 PLN i dodatku specjalnego przyznanego do dnia 30 czerwca 2005 r. w wysokości 20 % wynagrodzenia zasadniczego i dodatku funkcyjnego, tj. w kwocie 1382 PLN oraz dodatku z tytułu wysługi lat. W podstawie prawnej powołano art. 18 ust.2 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym, art.4 ust.1 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych(Dz.U. z 2001 r., nr 142,poz.1593 ze zm.)oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 marca 2002 r. w sprawie zasad wynagradzania i wymagań kwalifikacyjnych pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich(Dz.U. Nr 47,poz.448).
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 11 sierpnia 2004 r. Wojewoda śląski stwierdził nieważność powyższej uchwały bo w wyniku podwyższenia wynagrodzenia zasadniczego z 4900 zł do 5050 zł i obniżenia dodatku specjalnego z 40% do 20 % całkowite wynagrodzenie Prezydenta uległo obniżeniu o kwotę 1098 PLN. Dodatek ten jest obligatoryjnym składnikiem wynagrodzenia. Zgodnie z art. 31 ustawy o pracownikach samorządowych w sprawach nieuregulowanych stosuje się przepisy Kodeksu pracy a w myśl art. 11 Kodeksu pracy nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy bez względu na podstawę prawną tego stosunku wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika. Zmiana warunków płacy lub pracy , w świetle art. 29 ust.4 i 5 Kodeksu pracy wymaga zachowania formy pisemnej. Do zmiany i to na niekorzyść wynagrodzenia Prezydenta Miasta Mysłowice wymagana była zatem jego zgoda i to w formie pisemnej, takiej zgody nie udzielono.
Rada Miasta Mysłowice w skardze domagała się uchylenia rozstrzygnięcia nadzorczego, podnosząc że mogła przyznać na kolejny rok dodatek w wysokości określonej przez powołane rozporządzenie a ponadto brak jest podstaw do ingerowania organu nadzoru w jej kompetencje do ustalania wynagrodzenia Prezydenta.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając rozstrzygnięcie nadzorcze, przyznał że uchwała ustalająca wynagrodzenie prezydentowi miasta podlega kontroli organu nadzoru a rozstrzygnięcie nadzorcze zostało podjęte w ustawowym terminie. Jednocześnie jednak Sąd uznał, że w orzecznictwie i w doktrynie utrwalony jest pogląd, że do stosunku pracy na podstawie wyboru nie mają zastosowania przepisy Kodeksu pracy dotyczące zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, w szczególności dotyczące wypowiedzenia warunków płacy i pracy. Chociaż faktycznie uchwała doprowadziła do zmiany wysokości wynagrodzenia, to przyznanie dodatku specjalnego w najniższej dopuszczonej rozporządzeniem wysokości nie naruszało przepisów ustawy o pracownikach samorządowych i przepisów Kodeksu pracy o pracownikach zatrudnionych na podstawie wyboru.
Wojewoda Śląski zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosił o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W skardze kasacyjnej jego pełnomocnik zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisów art. 31 ust.1 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych poprzez jego błędna wykładnię oraz przepisów art. 11 w zw. z art. 29 §§ 4 i 5 Kodeksu pracy poprzez ich błędne zastosowanie.
W uzasadnieniu powołał przepis art. 31 ust.1 ustawy o pracownikach samorządowych stanowiący, że w sprawach nieuregulowanych należy stosować przepisy Kodeksu pracy. Ponieważ przepisy tej ustawy nie regulują trybu zmiany stosunku pracy pracownika zatrudnionego na podstawie wyboru, w tym wysokości jego wynagrodzenia, miały zastosowanie przepisy Kodeksu pracy. Przepis art. 11 Kodeksu stanowi, że nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy bez względu na podstawę prawną tego stosunku wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika a przepis art. 29 §§ 4i 5 z kolei stanowi, że zmiana warunków umowy o prace wymaga formy pisemnej przy czym wymóg ten dotyczy również stosunków pracy nawiązanych na innej podstawie niż umowa o prace, w tym również na podstawie wyboru. Dokonując zmiany wynagrodzenia Rada powinna zatem uzyskać pisemną zgodę Prezydenta. Zgody takiej nie uzyskano ani nie zwracano się o nią. Interpretacja powołanych przepisów dokonana przez Sąd jest błędna bo nie uwzględnia nowelizacji Kodeksu pracy , dokonanej ustawą z 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy-Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 213,poz.2081), dokonanej z uwagi na potrzebę wdrożenia dyrektywy nr 91/533/EWG z dnia 14 października 1991 r. w sprawie obowiązków dotyczących informowania pracowników o warunkach stosowanych do umowy lub stosunku pracy(O.J.L 288,18.10.1991, s. 32).
Naczelny Sąd administracyjny zważył co następuje.
Skarga kasacyjna ma uzasadnione podstawy, co wynika wprost z powołanych w niej przepisów, których naruszenie zarzucono zaskarżonemu wyrokowi. Powołany przez Sąd jako utrwalony w orzecznictwie i doktrynie pogląd , iż do stosunku pracy na podstawie wyboru nie mają zastosowania przepisy Kodeksu pracy dotyczące zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, w świetle powołanej w skardze kasacyjnej nowelizacji Kodeksu pracy musi zostać zweryfikowany. Przepisy ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych(Dz.U. z 2001 r., Nr 142,poz. 1593 ze zm.)nie regulują trybu zmiany stosunku pracy pracownika zatrudnionego na podstawie wyboru, a w tej sytuacji mają zastosowanie(art. 31 ust.1)przepisy Kodeksu pracy. W świetle aktualnego brzmienia art. 11, art. 29 §§ 4 i 5 Kodeksu, po jego nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy –Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw(Dz.U. Nr 213, poz.2081 – weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.), związanej z wdrożeniem m.in. dyrektywy nr 91/533/EWG z dnia 14 października 1991 r. w sprawie obowiązków dotyczących informowania pracowników o warunkach stosowanych do umowy lub stosunku pracy(O.J.L 288,18.10.1991, s. 32)dokonana przez Sąd wykładnia musi być uznana za błędną. Jeśli zatem zmiana warunków umowy o pracę wymaga formy pisemnej i dotyczy to także stosunków pracy nawiązanych na innej podstawie niż umowa o pracę a nawiązanie stosunku pracy i ustalenie warunków pracy i płacy, bez względu na podstawę tego stosunku, wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika – to zmiana wysokości wynagrodzenia prezydenta miasta, zatrudnionego na podstawie wyboru, wymaga pisemnego zgodnego oświadczenia woli obu stron .
Z uwagi na powyższe, ponieważ w skardze kasacyjnej brak było zarzutów dotyczących naruszeń przepisów postępowania, na podstawie art.188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm.), należało uchylić zaskarżony wyrok i oddalić skargę Rady Miasta Mysłowice.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło