I OSK 296/05

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2005-06-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody stwierdzające nieważność zarządzenia wójta o odwołaniu dyrektora szkoły jest dopuszczalne, a samo odwołanie ma charakter aktu administracyjnego podlegającego nadzorowi?
Ratio decidendi
Odwołanie dyrektora szkoły, mimo że wywołuje skutki w sferze prawa pracy, ma charakter władczej wypowiedzi organu administracji publicznej i jest czynnością z zakresu administracji publicznej. W związku z tym, zarządzenie wójta o odwołaniu dyrektora podlega nadzorowi wojewody, a rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające jego nieważność jest dopuszczalne. Skarga kasacyjna w tej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Wójt Gminy T. odwołał dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych w B. ze stanowiska z powodu stwierdzonych nieprawidłowości w zarządzaniu finansami. Wojewoda L. stwierdził nieważność tego zarządzenia, uznając je za akt administracyjny podlegający nadzorowi, mimo braku formalnego trybu oceny pracy dyrektora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę Wójta na rozstrzygnięcie nadzorcze. Wójt Gminy T. wniósł skargę kasacyjną, kwestionując charakter prawny odwołania i kompetencje wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wójta Gminy T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 listopada 2004 r. III SA/Lu 581/04 w sprawie ze skargi Wójta Gminy T. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody L. z dnia 23 sierpnia 2004 r., (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia w sprawie odwołania ze stanowiska dyrektora - oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 4 listopada 2004 r./III SA/Lu 581/04/, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Wójta Gminy T. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody L. z dnia 23 sierpnia 2004 r. (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia w sprawie odwołania ze stanowiska dyrektora - oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, że wskazanym rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewoda L. stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy T. z 25 czerwca 2004 r. w sprawie odwołania ze stanowiska Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych w B. W uzasadnieniu Wojewoda wyjaśnił, że pismem z dnia 25 czerwca 2004 r. (...), nazwanym "odwołanie ze stanowiska Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych w B. - bez wypowiedzenia" Wójt Gminy T. odwołał Krystynę G. ze wskazanego stanowiska. Powodem odwołania było stwierdzenie szeregu nieprawidłowości w Zespole Placówek Oświatowych dotyczących przestrzegania procedur kontroli finansowej, wykonywania obowiązków w zakresie rachunkowości i sprawozdawczości budżetowej, opracowania planu finansowego i dokonywania wydatków. Te nieprawidłowości spowodowały negatywna ocenę pracy dyrektora. Wojewoda uznał, że przytoczone pismo, mimo nienadania mu nazwy "zarządzenie" i nieopatrzenia stosownym numerem, jest w istocie zarządzeniem wójta w rozumieniu przepisów ustawy o samorządzie gminnym, wobec czego podlega ono ocenie w trybie art. 91 tej ustawy. Skoro bowiem art. 38 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty /Dz.U. 1996 nr 67 poz. 329 ze zm./ nie wskazuje formy decyzji dla odwołania dyrektora szkoły, to następuje ono w formie zarządzenia wójta. Zdaniem Wojewody, akt powierzenia stanowiska dyrektora szkoły, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, wywołuje skutki w sferze stosunku pracy nauczyciela. Nie jest jednak aktem nawiązania stosunku pracy. Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela /Dz.U. 2003 nr 118 poz. 1112 ze zm./ przewiduje tylko dwa sposoby nawiązania stosunku pracy z nauczycielem, przez mianowanie i zawarcie umowy o pracę. Powierzenie stanowiska dyrektora powoduje zmianę treści stosunku pracy nauczyciela, poprzez nałożenie na niego dodatkowych obowiązków. Tak samo należy oceniać skutki odwołania ze stanowiska dyrektora szkoły. Jest to czynność rozwiązująca stosunek pracy. Powoduje jedynie pozbawienie stanowiska, a nie zatrudnienia na stanowisku nauczyciela. W ocenie Wojewody akt powierzenia stanowiska dyrektora i odwołania ze stanowiska nie są czynnościami prawa pracy. Ich istota nie sprowadza się do przekształceń w zakresie praw i obowiązków pracowniczych. Mają one treść administracyjnoprawną i nieprzypadkowo zostały uregulowane w ustawie poświęconej administrowaniu szkołą, a nie w ustawie regulującej stosunki pracy nauczycieli. Powierzenie stanowiska dyrektora szkoły/odwołanie z tego stanowiska/ należy traktować jako władczą wypowiedź organu administracji w sprawie należącej do jego zadań publicznych. W myśl art. 5 ust. 5 ustawy o systemie oświaty - zakładanie i prowadzenie szkół podstawowych, przedszkoli, szkół ponadpodstawowych i gimnazjów należy do obowiązkowych zadań własnych gminy. W ramach tych zadań organ prowadzący szkołę powierza stanowisko dyrektora szkoły i odwołuje z tego stanowiska. Owo powierzenie obowiązków obejmuje przekazanie zadań ze sfery publicznoprawnej i wyposażenie w kompetencje organu administracji. Akt administracyjny wywołujący dodatkowo pewne skutki w sferze regulowanej prawem pracy nie przestaje być aktem administracyjnym. Uznanie powierzenia stanowiska dyrektora i odwołania z tego stanowiska za działania publicznoprawne nakazuje oceniać ważność tych czynności według przepisów prawa administracyjnego. Tryb i przesłanki odwołania uregulowane są przepisami ustawy o systemie oświaty i głównie w ich świetle należy orzekać o nieważności zarządzenia podjętego w tej sprawie. Odwołanie nie jest rozwiązaniem umownego stosunku pracy z winy pracownika, znanym prawu pracy i dlatego nie może być oceniane w świetle przepisów kodeksu pracy. W wyniku tych rozważań Wojewoda L. przyjął, że ma kompetencję do oceny legalności zarządzenia Wójta Gminy T. z wykorzystaniem uprawnień nadzorczych. Zdaniem Wojewody, przedmiotowe zarządzenie narusza powołany w nim przepis art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z tym przepisem organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w razie negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli. Tryb dokonywania ocen nauczycieli reguluje rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2 listopada 2000 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego /Dz.U. nr 98 poz. 1066 ze zm./.Oceny pracy dyrektora dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą z porozumieniu z organem prowadzącym szkołę, jeżeli organ prowadzący szkołę nie sprawuje nadzoru pedagogicznego, albo organ prowadzący szkołę, jeżeli równocześnie sprawuje nadzór pedagogiczny. Kryterium oceny nauczyciela stanowi stopień realizacji zadań określonych w art. 6-7 i art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela oraz art. 4 i art. 39 ustawy o systemie oświaty - ustalony w wyniku nadzoru pedagogicznego oraz nadzoru w zakresie spraw finansowych i administracyjnych. Oceny cząstkowej w zakresie zadań wymienionych w art. 39 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy o systemie oświaty dokonuje organ prowadzący szkołę. W przypadku oceny dokonywanej z inicjatywy organu sprawującego nadzór pedagogiczny, organu prowadzącego, rady szkoły lub rady rodziców, dyrektor powinien otrzymać pisemne powiadomienie, co najmniej na miesiąc przed terminem dokonania oceny. Dyrektor ma prawo zapoznać się z projektem oceny, przedstawić swoje uwagi i zastrzeżenia. W myśl art. 34a ust. 1 organ prowadzący szkołę sprawuje nadzór nad jej działalnością w zakresie spraw finansowych i administracyjnych, nad prawidłowością dysponowania środkami budżetowymi i gospodarowania mieniem. Zgodnie z art. 39 ust. 1 pkt 5 ustawy o systemie oświaty dyrektor szkoły dysponuje określonymi środkami finansowymi i ponosi odpowiedzialność za ich prawidłowe wykorzystanie. Powołany przepis koresponduje z przepisem art. 34 a ust. 2 pkt 1, stąd też przywołanie we wskazanym rozporządzeniu tylko przepisu art. 39 ust. 1 pkt 5 nie ma znaczenia prawnego dla oceny legalności przedmiotowego zarządzenia. W świetle powołanych przepisów odwołanie ze stanowiska dyrektora szkoły musi być poprzedzone negatywną oceną wykonywania zadań w zakresie spraw finansowych i administracyjnych. W tej sprawie ocena taka nie została dokonana i dyrektor został pozbawiony uprawnień, w tym prawa do trybu odwoławczego. W skardze na to rozstrzygnięcie nadzorcze Wójt Gminy T. zarzucił naruszenie art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty poprzez uznanie, że akt odwołania Dyrektora stanowi zarządzenie Wójta, art. 87 i art. 91 ustawy o samorządzie gminnym poprzez uznanie, że wojewoda jako organ nadzoru jest uprawniony do orzekania o nieważności aktu odwołania Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych i naruszenie art. 2 ust. 3 tej ustawy oraz art. 165 ust. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie samodzielności Gminy bez wyraźnej podstawy prawnej określającej kompetencję umożliwiającą ingerencję nadzorczą. Wójt podniósł w skardze, że odwołanie dyrektora było konsekwencją negatywnej oceny pracy i negatywnej oceny wykonania zadań w zakresie dysponowania środkami finansowymi. Przeprowadzona kontrola wykazała szereg nieprawidłowości, które wynikają z braku opracowania procedur kontroli finansowej i braku właściwego nadzoru, wykazała też nieprawidłowości w zakresie wykorzystania środków specjalnych oraz naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Skarżący podniósł także że żaden przepis nie przewiduje wydawania rozstrzygnięć nadzorczych wobec odwołania dyrektora szkoły, nie można także z ustawy o samorządzie gminnym wyprowadzać domniemania, że każda prawna forma działania wójta to zarządzenie. Odwołanie dyrektora szkoły jest zbliżone do odwołania dyrektora w rozumieniu art. 70 par. 1 Kodeksu pracy z uwzględnieniem szczególnych warunków odwołania, o jakich mowa w art. 38 ustawy o systemie oświaty. Sąd Najwyższy uznaje właściwość sądu pracy w sprawach odwołania dyrektora ze stanowiska i w wyroku z 10 stycznia 2003 r. Sąd stwierdził, że odwołanie ze stanowiska dyrektora szkoły /akt odwołania ze stanowiska/ jest czynnością z zakresu prawa pracy i nie może być traktowane jako akt z zakresu administracji publicznej. Wójt odwołał Krystynę G. ze stanowiska dyrektora szkoły w drodze czynności prawa pracy a zatem sprawa ma charakter cywilny i podlega rozpoznaniu przez sąd pracy. Skarżący Wójt kwestionował także przyjęte przez Wojewodę rozumienie zarządzenia podnosząc, że zarządzenie ma charakter abstrakcyjny i generalny a akt odwołania ma charakter jednostkowo-konkretny i tym samym nie może być jednocześnie zarządzeniem. W konkluzji stwierdzano, że rozstrzygnięcie nadzorcze zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości i z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że w orzecznictwie utrwaliła się linia w myśl której tego rodzaju rozstrzygnięcia nadzorcze są dopuszczalne. Powołał także uchwałę składu 7 sędziów NSA z dnia 16 grudnia 1996 r./OPS 6/96 - ONSA 1997 Nr 2 poz. 48/w której Sąd wskazał, że wojewoda może w trybie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stwierdzić nieważność uchwały zarządu gminy o odwołaniu dyrektora szkoły z powodu sprzeczności tej uchwały z przepisami art. 38 ustawy o systemie oświaty. W uchwale SN z dnia 3 lutego 1993 r. pominięto administracyjnoprawną naturę aktu odwołania dyrektora szkoły, uwzględniając jedynie skutki jakie odwołanie wywołuje w sferze prawa pracy. Sąd nie podzielił poglądu, iż akt odwołania dyrektora szkoły nie jest zarządzeniem, które może podlegać nadzorowi wojewody. Zmiana przepisów ustrojowych w ramach samorządu gminy nie spowodowała zawężenia uprawnień wojewody. Sądy pracy nie rozpoznają wszystkich sporów ze stosunku pracy, nie są przez nie rozpatrywane sprawy przekazane przepisami szczególnymi do właściwości innych organów. Tymi organami w przypadku władczych aktów administracyjnych - był zarząd gminy, organy nadzoru nad działalnością komunalną i sąd administracyjny. Inną kwestią jest dochodzenie przez odwołanego roszczeń w związku z następstwami odwołania w sferze stosunku pracy przed sądem powszechnym - sądem pracy. Nie do obrony, zdaniem Sądu, jest teza jakoby po wejściu w życie nowych rozwiązań ustrojowych w gminie, zastąpieniu zarządu - wójtem wybieranym w wyborach powszechnych - doszło do zmiany stanu prawnego odnośnie powoływania i odwoływania dyrektora szkoły. Dotychczasowe kompetencje zarządu w tym zakresie przejął wójt, a powoływanie i odwoływanie dyrektora to nadal akty z zakresu administracji publicznej. Odpowiednikiem uchwał zarządu są obecnie zarządzenia wójta, obok decyzji administracyjnych zarządzenia te stanowią prawną formę, w jakiej wójt podejmuje rozstrzygnięcia władcze. Art. 38 ust. 1 ustawy o systemie oświaty nie wskazuje decyzji jako formy odwołania dyrektora, co oznacza, że następuje ono w formie zarządzenia a taki akt podlega nadzorowi wojewody. Sąd podzielił w całości stanowisko Wojewody odnośnie naruszenia przez Wójta Gminy T. art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty poprzez niezachowanie trybu odwołania dyrektora. Pełnomocnik Wójta Gminy T. wniósł w jego imieniu skargę kasacyjną. W skardze wnosił o uchylenie wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania a ewentualnie o uchylenie wyroku i rozstrzygnięcia nadzorczego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy o systemie oświaty poprzez uznanie, że przepis ten daje podstawę do takiego jego rozumienia, iż odwołanie Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych w B. z dnia 25 czerwca 2004 r. stanowi zarządzenie Wójta Gminy jako akt administracyjny podlegający nadzorowi Wojewody. W uzasadnieniu skargi stwierdzono, że powołana przez Sąd uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 16 grudnia 1996 r. była wydana w innych warunkach, przed reformą sądownictwa administracyjnego a obecnie wszystkie sprawy ze stosunku pracy znalazły się w gestii sądów powszechnych i tylko wyraźny przepis prawa mógłby wyjąć tego typu sprawy spod jurysdykcji sądów powszechnych. Takiego przepisu brak, takim przepisem nie jest zwłaszcza art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy o systemie oświaty. Stanowisko Sądu co do wykładni tego przepisu można potraktować jako poszukiwanie uzasadnienia dla zakwalifikowania odwołania jako zarządzenia, co jest de facto poszukiwaniem kompetencji dla orzekania przez organ nadzoru. Tego typu wykładnia jest w kolizji z art. 165 ust. 2 Konstytucji RP o ochronie sądowej samodzielności jednostek samorządu terytorialnego a także przepisami Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego. Wójt musi mieć realną możliwość wykonywania swoich kompetencji, nadzorowania wykonywania zadań przez dyrektora szkoły oraz dokonywania oceny czy są przesłanki do jego odwołania. Wobec milczenia ustawodawcy oraz braku domniemania stosowania zarządzenia Wójt odwołaniem pozbawił Krystynę G. funkcji dyrektora. Granice kompetencji nadzorczych muszą być poddawane wykładni ścisłej. Zaskarżony wyrok narusza także art. 87 i art. 91 ustawy o samorządzie gminnym przez uznanie, że Wojewoda jako organ nadzoru jest uprawniony do orzekania o nieważności aktu odwołania dyrektora szkoły. W ustawie o samorządzie gminnym brak jest przepisu stanowiącego że każda prawna forma działania wójta to zarządzenie. Zarządzenie jest prawną formą działania wójta która może być zastosowana tylko w sprawach wyliczonych przez ustawodawcę a ponadto tylko w tych przypadkach ma zastosowanie art. 91 ust. 1 tej ustawy. Zdaniem skarżącego, należy wykluczyć ekstensywną egzegezę pojęcia zarządzenie na gruncie przepisów rozdziału 10 ustawy. Skarżący podniósł także, że przed sądem pracy toczy się postępowanie z powództwa Krystyny G. a tym samym przedmiotowa sprawa jest badana w dwóch postępowaniach. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zarzut naruszenia poprzez błędną wykładnię przepisu art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty /Dz.U. 1996 nr 67 poz. 329 ze zm./ nie może być uznany za zasadny. W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym kwestia charakteru prawnego aktów odwołania ze stanowiska kierowniczego /także powołania na to stanowisko/ nie budzi większych wątpliwości. Pod rządem przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591 ze zm./ obowiązujących przed wejściem w życie reformy ustrojowej polegającej na wprowadzeniu monokratycznego, pochodzącego z wyborów powszechnych, organu wykonawczego gminy nie budziła żadnych wątpliwości forma prawna - uchwały - w jakiej zarząd gminy wykonywał kompetencje określone w przepisie art. 30 ust. 2 pkt 5 dotyczące zatrudnienia i zwalniania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych. Ustawa z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta /Dz.U. nr 113 poz. 984/ przepisem art. 43 pkt 27 wprowadziła do przepisu art. 30 ustawy o samorządzie gminnym prostą jedynie zmianę polegającą na zastąpieniu wyrazu "zarząd" wyrazem "wójt". Również na gruncie przepisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty /Dz.U. 1996 nr 67 poz. 329 ze zm./ w bogatym orzecznictwie taka forma działania zarządu gminy, w zakresie wyznaczonym mu ustawowo, nie budziła wątpliwości. Kompetencje zarządu przeszły na wójta /burmistrza, prezydenta/ i z uwagi na monokratyczny obecnie charakter organu wykonawczego gminy, dawne kompetencje zarządu, wykonywane za pomocą uchwał, wykonuje on m.in. w formie zarządzeń o różnym charakterze i przedmiocie. Nie oznacza to, że zarządzenia są jedyną formą działania wójta, wydaje on także decyzje, działa w formach cywilnoprawnych, w formach materialno-technicznych i niewładczych. Zarządzenia są natomiast formą aktu władczego, jednostronnego - normatywnego/zarządzenie porządkowe/, ogólnego - wewnętrznego/regulamin urzędu gminy/ czy jednostkowo-konkretnego, w tym dotyczącego zatrudniania lub zwalniania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych. Nie tylko ustawa o samorządzie gminnym ale także ustawa o systemie oświaty nie określa formy prawnej działania wójta w sprawie "powierzania" nauczycielowi stanowiska kierowniczego, odwołania go ze stanowiska, powołania komisji konkursowej w celu przeprowadzenia konkursu w celu wyłonienia kandydata na stanowisko kierownicze. Mimo braku określenia tej formy, w praktyce i w orzecznictwie sądowym powszechnie przyjmuje się dla takich czynności formę zarządzenia. Odwołanie nauczyciela ze stanowiska kierowniczego ma charakter kompetencji władczej, związanej z wykonywaniem publicznoprawnych zadań w zakresie oświaty, określonych w przepisach mających charakter publicznoprawny. Personalny charakter aktu odwołania z funkcji kierowniczej nie stanowi zatem o jego prywatnoprawnym charakterze, gdyż obsada stanowiska kierowniczego w szkole jest formą zarządzania szkołą publiczną a zarządzanie szkołą wchodzi w zakres administracji publicznej. Okoliczność, że akt taki wywołuje konsekwencje w sferze prawa pracy ma jedynie ten skutek, że osoba odwołana może własnego interesu prawnego w sferze stosunków pracowniczych dochodzić przed sądem pracy. Kwestia zaliczania spraw tego rodzaju do spraw z zakresu administracji publicznej budzi niekiedy kontrowersje, ale jeszcze pod rządem ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ została przesądzona uchwałą składu 7 sędziów z dnia 16 grudnia 1996 r./OPS 6/96 - ONSA 1997 Nr 2 poz. 48/. Ustalenia tam zawarte zachowują aktualność, potwierdzoną także w - dotyczącym konstytucyjności zakresu nadzoru nad gminą w świetle art. 91 ust. 1 zd. 2 ustawy o samorządzie gminnym pomijającego słowa "podjętej w sprawie z zakresu administracji publicznej" - wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 2003 r./P 9/02 - OTK-A 2003 nr 9 poz. 100/. Powołanym wyrokiem wyjaśniono wątpliwości właśnie w odniesieniu do zakresu nadzoru nad działalnością samorządu gminnego w sprawie mającej charakter sprawy z zakresu prawa pracy/w tej konkretnej sprawie chodziło o zmianę wynagrodzenia burmistrza/. Z uzasadnienia wyroku wynika, że jeśli wola organu gminy otrzymała formę prawną aktu władczego opartego na przepisach prawa administracyjnego, to niezależnie od charakteru kształtowanych stosunków prawnych i ich skutków, akt ten podlega nadzorowi administracyjnemu. Nadzór ten służy badaniu uchwały/co odnosić należy obecnie także do zarządzeń wójta/jako aktu administracji w celu zapewnienia zgodności z prawem w interesie zarówno państwa jak i osób zainteresowanych podczas gdy kontrola sądowa uruchamiana tylko na wniosek osób zainteresowanych ma na celu jedynie ochronę ich praw. Trybunał wyraził pogląd iż nie ma podstaw do odmowy orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny o rozstrzygnięciu nadzorczym wojewody, chociażby wynik takiej kontroli zależny był od oceny uchwały, podjętej w sprawie z zakresu prawa pracy. Sądowa ochrona samodzielności gminy przed sądem administracyjnym nie oznacza utraty przez inne podmioty prawa do obrony ich interesów przed innymi sądami. Trybunał uznał także, że inne podejście w sytuacji, gdy przedmiotem znacznej części uchwał i zarządzeń organów samorządu terytorialnego są sprawy pozostające poza zakresem administracji publicznej, oznaczałoby drastyczne ograniczenie nadzoru państwa nad samorządem i skutkowałoby brakiem kontroli państwa nad znaczną częścią działań samorządu. Istnienie "zwykłej" drogi sądowej - pozwalającej poszkodowanym dochodzić sprawiedliwości przed sądem powszechnym nie rekompensowałoby tych dotkliwych skutków. Trybunał dostrzegł problem dualizmu orzekania przez sąd administracyjny i powszechny ale stwierdził, że skoro wojewoda skorzystał z uprawnień nadzorczych to właściwym w sprawie stał się sąd administracyjny. Odnosząc się do zarzutu, że brakuje przepisu prawa który tego typu sprawy/odwołanie nauczyciela ze stanowiska kierowniczego/ wyjmowałby spod jurysdykcji sądów powszechnych i powierzał sądom administracyjnym Trybunał wskazał przepis art. 3 par. 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ który, podobnie jak poprzednio art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy o NSA, właśnie sądowi administracyjnemu powierza orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad samorządem terytorialnym. Ten właśnie przepis zawiera konstytucyjnie wymagane "ustawowe zastrzeżenie" określonego zakresu spraw do właściwości sądownictwa administracyjnego. Skład orzekający w sprawie niniejszej w pełni podziela to stanowisko. Z uwagi na powyższe, skargę kasacyjną należało oddalić na podstawie przepisu art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło