II SA/Op 183/06
WyrokWSA w Opolu2006-07-17
Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Daria Sachanbińska, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy uwzględniająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera uzasadnienia prawnego i faktycznego, a w rzeczywistości nie uwzględnia w całości interesu prawnego strony, może zostać uznana za legalną?Ratio decidendi
Uchwała Rady Gminy, która formalnie uwzględnia zarzut strony do projektu planu zagospodarowania przestrzennego, ale nie zawiera uzasadnienia prawnego i faktycznego, a w rzeczywistości nie uwzględnia w pełni interesu prawnego strony, narusza prawo. Brak uzasadnienia uniemożliwia stronie zrozumienie podstaw rozstrzygnięcia i ocenę, czy jej zarzut został faktycznie uwzględniony. W takiej sytuacji uchwała powinna zostać uznana za nieważną.Stan faktyczny
Skarżący A. S. wniósł zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sprzeciwiając się budowie obwodnicy na jego działkach. Rada Gminy początkowo odrzuciła zarzut, ale po uchyleniu tej uchwały przez WSA, podjęła nową uchwałę, która formalnie uwzględniła zarzut. Skarżący zaskarżył tę uchwałę, argumentując, że w rzeczywistości nie uwzględniono jego interesu, a uchwała nie posiada uzasadnienia. Gmina wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że zrezygnowano z obwodnicy i pozostawiono teren rolny.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości, określił, że uchwała nie może być wykonana w całości i zasądził od Gminy Chrząstowice na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie: Sędzia WSA Daria Sachanbińska Asesor sądowy Elżbieta Naumowicz - spr. Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. S. na uchwałę Rady Gminy Chrząstowice z dnia 28 grudnia 2005 r., nr XXXII/222/2005 w przedmiocie zarzutów do projektu planu zagospodarowania przestrzennego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości, 2) określa, że zaskarżona uchwała nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Gminy w Chrząstowicach na rzecz skarżącego A. S. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uchwałą nr XXXV/191/2001 z dnia 29 maja 2001 r., Rada Gminy Chrząstowice postanowiła przystąpić do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny i Chrząstowice.
W dniu 22 listopada 2002 r. Zarząd Gminy opublikował komunikat o wyłożeniu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego opisany powyżej obszar do publicznego wglądu. Zainteresowanych powiadomił o prawie składania protestów i zarzutów.
W piśmie z dnia 21 stycznia 2003 r. A. S. zaprotestował przeciwko projektowi budowy obwodnicy oraz przyległej do niej drogi lokalnej, które miałaby powstać na części należących do niego działek nr a i b, położonych w L., co naruszyłoby przysługujące mu prawo własności. Podnosząc szkodliwość dla zdrowia oraz niedogodności związane z bliskością obwodnicy, zarzucił, że ewentualne zajęcie części działek uniemożliwiłoby mu planowane rozwinięcie działalności gospodarczej. Podniósł, że obwodnica powinna przebiegać w części północnej Lędzin, daleko od obszarów zabudowanych, gdyż znajdują się tam łąki i nieużytki.
Po rozpatrzeniu powyższego pisma jako zarzutu do projektu planu, Rada Gminy Chrząstowice uchwałą nr X//72/2003 z dnia 30 czerwca 2003 odrzuciła zarzut w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 25 listopada 2004 r., sygn. akt II SA/Wr 2060/03, uwzględniając skargę wniesioną przez A. S., stwierdził nieważność powyższej uchwały, wskazując na wady jej uzasadnienia.
W wyniku ponownego rozpatrzenia zarzutu, Rada Gminy Chrząstowice uchwałą nr XXXII/222/2005 z dnia 28 grudnia 2005 r. uwzględniła zarzut A. S., wniesiony w dniu 21 stycznia 2003 r. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny, polegający na niewyrażeniu zgody na przeprowadzenie obwodnicy i drogi dojazdowej przez działki nr a i b.
Uchwała ta w dniu 15 marca 2006 r. została doręczona A. S., który w dniu 28 marca 2006 r., powołując się na przepis art. 16 ust 1 pkt 5 ustawy o NSA, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na powyższą uchwałę. Zaskarżonej uchwale Rady Gminy Chrząstowice z dnia 28 grudnia 2005 r. skarżący zarzucił naruszenie art. 21 Konstytucji RP, zasad ogólnych K.p.a. i ustawy samorządowej w zakresie dotyczącym przepisów prawa miejscowego oraz prawa budowlanego, wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie Radzie Gminy do ponownego rozpatrzenia. Argumentował, że projekt uchwały zawierał uzasadnienie, którego brak jest samej uchwale, a z jego treści wynikało, iż pozostawia się dotychczasowy, kwestionowany już wcześniej przez skarżącego, zapis w planie dotyczący wyznaczenia rezerwy terenu pod obwodnicę na przebiegu drogi krajowej nr 46, w której ustalono zakaz zabudowy terenów rolnych. Wywodził, że w rzeczywistości nie doszło do uwzględnienia zarzutu, jaki wniósł do projektu planu. Poza tym wskazywał, iż Rada Gminy powinna wykonać wyrok Sądu, skoro w terminie nie zakwestionowała zawartego w nim rozstrzygnięcia. Z tego względu uchwała uwzględniająca zarzut jest niepotrzebna i w sensie prawnym nielegalna, gdyż w istocie zatwierdza tylko prawomocny wyrok Sądu, przy czym zatwierdzenie to zostało dokonane "w celu pokrętnego przemycenia do planu zagospodarowania zapisu zakwestionowanego przez sentencję rzeczonego wyroku WSA". Ponadto podniósł, że zaskarżoną uchwałę otrzymał dopiero po swej pisemnej interwencji, w dwa i pół miesiąca po jej podjęciu, co narusza przepisy K.p.a.
W odpowiedzi na skargę Gmina Chrząstowice wniosła o jej oddalenie, wskazując, że zmiany w planie polegały na zrezygnowaniu z obwodnicy na przebiegu drogi krajowej i pozostawieniu w jej miejscu terenu rolnego z zakazem zabudowy i informacją o celu zachowania tej rezerwy w terenie. Wyjaśniła, że plan dla spornego terenu na przebiegu planowanej obwodnicy nie ustala przeznaczenia i warunków zabudowy dla drogi, ma charakter wyłącznie informacyjny, wynikający z konieczności zachowania spójności ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Gminy. Podkreśliła, że zapis ten nie jest ustaleniami planu i nie umożliwia podjęcia działań inwestycyjnych oraz wydania pozwolenia na budowę, gdyż w celu wybudowania drogi czego konieczna będzie zamiana studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a następnie zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny. Takie same czynności należałoby przeprowadzić w celu dokonania nowej lokalizacji przebiegu drogi. Poza tym wskazała, iż pozostawienie zapisu w projekcie planu stanowi jedyne rozwiązanie kompromisowe, na które uzyskano uzgodnienia Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skargę należało uwzględnić. W pierwszej kolejności podać trzeba, że od dnia 1 stycznia 2004 r. nastąpiła reforma sądownictwa administracyjnego. Ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) uchylono powoływaną w skardze ustawę z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), zwaną dalej ustawa o NSA. Przepisy proceduralne określone zostały w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Powołany przez skarżącego jako podstawa prawna przepis art. 16 ust. 1 pkt 5 ustawy o NSA zastąpiony został przepisem art. 3 § 2 pkt 5 ustawy p.p.s.a., stanowiącym, że "kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej". Brzmienie tego przepisu w zasadzie odpowiada treści art. 16 ust. 1 pkt 5 ustawy o NSA, z tym tylko, że w aktualnie obowiązującej ustawie zrezygnowano z pojęcia "uchwała" używanego ustawie o NSA, zastępując je szerszym terminem "akt".
W świetle art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., wskazana w skardze uchwała Rady Gminy Chrząstowice Nr XXXII/222/2005 z dnia 28 grudnia 2005 r. w sprawie uwzględnienia zarzutu wniesionego do projektu planu zagospodarowania przestrzennego, chociaż jest aktem podjętym przez organ jednostki samorządu terytorialnego, którym jest rada gminy, nie stanowi jednak przepisu prawa miejscowego. Stosownie do art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego są uprawnione do stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze działania tych organów. Ustawy określają granice tych upoważnień oraz zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego. Akty te charakteryzują się tym, że określają adresata w sposób ogólny, a warunkiem ich obowiązywania jest ogłoszenie w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Poza tym wykonywanie aktów prawa miejscowego jest przeważnie zabezpieczone określonymi sankcjami prawnymi.
Ubocznie należy w tym miejscu wskazać, że z mocy przepisu art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. dopuszczalna jest również skarga na inne niż określone w pkt 5 akty organów jednostek samorządu terytorialnego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, co w oparciu o przepisy ustaw samorządowych, w szczególności ustawy z dnia z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), obejmuje skargi wnoszone w trybie art. 101 ust. 1 i 101a ust. 1 tej ustawy. Przepisy te dotyczą odpowiednio: uchwały lub zarządzenia podjętych przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, jeśli naruszają one interes prawny lub uprawnienie skarżącego oraz podejmowanych przez organ gminy czynności prawych lub faktycznych, jeśli naruszają one prawa osób trzecich. Przepisy te wymagają jednak, by zaskarżenie aktu do sądu administracyjnego było poprzedzone bezskutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa.
We wskazanej w skardze uchwale Rady Gminy Chrząstowice z dnia 28 grudnia 2005 r. powołano jako podstawę prawną przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139) w zw. z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.).
Pierwszy z powyższych przepisów jest podstawą stanowienia przez radę gminy w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do jej kompetencji, natomiast pozostałe precyzują właściwość rady gminy do rozstrzygania, w drodze uchwały, o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu do planu zagospodarowania przestrzennego, w odniesieniu do planów, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone do dnia 11 lipca 2003 r. tj. do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uchylającej ustawę z dnia 7 lipca 1997 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Ostatnio powołana ustawa przewidywała w art. 24 instytucję zarzutu do planu, który to zarzut mógł wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Określała również procedurę wnoszenia zarzutu (ust. 2) i rozpatrywania go przez radę gminy (ust. 3), przewidując także możliwość zaskarżenia uchwały o odrzuceniu zarzutu w całości lub w części do sądu administracyjnego przez wnoszącego zarzut w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia (ust. 4). Ustawa ta została uchylona z dniem 10 lipca 2003 r. ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W ustawie tej zrezygnowano z instytucji zarzutów do projektu planu, zachowując dotychczasową procedurę wyłącznie w odniesieniu do niektórych spośród projektów planów, czyli tych, których w których postępowania nie zakończyły się przed dniem 11 lipca 2003 r. Z tego względu omawiane uregulowanie dotyczy również projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny. W takim też trybie podjęta została zaskarżona uchwała, wydana – na co wskazano w jej treści – w wyniku ponownego rozpatrzenia zarzutu A. S. z dnia 21 stycznia 2003 r., wobec stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Opolu wyrokiem z dnia 25 listopada 2004 r. nieważności podjętej poprzednio przez Radę Gminy Chrząstowice uchwały nr X/72/2003 z dnia 30 czerwca 2003 r., odrzucającej zarzut A. S. wniesiony do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny.
Jak wynika z powyższego, wnosząc skargę, będącą przedmiotem niniejszego postępowania, A. S. po raz kolejny dążył do wdrożenia procedury weryfikacji na drodze sądowoadministracyjnej uchwały Rady Gminy Chrząstowice, którą rozpatrzono jego zarzut z dnia 21 stycznia 2003 r., co przesądzało o tym, że wniesioną w tych warunkach skargę należało rozpoznawać w trybie art. 3 § 3 p.p.s.a., dotyczącym kontroli sądowoadministracyjnej spraw, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Przepisem takim jest niewątpliwie powoływany wyżej art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, który nadal ma zastosowanie, a to wobec brzmienia art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co wskazano już wcześniej.
Zidentyfikować należy się w tym miejscu z poglądem utrwalonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, sprowadzającym się do twierdzenia, że z uwagi na kryteria naruszenia interesu prawnego, skarga z art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie jest tożsama ze skargą, o której mowa w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, chociaż obie dotyczą uchwały organu gminy. Pierwsza odnosi się bowiem do projektu planu, a legitymacja do jej wniesienia opiera się wyłącznie o potencjalne zagrożenie interesu danego podmiotu w razie przyjęcia planu w projektowanej wersji. Natomiast druga z nich jest oparta o faktyczne naruszenie interesu prawnego podmiotu aktem, który uzyskał moc obowiązywania. Z tego względu przepis art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym stanowi lex specialis względem skargi powszechnej, określonej w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. (por. wyrok NSA z dnia 3 listopada 1999 r., sygn. akt IV SA 1638/98, System Informacji Prawnej LEX nr 48261).
Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej uchwały należy jeszcze raz podkreślić, że rozpatrując zarzuty do projektu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego rada gminy obowiązana jest ocenić nie tylko zgodność tego projektu z przepisami prawa powszechnie obowiązującego lecz także ustalić, czy zarazem nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego zarzuty (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 stycznia 2002 r., sygn. akt III RN 192/00, OSNP 2002 r. nr 15, poz. 346). Skoro postępowanie, kwestionujące w formie zarzutu projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obejmuje naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego zarzut, to - w zależności od dokonanej przez radę gminy oceny rodzaju tego naruszenia - zarzut może być uwzględniony albo odrzucony. Obowiązek uwzględnienia zarzutu powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego). Z tego względu uznanie słuszności zarzutu powinno skutkować jego uwzględnieniem w treści planu zagospodarowania przestrzennego poprzez propozycję zmiany bądź wyeliminowania kwestionowanych w zarzucie zapisów planu.
W świetle powyższego wyrazić należy pogląd, że o tym, czy i w jakim zakresie wniesiony zarzut został uwzględniony, decyduje nie tylko treść sentencji uchwały, ale również ustalenia i wnioski dokonane w toku procedury zmierzającej do podjęcia tej uchwały, które powinny znaleźć odzwierciedlenie w jej uzasadnieniu. Nie można bowiem nie dostrzec, że z art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, stanowiącego, iż o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy, w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne, wynika ustawowy obowiązek uzasadnienia wszystkich uchwał, czyli również uchwał uwzględniających zarzuty. Tylko bowiem z uzasadnienia uchwały, przedstawiającej motywy, jakimi kierowała się rada gminy, podejmując uchwałę określonej treści oraz wskazującej jakie działania zostaną podjęte w celu usunięcia dostrzeżonego naruszenia prawa, wnoszący zarzut będzie mógł wywnioskować czy wniesiony przezeń zarzut został uwzględniony w całości czy tylko w części, czy też w istocie nie został wcale uwzględniony.
Powyższy pogląd jest zgodny ze stanowiskiem utrwalonym w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym, sprowadzającym się do stwierdzenia, że rada gminy, rozpoznając zarzut do projektu planu, nie tylko musi wyrazić wobec niego swe stanowisko przez jego uwzględnienie bądź odrzucenie, ale w podejmowanej uchwale winna zawrzeć uzasadnienie faktyczne i prawne swego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że gmina musi wskazać przesłanki, jakimi się kierowała, przyjmując dane rozwiązanie planistyczne, a w przypadku odrzucenia zarzutu wskazać powody, dla których nie mogą być uwzględnione propozycje zawarte w zarzucie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 1999 r., sygn. akt IV SA 1638/98, System Informacji Prawnej LEX nr 48261).
W tym miejscu zauważyć trzeba, że na mocy przepisu art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, możliwość wniesienia do sądu administracyjnego skargi na uchwałę podjętą w trybie art. 24 ust. 3 tej ustawy ograniczona została do uchwał o odrzuceniu zarzutu w całości lub części. Taki zapis jest logiczny, zważywszy, że w sytuacji, gdy zarzut zostanie uwzględniony w całości, odpadają przesłanki, które pierwotnie stanowiły podstawę kwestionowania ustaleń planu. Nie można natomiast wykluczyć sytuacji, gdy podjęta uchwała formalnie tylko stanowi o uwzględnieniu zarzutu, podczas gdy w rzeczywistości zapis zawarty w sentencji uchwały jest jedynie deklaracją, niczym nie popartą w toku postępowania poprzedzającego jej podjęcie. W tych przypadkach, gdy uchwała uwzględniająca zarzut w istocie odmawia przyznania zarzutowi słuszności, sądowa kontrola jej legalności nie może zostać wyłączona.
Za taką właśnie uchwałę należy uznać uchwałę będącą przedmiotem niniejszego postępowania.
Zaskarżona uchwała Rady Gminy Chrząstowice Nr XXXII/222/2005 z dnia 28 grudnia 2005 r., aczkolwiek zawierająca zapis mówiący o uwzględnieniu wniesionego przez A. S. zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 21 stycznia 2003 r., nie posiada żadnego uzasadnienia prawnego i faktycznego.
Oceniając jednak zaskarżoną uchwałę w świetle dokumentacji zgromadzonej w sprawie oraz argumentów podnoszonych przez skarżącego, nie sposób nie dostrzec, iż projekt uchwały zawierał uzasadnienie, sprowadzające się do stwierdzenia, że uwzględniając zarzut należy pozostawić w planie dotychczasowy zapis w brzmieniu "Wyznacza się rezerwę terenu pod obwodnicę na przebiegu drogi krajowej nr 46, zgodnie z rysunkiem planu, w której ustala się zakaz zabudowy terenów rolnych". Skoro w projekcie planu część działek nr a i b nadal miałaby znajdować się w obszarze rezerwy terenu pod obwodnicę, zatem w istocie nie doszło do uwzględnienia zarzutu wniesionego przez A. S. w dniu 21 stycznia 2003 r., polegającego na niewyrażeniu zgody na przeprowadzenie obwodnicy i drogi dojazdowej przez działki nr a i b, stanowiące jego własność. Poza tym, poprzestając na stwierdzeniu, że zarzut został w całości uwzględniony, rada gminy pominęła zupełnie fakt, iż argumentacją zarzutu, podawaną przez skarżącego w toku całego postępowania, była możliwość lokalizacji obwodnicy po stronie północnej. Pozostawienie zawartego w § 6 ust. 3 projektu planu dotychczasowego zapisu o rezerwie pod obwodnicę tego samego co wcześniej terenu, na którym są usytuowane działki będące własnością skarżącego, pozostaje w sprzeczności zarówno z intencją skarżącego, wynikającą w sposób jasny z treści wniesionego zarzutu, jak i z zawartymi w zarzucie propozycjami. Oznacza to w istocie odmowę przyznania pełnej słuszności zarzutu, wobec czego uchwałę odmiennej treści należy w tej sytuacji uznać za naruszającą prawo.
Jeśli Rada Gminy w Chrząstowicach nie stwierdziła aktualnie możliwości rezygnacji z planów przebiegu obwodnicy w sposób, który naruszał uprawnienia właścicielskie skarżącego do działek nr a i b, powinna podjąć uchwałę o odrzuceniu zarzutu w części i w uzasadnieniu tej uchwały wykazać, że nie przekroczyła granic przysługującego jej władztwa planistycznego. Szczegółowe i wyczerpujące określenie wymogów, jakie powinno spełniać uzasadnienie faktyczne i prawne uchwały odrzucającej zarzut, przedstawione zostały w uzasadnieniu wyroku tut. Sądu z dnia 25 listopada 2004 r., sygn. akt II SA/Wr 2060/03, wydanego w sprawie dotyczącej tego samego zarzutu. Wbrew twierdzeniom skarżącego, zawartym w skardze, powyższy wyrok nie rozstrzygał o zasadności zarzutu. Takich treści nie da się odczytać z uzasadnienia tego wyroku. Sąd ani nie jest kolejną instancją dokonującą oceny wniesionych zarzutów w postępowaniu planistycznym ani nie wyręcza w tym zakresie uprawnionego organu gminy. Nie może zatem wkraczać w celowość i słuszność działania organu samorządu gminnego w dziedzinie planowania przestrzennego. Z tych względów wyrok Sądu z dnia 25 listopada 2004 r. stanowił wyłącznie ocenę legalności zaskarżonej uchwały odrzucającej zarzut skarżącego, potwierdzał, że skarżący ma uzasadniony interes prawny i faktyczny, który został naruszony przez planowane przedsięwzięcie i zawierał stwierdzenie, że uzasadnienie faktyczne i prawne uchwały nie odpowiada wymogom prawa. Podobnie jak w niniejszym postępowaniu, rola Sądu w dokonywaniu kontroli legalności zaskarżonej uchwały sprowadza się bowiem do sprawdzenia, czy Rada Gminy Chrząstowice, realizując swoje kompetencje planistyczne, określone głównie w art. 4 ust. 1 i art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie naruszyła uprawnień skarżącego.
Nie ulega wątpliwości, że stosownie do art. 170 p.p.s.a., Rada Gminy Chrząstowice związana była wyrokiem Sądu, co – wobec treści tego wyroku, skutkującej wyeliminowaniem z obiegu prawnego uchwały Rady Gminy Chrząstowice z dnia 30 czerwca 2003 r. - oznaczało obowiązek ponownego rozpatrzenia wniesionego przez A. S. zarzutu i wydania w tym zakresie kolejnej uchwały. W ponownym postępowaniu organ gminy zobligowany był zastosować się do zaleceń zawartych w uzasadnieniu tego wyroku. W wyniku ponownego rozpatrzenia zarzutu mogło zatem dojść zarówno do odrzucenia zarzutu w całości, jak i w części, z należytym jednak uzasadnieniem. Mogło dojść także do uwzględnienia zarzutu w całości. W tym ostatnim przypadku, co wskazano już wcześniej, powinno to polegać na korekcie bądź wyeliminowaniu wszystkich, a nie tylko wybranych, zapisów kwestionowanych w zarzucie. Uwzględnienie zarzutu w całości nie mogło natomiast polegać na pozostawieniu części z nich w projekcie planu w niezmienionej wersji.
Zawarte w odpowiedzi na skargę twierdzenie o rezygnacji z planowanej obwodnicy oraz o kompromisowości przyjętego rozwiązania i informacyjnym charakterze pozostawionego w planie zapisu o rezerwie terenu na obwodnicę, a nadto wywody o wymogu zachowania spójności ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania gminy Chrząstowice, jak również zapowiedź konieczności zmiany w przyszłości i studium i planu, nie mogą odnieść skutku.
Nie dokonując merytorycznej oceny ich trafności, w świetle przytoczonego materiału dowodowego wskazać należy, że zostały podniesione dopiero w odpowiedzi na skargę, nie stanowiły natomiast treści uzasadnienia zaskarżonej uchwały ani nie znalazły odzwierciedlenia w przedstawionym Sądowi materiale procesowym, dotyczącym postępowania poprzedzającego jej podjęcie, stąd w konsekwencji nie mogły być obecnie przedmiotem oceny Sądu.
Marginalnie tylko zauważyć przyjdzie, że uwzględnienie zarzutu nie może stanowić podstawy stwierdzenia, że w przyszłości plan zostanie zmieniony zgodnie z wnioskiem strony, bez żadnej gwarancji, że tak się faktycznie stanie.
Wykazane dotychczas naruszenia art. 1 ust. 2, art. 3 oraz art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przesądzają o konieczności uwzględnienia skargi. Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 147 § 1 ustawy o Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Orzeczenie zawarte w punkcie 2 wyroku oparte jest o przepis art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, natomiast o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Wskazania do dalszego postępowania Rady Gminy Chrząstowice wynikają wprost z rozważań zawartych w uzasadnieniu niniejszego wyroku i sprowadzają się do ponownego rozpatrzenia zarzutu A. S. z dnia 21 stycznia 2001 r. poprzez podjęcie stosownej uchwały przy uwzględnieniu wytycznych zawartych w dotychczas wydanych przez tut. Sąd rozstrzygnięciach.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło