I SA/Lu 47/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Ryniec, Sędziowie WSA Halina Chitrosz,, NSA Ewa Gdulewicz (spr.), Protokolant st.insp.sąd. Magdalena Futyma, po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za m-c IX 1999 r. oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania Z. M., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...], określającą za miesiąc wrzesień 1999 r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług oraz kwotę nienależnie otrzymanego zwrotu. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w L. stwierdził, iż w ewidencji zakupu VAT za miesiąc wrzesień 1999 r. Z. M. ujął kwotę 61.440,01 zł z tytułu nabycia samochodu ciężarowego marki Honda Civic. Zakup udokumentowany był fakturą VAT nr [...] wystawioną przez Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "[...]" s.c. E. B.-P., R. P., z dnia 21 września 1999 r. Podatek naliczony z tej faktury, w kwocie 11.079,35 zł, podatnik wykazał do odliczenia w deklaracji VAT-7 za miesiąc wrzesień 1999 r. Kwestionując zasadność odliczenia podatku, decyzją z dnia [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w L. dokonał rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1999 r. i określił Z. M. kwotę zobowiązania podatkowego w wysokości 1.006 zł oraz kwotę nienależnie otrzymanego zwrotu w wysokości 10.073 zł. Nie zgadzając się z powyższą decyzją, strona wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej. Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał, iż samochód, którego dotyczy spór, został zakupiony przez wspólników spółki "[...]" w dniu 2 września 1999 r. od "P." Sp. z o.o. w L. jako samochód osobowy, co wynika ze świadectwa homologacji, wystawionego przez producenta. Po dokonaniu określonych zmian konstrukcyjnych wspólnicy, w dniu 17 września 1999 r. zarejestrowali samochód w Wydziale Komunikacji Transportu i Dróg Publicznych Starostwa Powiatowego w Ł. jako samochód ciężarowy (dowód rejestracyjny [...]). Następnie samochód ten został sprzedany, jako ciężarowy Z. M., co dokumentuje faktura z dnia 21 września 1999r. Decyzją z dnia 21 listopada 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. stwierdziło nieważność decyzji Starosty Ł. o przerejestrowaniu przedmiotowego samochodu Honda Civic z osobowego na ciężarowy na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa w związku z art.72 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 3 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.). W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzenie nieważności dowodu rejestracyjnego oznacza, iż zostały zniesione wszystkie skutki nim wywołane, od momentu jego wydania, dotyczy to też uznania przedmiotowego w sprawie samochodu jako ciężarowy. Uznać zatem należy, iż Honda Civic, w momencie jej zakupu przez podatnika, była samochodem osobowym. Z przepisu artykułu 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT wynika, że zakup samochodu osobowego nie daje prawa do odliczenia podatku związanego z jego nabyciem, zatem zasadnie organ podatkowy pierwszej instancji nie uznał dokonanego przez Z. M. z tego tytułu odliczenia podatku naliczonego za miesiąc wrzesień 1999 roku. Pismo Ministra Finansów powoływane przez pełnomocnika strony dotyczy zaś innego stanu faktycznego niż w rozpatrywanej sprawie . Dyrektor Izby Skarbowej wskazał ponadto na fakt, iż decyzja w przedmiocie rejestracji pojazdu Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaskarżona przez podatnika do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Lublinie i wyrokiem z dnia 16 marca 2004 r. skarga została przez tenże Sąd oddalona. Nie doszło również w sprawie do naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania podatkowego – strona została powiadomiona o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie, niezasadny jest też zarzut strony odnoszący się do okazanego pełnomocnikowi materiału dowodowego (brak numeracji kolejnych kart, nie spięte strony). Na powyższą decyzję Z. M., działający przez pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.): art. 122, art.187 § 1, art. 191, art. 120, art.200 § 1 , poprzez błędne i nie poparte dowodem w aktach sprawy ustalenie stanu faktycznego, krzywdzące potraktowanie skarżącego i w sposób odmienny niż w innych podobnych sprawach, dowolne i bezprawne uznanie organów podatkowych w zakresie uznania przedmiotowego samochodu jako osobowy oraz nieumożliwienie pełnomocnikowi strony zapoznanie się z aktami w realny sposób. Strona skarżąca zarzuciła też decyzji naruszenie przepisu art. 19 ust. 1 i 3 oraz art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) poprzez zakwestionowanie przez organy podatkowe prawa do obniżenia należnego podatku, w sytuacji gdy skarżący nabył samochód ciężarowy (a organy podatkowe nie wykazały, iż utracił on taki charakter) i posiada fakturę VAT na ten zakup. W obszernej argumentacji skargi pełnomocnik Strony wywodzi, iż organy podatkowe w sposób dowolny uznały iż przedmiotowy w sprawie samochód jest samochodem osobowym – w tym zakresie brak jest odpowiedniej decyzji wydanej w stosunku do skarżącego (fakt wydania decyzji stwierdzającej nieważność dowodu rejestracyjnego u innego podatnika nie ma bezpośredniego wpływu na charakter nabytego pojazdu przez Z. M.). Takie postępowanie organów podatkowych stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej, zasady praworządności, zasady zaufania do organów podatkowych. Strona powołała się na urzędową interpretację zawartą w pismach Ministra Finansów z roku 1995 (z 23 sierpnia i z 28 listopada), którymi to kierował się skarżący dokonując odliczenia, oraz na wytyczne Ministra Finansów z dnia 28 stycznia 2002 r. – dotyczące samochodów osobowych "przerabianych" do 1 stycznia 2001 r., zawierające korzystną dla podatników interpretację przepisów. Zdaniem strony na korzyść podatnika przemawia orzecznictwo wydane w analogicznych sprawach (wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 października 2004 r. sygn. I SA.LU 238/04). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja zgodna jest z prawem i wydana została z zachowaniem wymogów procedury administracyjnej. Zgodnie z art. 19 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, a zgodnie z art. 21 ustawy – w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 19 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, ma prawo do obniżenia o tę różnicę podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu tej różnicy na rachunek bankowy. Prawo to nie jest jednak bezwarunkowe – musi być ono zrealizowane przez podatnika w oznaczonym przepisami trybie i czasie (art. 19 ust. 3-4 ustawy), a nadto podlega innym ograniczeniom wynikającym w szczególności z art. 25 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kilogramów (z wyjątkiem, nie mającym zastosowania w niniejszej sprawie). W ocenie Sądu zaskarżona decyzja zgodna jest z przytoczonymi przepisami prawa materialnego i wydana została bez, mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania, w szczególności zaś z zachowaniem art. 120, art. 121, art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191, art. 200 i art. 210 § 4 ordynacji podatkowej nakładających na organ obowiązek działania na podstawie przepisów prawa z zapewnieniem stronie czynnego udziału w postępowaniu, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego z wykorzystaniem w tym celu w charakterze dowodu wszystkiego, co nie jest sprzeczne z prawem, wyczerpującego rozpatrzenia i całościowej, logicznej oceny zgromadzonego materiału i ujawnienia wniosków z tej oceny w uzasadnieniu decyzji w kontekście ich wpływu na wynik sprawy. Ponieważ skarżący Z. M. dokonał w rozliczeniu za wrzesień 1999 r. obniżenia podatku należnego za ten miesiąc o podatek naliczony przy nabyciu samochodu Honda Civic udokumentowanego fakturą VAT nr [...] z dnia 21 września 1999 r., organ podatkowy, dla kontroli prawidłowości tego rozliczenia w kontekście art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, zobowiązany był ustalić czy określenie w fakturze rodzaju samochodu jako ciężarowego znajdowało potwierdzenie w dowodzie rejestracyjnym i świadectwie homologacji. Zgodnie z wyciągiem ze świadectwa homologacji wystawionego przez producenta samochodu Honda Poland Sp. z .o.o., samochód ten jest samochodem osobowym i jako taki został pierwotnie zarejestrowany. Decyzja o jego zarejestrowaniu jako ciężarowego, na podstawie opinii o pozytywnym wyniku badania technicznego, uznana została przez właściwy organ administracji za wydaną z rażącym naruszeniem przepisów prawa o ruchu drogowym, w związku z czym decyzją ostateczną stwierdzona została jej nieważność. Zasadnie zatem organy podatkowe przyjęły, iż wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji w przedmiocie rejestracji pojazdu pojazdu ciężarowego Honda Civic jest tożsame z faktem, iż Przedsiębiorstwo "[...]" dokonało sprzedaży samochodu osobowego, na rzecz kupującego – Z. M.. Zauważyć także należy, iż wbrew zarzutom skargi, właściwy organ administracji decyzją z dnia [...], po wznowieniu postępowania, uchylił własną decyzję z dnia 21 września 1999 r. o zarejestrowaniu samochodu ciężarowego Honda Civic na nazwisko Z. M. i odmówił zarejestrowania tego pojazdu jako ciężarowego. Decyzja ta, po jej utrzymaniu w mocy decyzją SKO z dnia 25 lutego 2003 r. była przedmiotem rozpoznania WSA w Lublinie, który wyrokiem z dnia 16 marca 2004 r. (sygn. akt 3II SA/Lu 387/03) skargę oddalił. Ustalenie, że zarówno ze świadectwa homologacji wydanego na ten typ pojazdu, jak i z dowodu rejestracyjnego (decyzji korzystającej z domniemania mocy obowiązującej – art. 73, ust. 1 – Prawo o ruchu drogowym – art. 16 § 1 kpa), wynika wprost, że nabyty przez Spółkę samochód był samochodem osobowym, uprawniało do oceny, że określony w fakturze rodzaj samochodu niezgodny był z rzeczywistym stanem faktycznoprawnym. Ocenie tej nie można zarzucić dowolności, gdyż organy wskazały z jakich przyczyn podważyły wiarygodność treści faktury w tym zakresie. Wbrew zarzutom skargi zasad postępowania nie naruszało również nie zastosowanie się organów podatkowych do wytycznych zawartych w piśmie Ministerstwa Finansów z dnia 29 stycznia 2002 r., co wyjaśniły odmiennością stanu faktycznego w sprawie niniejszej. Pogląd ten uznać należało za uzasadniony, jeśli zważyć, że owe wytyczne nawiązują do wytycznych zawartych w piśmie z dnia 28 listopada 1995 r. – MWM-6252/95/AŚ, w których, jako kryterium podstawowe dla organów podatkowych przy ocenie zaliczania samochodów do osobowych lub ciężarowych, wskazano kwalifikację zawartą w dowodzie rejestracyjnym, a późniejsze orzecznictwo tych organów i sądów (np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2001 r. – sygn. III RN 194/01) dopuściło samodzielne ustalenia organów podatkowych co do zakwalifikowania nabywanych przez podatników pojazdów. Powoływany przez stronę skarżącą wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 października 2004 r. sygn. akt I SA/Lu 238/04 został wydany w indywidualnej sprawie i nie wiąże składu orzekającego w sprawie niniejszej. W ocenie Sądu nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia przepisu art. 200 § 1 ordynacji podatkowej – strona została prawidłowo powiadomiona o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem w sprawie, i z możliwości tej skorzystała, czego dowodem jest protokół z dnia 20 lipca 2004 r. (k.-20 akt podatkowych). Przepisy prawa nie precyzują natomiast, w jaki sposób powinny być spięte okazane stronie akta: czy muszą znajdować się w segregatorze, czy mogą byś spięte" jedną zszywką" – co zarzuca pełnomocnik strony. W ocenie Sądu, organy podatkowe działały na podstawie przepisów prawa materialnego i procesowego, a wydanej decyzji nie można – wbrew twierdzeniom skargi - zarzucić dowolności i bezprawności, czy też odniesienia się wobec strony skarżącej w sposób szczególnie krzywdzący. Zdaniem Sądu nie znajduje również uzasadnienia wniosek pełnomocnika skarżącego o zawieszenie postępowania, na podstawie art. 125 § 1 u.p.s.a. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.