II OSK 251/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-09-13
Skład orzekający: Zygmunt Niewiadomski, Małgorzata Stahl, Jerzy Stankowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która faktycznie rozstrzyga o interesie prawnym właściciela nieruchomości, może być uznana za nieważną, a nie tylko niezgodną z prawem, nawet jeśli od jej podjęcia upłynął rok?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że błędna kwalifikacja zastrzeżeń właściciela nieruchomości jako protestu zamiast zarzutu do projektu planu zagospodarowania przestrzennego, stanowiła naruszenie art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd uznał, że nawet jeśli uchwała odrzucająca zarzut powinna być oceniana jako niezgodna z prawem (art. 94 ustawy o samorządzie gminnym) ze względu na upływ czasu, to jej stwierdzenie nieważności przez sąd pierwszej instancji miało tożsamy skutek prawny w postaci eliminacji z obrotu prawnego. Położenie nieruchomości w obszarze objętym planem oraz oczekiwania właściciela co do jego przeznaczenia rodzą interes prawny, a jego naruszenie uzasadnia uznanie zastrzeżeń za zarzut.Stan faktyczny
Rada Miasta Bytów podjęła uchwałę w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, odrzucając jednocześnie zarzut T. R. do projektu tego planu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził nieważność tej uchwały, uznając, że organ naruszył tryb postępowania, błędnie kwalifikując zarzut jako protest. Rada Miasta Bytów wniosła skargę kasacyjną, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 147 § 1 PPSA oraz art. 94 ustawy o samorządzie gminnym, a także art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Rady Miasta Bytów.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Zygmunt Niewiadomski (spr) Sędziowie Małgorzata Stahl Jerzy Stankowski Protokolant Maria Połowniak po rozpoznaniu w dniu 13 września 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rady Miasta Bytów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 października 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 67/03 w sprawie ze skargi T. R. na uchwałę Rady Miasta Bytów z dnia 9 października 2002 r. nr XLVIII/329/2002 w przedmiocie protestu/zarzutu do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną
II OSK 251/06
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 27 października 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 67/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uwzględnił skargę T. R.i stwierdził nieważność § 6 zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej w Bytowie z dnia 9 października 2002 r. nr XLVIII/329/2002 w przedmiocie protestów do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Bytów dla strefy równowagi przyrodniczo-krajobrazowej zespołu jezior Płoczyca–Boruja Mała–Boruja Duża.
W uzasadnieniu orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku podał, że T. R. wniósł pismo stanowiące w intencji skarżącego zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania. Zarzut ten został uznany za protest i odrzucony uchwałą Rady Miejskiej w Bytowie z dnia 9 października 2002 r. nr XLVIII/329/2002. W tym samym dniu Rada Miejska w Bytowie podjęła zaskarżoną uchwałę w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W ocenie skarżącego organ gminy naruszył tryb postępowania związany z procedurą uchwalania planu zagospodarowania przestrzennego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uwzględnił skargę, podnosząc, iż zaskarżona uchwała w istocie zawiera rozstrzygnięcie o odrzuceniu zarzutu skarżącego zgłoszonego do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd przyjął, że ustalenia miejscowego planu, z uwagi na położenie działek skarżącego na terenach objętych ustaleniami tego planu, narusza jego interes prawny wynikający z przysługującego mu prawa własności.
W konsekwencji, skoro uchwała nr XLVIII/329/2002 dotyczyła w istocie odrzucenia zarzutu T. R. do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to jego rozpoznanie jako protestu stanowiło naruszenie art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyła Rada Miejska w Bytowie, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W skardze kasacyjnej postawiono zarzut naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), poprzez niewłaściwe zastosowanie powyższego przepisu, z pominięciem przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Powyższe uchybienie doprowadziło do wydania wyroku z rażącym naruszeniem prawa, poprzez uznanie § 6 zaskarżonej uchwały za nieważną, a nie, jak stanowi przepis art. 94 ustawy o samorządzie gminnym, za niezgodną z prawem, gdyż od podjęcia uchwały, tj. od dnia 9 października 2002 r. upłynął ponad rok, a Sąd nie ustalił, iż doszło do naruszenia terminu przedłożenia uchwały wojewodzie.
Wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła także naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, przez niewłaściwe jego zastosowanie, co doprowadziło do uznania przez Sąd, że w piśmie z dnia 25 września 2001 r. T. R. oprócz interesu prawnego do wniesienia zarzutów, wykazał również naruszenie interesu prawnego przez ustalenia projektu planu. Powyższe naruszenie przez Sąd doprowadziło do uznania, że T. R. złożył zarzuty do projektu planu, wbrew treści pisma skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie może odnieść zamierzonego skutku. W sprawie niewątpliwe jest, że Rada Miejska w Bytowie błędnie zakwalifikowała zastrzeżenia T. R. do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Bytów, skoro działki wyżej wymienionego położone są na obszarze objętym przedmiotowym projektem planu, a jeżeli tak to Rada, z naruszeniem art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), rozpoznała przedmiotowe zastrzeżenia jako protest, a nie zarzut w rozumieniu ww. ustawy. W takiej sytuacji Rada nie mogła legalnie uchwalić planu, przynajmniej w części dotyczącej działek objętych nierozpoznanym zarzutem (zob. art. 18 ust. 2 pkt 11 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym). Jeżeli tak to na znaczeniu traci zarzut skargi kasacyjnej, iż sąd pierwszej instancji stwierdził nieważność kwestionowanej regulacji, a nie jej niezgodność z prawem, w myśl art. 94 ustawy z dnia 7 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 147, poz. 1591 ze zm.) w związku z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zakładając nawet, że do uchwały rady o odrzuceniu zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego znajduje zastosowanie regulacja art. 94 ww. ustawy o samorządzie gminnym (uchwała ta jest wewnętrznym etapem postępowania legislacyjnego zmierzającego do uchwalenia planu jako aktu prawa miejscowego), to skutek prawny stwierdzenia nieważności jak i niezgodność uchwały będzie w tym przypadku tożsamy. Przedmiotowa uchwała jest eliminowana z obrotu prawnego, tyle że przy stwierdzeniu jej nieważności z dniem jej podjęcia, a w przypadku orzeczenia o niezgodności z prawem z dniem stosownego orzeczenia sądowego (zob. art. 94 ust. 2 zdanie 2 ustawy o samorządzie gminnym). Czasowe pozostawanie w obrocie prawnym nielegalnej uchwały rady o odrzuceniu protestu (zarzutu) nie legalizuje uchwalonego planu miejscowego, choćby – jak w niniejszej sprawie – plan był uchwalany jeszcze wówczas gdy przedmiotowa uchwała nie została zakwestionowana przez sąd administracyjny.
Jeżeli zatem wyrokiem sądu pierwszej instancji zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w Bytowie została uznana za niezgodną z prawem to w kwestii oceny legalności planu powstał taki sam skutek prawny jak w przypadku stwierdzenia nieważności uchwały, czyniąc ten zarzut skargi kasacyjnej za niemający wpływu na byt prawny zaskarżonego wyroku.
Co do zaś zarzutu naruszenia przepisów art. 24, mającej zastosowanie w sprawie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, to zarzut ten nie ma usprawiedliwionych podstaw. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował i zastosował w sprawie ww. przepisy. Już sam fakt położenia nieruchomości na obszarze objętym projektem planu powiązany z choćby niewielkimi zmianami jej funkcji planistycznej czy nawet oczekiwaniami (żądaniami) właściciela jej określonego przeznaczenia rodzi po jego stronie interes prawny, a odmowa przeznaczenia nieruchomości pod żądane funkcje narusza ten interes. Jeżeli tak to Sąd pierwszej instancji miał podstawy ku temu aby uznać, że zastrzeżenia wniesione do zmiany przedmiotowego projektu planu przez T. R. miały charakter zarzutu w rozumieniu art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a ich rozpoznanie jako protestu nie mogło być uznane w niniejszej sprawie jako w istocie rozpoznanie zarzutu (brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, łączne rozpoznanie zastrzeżeń do projektu planu szeregu osób).
Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 przywołanego wyżej Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło