II GSK 307/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-04-13

Skład orzekający: Andrzej Kisielewicz, Krystyna Anna Stec, Arkadiusz Despot - Mładanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa uzgodnienia koncesji na wydobywanie kopalin, oparta na sprzeczności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jest zgodna z prawem, zwłaszcza w kontekście interpretacji zapisów planu dotyczących "blokowania" nowych obszarów górniczych i eksploatacji?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że odmowa uzgodnienia koncesji na wydobywanie węgla kamiennego była prawidłowa. Sąd stwierdził, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który zakazywał tworzenia nowych obszarów górniczych i nakazywał przeciwdziałanie niszczącej eksploatacji, stanowił prawną podstawę do takiej odmowy. Sąd podkreślił, że plan ten, opublikowany zgodnie z obowiązującymi przepisami, był wiążący, a wątpliwości co do jego treści nie były wystarczające do podważenia jego mocy prawnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. H. W. S.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które utrzymało w mocy odmowę Prezydenta K. uzgodnienia koncesji na wydobywanie węgla kamiennego. Odmowa była uzasadniona niezgodnością wniosku z Miejscowym Planem Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego Miasta K., który zakazywał tworzenia nowych obszarów górniczych i nakazywał przeciwdziałanie niszczącej eksploatacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, która zarzucała m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych oraz niekompletność akt sprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędzia WSA (del.) Arkadiusz Despot - Mładanowicz Protokolant Magdalena Sagan po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. H. W. S.A. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 marca 2006 r. sygn. akt 3/II SA/Ka 1109/03 w sprawie ze skargi K. H. W. S.A. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 9 kwietnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie koncesji na wydobywanie kopalin oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 10 marca 2006r., sygn. akt 3/II SA/Ka 1109/03 oddalił skargę K. H. W. S.A. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 9 kwietnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie uzgodnienia koncesji na wydobywanie kopalin. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym: Postanowieniem z dnia 8 listopada 1999 r., nr [...] Prezydent K. odmówił uzgodnienia przedmiotowej koncesji K. H. W. S.A. w K. na wydobywanie węgla kamiennego ze złoża "Ś. - P. P.". W uzasadnieniu podał, że utworzenie nowego obszaru górniczego i udzielenie koncesji na wydobywanie węgla kamiennego jest niezgodne z ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta K., który został przyjęty Uchwałą Rady Miejskiej z dnia 1 lipca 1991 r., nr XXIV/120/91. Plan ten przewiduje m.in., że rozwój przemysłu będzie następował wyłącznie na obszarach obecnie zagospodarowanych przemysłowo oraz zakłada przeciwdziałanie niszczącej podziemnej eksploatacji węgla. K. H. W. S.A. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Po rozpoznaniu zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 5 stycznia 2000 r., nr [...] uchyliło w całości postanowienie Prezydenta K. z dnia 8 listopada 1999 r. oraz orzekło co do istoty sprawy, uzgadniając pozytywnie udzielenie koncesji K. H. W. S.A. W uzasadnieniu organ powołał się na ustalenia ogólne obowiązującego miejscowego perspektywicznego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta K. Zdaniem SKO, zapisy planu nie wykluczały całkowicie eksploatacji węgla, a jedynie ograniczały lokalizację obiektów przemysłowych na powierzchni i nakazywały dostosowanie eksploatacji węgla do wymogów ochrony powierzchni. Na wniosek Prezydenta K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wznowiło postępowanie w przedmiotowej sprawie. Następnie umorzyło je uznając, że postanowienie z dnia 5 stycznia 2000 r. dotknięte było wadą nieważności. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia 21 lutego 2000 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło nieważność swojego postanowienia z dnia 5 stycznia 2000 r. pozytywnie uzgadniającego koncesję. Po ponownym rozpoznaniu sprawy na wniosek K. H. W. S.A., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu 22 marca 2000 r. wydało postanowienie nr [...], którym utrzymało w mocy postanowienie z dnia 21 lutego 2000 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2000 r., nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta K. z dnia 8 listopada 1999 r. o odmowie uzgodnienia koncesji K. H. W. S.A. stwierdzając, że jest ono zgodne z Miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta K. Pismem z dnia 28 października 2002 r. K. H. W. S.A. złożył wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie zażalenia na postanowienie Prezydenta K. z dnia 8 listopada 1999 r. Następnie pełnomocnik strony złożył pismo procesowe z dnia 18 grudnia 2002 r., w którym wniósł o zawieszenie postępowania na okres nie krótszy niż do dnia 31 marca 2003 r. oraz o przeprowadzenie dowodu z treści protokołów z rozpraw, które odbyły się w NSA w dniu 24 maja 2002 r. (II SA/Ka 772/00 oraz 849/00). Pełnomocnik podniósł, iż dotychczas nie przeprowadzono żadnego postępowania dowodowego w przedmiocie ustalenia treści Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. Jego zdaniem okoliczność ta jest bardzo istotna, bowiem w aktach sprawy znajdują się dwie rozbieżne wersje planu miejscowego, obie potwierdzone za zgodność przez Urząd Miasta K. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2003 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło zawieszenia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia 5 stycznia 2000 r. Następnie pismem z dnia 28 stycznia 2003 r. pełnomocnik K. H. W. S.A. wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy. W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu 4 marca 2003 r. wydało postanowienie nr [...], którym utrzymało w mocy swoje postanowienie z dnia 16 stycznia 2003 r. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2003 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia pełnomocnika K. H. W. S.A., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta K. z dnia 8 listopada 1999 r., dotyczące niuzgodnienia koncesji na wydobywanie węgla kamiennego ze złoża "Ś. - P. P.". W uzasadnieniu organ podniósł, że Prezydent K., wydając postanowienie dotyczące uzgodnienia koncesji związany był treścią obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego przez Radę Miejską K. Ze względu na zapis planu o blokowaniu tworzenia nowych obszarów górniczych i prób eksploatacji górniczej na nowych terenach, wystąpiła sprzeczność pomiędzy zapisami obowiązującego planu, a wnioskiem organu koncesyjnego. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. K. H. W. S.A. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach. W związku z wejściem w życie reformy sądownictwa administracyjnego z dniem 1 stycznia 2004 r. właściwym do rozpoznania sprawy, na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalając skargę K. H. W. S.A. stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie rozważenia wymagało czy Plan, stanowiący podstawę uzgodnienia, był prawem miejscowym, ustalonym uchwałami Rady Miejskiej oraz czy organ opiniujący prawidłowo odczytał jego zapisy dotyczące spornej kwestii. Rada Miejska w K. uchwałą z dnia 1 lipca 1991 r., nr XXIV/120/91 w sprawie miejscowego perspektywicznego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Katowickiego z dnia 10 lipca 1991 r., Nr 8 poz. 33, w rozdziale 6 pkt 6.1. wprowadziła zapis: "przeciwdziałanie niszczącej podziemnej eksploatacji węgla i obwarowanie jej ostrymi rygorami zabezpieczającymi na koszt kopalni". Ponadto w pkt 6.3.wprowadzono zapis: "blokowanie dalszego rozwoju kompleksu paliwowo-energetycznego jako szczególnie niebezpiecznego dla rozwoju miasta, a tym bardziej nowych lokalizacji tego typu. Blokowanie tempa eksploatacji węgla kamiennego, blokowanie tworzenia nowych obszarów górniczych i prób eksploatacji górniczej na nowych terenach, a także bezwzględne przestrzeganie technologii eksploatacji węgla dostosowanej do wymogów ochrony powierzchni. Uchwałą nr VIII/59/94 Rady Miejskiej K. z dnia 29 listopada 1994 r. w sprawie zmiany fragmentów miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta K. zgodnie z wnioskami okresowej oceny skutków zmian w zagospodarowaniu przestrzennym wynikających z realizacji planu, ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym z dnia 16 grudnia 1994 r., nr 15, poz. 164, wprowadzono w rozdziale 7 dodatkowy pkt 7.11 Ochrona powierzchni terenu przed skutkami eksploatacji górniczej w sposób nienaruszający istniejącego lub projektowanego użytkowania i funkcjonowania zainwestowania kubaturowego, infrastruktury technicznej (naziemnej i podziemnej), komunikacji oraz terenów niezainwestowanych - lasów, łąk, użytków rolnych - z zachowaniem równowagi środowiska przyrodniczego. Sąd I instancji zaznaczył, że do nienaruszalnych elementów nowelizowanego planu zaliczono rozmieszczenie i rodzaj podstawowych funkcji o znaczeniu ogólnomiejskim, a zakres merytoryczny zmian stanowiło m.in. wprowadzenie ustaleń ogólnych w zakresie wymogów ciążących na miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta, wynikających z przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zm.). Sąd stwierdził, że nowelizacja planu zagospodarowania przestrzennego dokonana w 1994 r. nie dotyczyła zmiany ustaleń ogólnych z pkt 6.1, 6.3, których treść stanowiła podstawę odmowy uzgodnienia koncesji. W ocenie Sądu, bezspornym było, że Prezydent K. uzasadniając zaskarżone postanowienie powołał się na pozostające w mocy zapisy planu. Zdaniem organu, zapisy te nie pozwalały na pozytywne uzgodnienie koncesji na wydobywanie węgla kamiennego ze złoża "Ś. - P. P.", stanowiącego nowy obszar górniczy. A zatem jedyną podstawą faktyczną i prawną odmowy uzgodnienia koncesji była niezgodność wniosku koncesyjnego z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego miasta K., jako prawa miejscowego. Sąd I instancji stwierdził, że uzgodnienie mogło zostać dokonane tylko na podstawie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, a w szczególności winno polegać na ustaleniu czy zamierzona koncesja nie naruszy ustaleń tego planu oraz czy zamierzona działalność narusza przeznaczenie terenu wynikające z planu. W sytuacji, gdy miejscowy plan nie zawiera rozwiązań dotyczących wydobywania kopaliny, nie powinno być przeszkód w uzgodnieniu koncesji. Natomiast wówczas, gdy rozwiązania takie istnieją, muszą one zostać uwzględnione. Z zapisów planu zawartych w Zeszycie nr 1 - Ustalenia ogólne dla miasta wynikał nakaz blokowania tempa eksploatacji węgla oraz blokowania tworzenia nowych obszarów górniczych i prób eksploatacji na nowych terenach. Zdaniem Sądu, użyty wyraz "blokowanie" stanowił zakaz tworzenia nowych obszarów górniczych. Sąd nie podzielił zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa procesowego, a w szczególności niekompletności materiału dowodowego oraz braku ustaleń, co do treści oryginału planu. Za chybiony Sąd uznał zarzut niekompletności akt postępowania administracyjnego. Brak wskazanego tomu, stanowiącego odręczne notatki, bez podania istotnego wpływu na wydane rozstrzygnięcie, stanowił o gołosłowności tego zarzutu. Ponadto za niewiarygodny uznał Sąd zarzut skarżącej Spółki, iż tekst planu, z którym strony mogły zapoznać się w Urzędzie Miejskim w K. ma inną treść niż przekazany do Sądu. Zdaniem Sądu, uwierzytelniona kopia planu znajdująca się w aktach sprawy stanowiła logiczny ciąg i zawierała wszystkie strony. Jedynie te zapisy miały znaczenie z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy. Sąd I instancji wskazał również, iż w dniu 8 listopada 1999 r. obowiązywał art. 67 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139), zgodnie z którym miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy tracą moc po upływie 5 lat od dnia jej wejścia w życie. Termin obowiązywania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wydłużano kolejnymi nowelizacjami, z których ostatnia weszła w życie 1 stycznia 2002 r. i ustalała wskazany czasokres na 8 lat, nie dłużej jednak niż lat 9. Zapis ten obowiązywał również w dniu 9 kwietnia 2003 r., pomimo że została już uchwalona ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), która w art. 87 pkt 3 stanowiła, że obowiązujące w dniu jej wejścia w życie miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed 1 stycznia 1995 r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych, nie dłużej niż do 31 grudnia 2003 r. Sąd podniósł, że o obowiązywaniu w dniu 9 kwietnia 2003 r. planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. dowodzi § 10 pkt 1 uchwały nr XIII/190/03 Rady Miejskiej K. z dnia 1 września 2003 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. w obszarze dzielnicy D. M. w rejonie ulicy M. i P. M. na cele magazynowo - logistyczne wraz z uporządkowaniem funkcji terenów przyległych. Z dniem wejścia w życie tej uchwały traciły moc dotychczasowe ustalenia planu przyjętego uchwałą nr XXIV/120/91 z dnia 1 lipca 1991 r. Z powyższego wynikało zatem, iż we wrześniu 2003 r. obowiązywała kwestionowana przez stronę skarżącą uchwała. K. H. W. S.A. wniósł skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia, domagając się uchylenia w całości zaskarżonego wyroku oraz zwrotu kosztów wedle przepisanych norm. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa: 1. procesowego poprzez obrazę art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 125 § 1 pkt 1, art. 133, art. 141 i art. 141 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). 2. materialnego poprzez obrazę art. 16 ust. 5 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. nr 27, poz. 96 ze zm.), art. 2 oraz art. 88 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483), a także uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia 1 lipca 1991 r. nr XXIV/120/91 w sprawie miejscowego perspektywicznego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. (Dz. Urz. Woj. Kat. Nr 8, poz. 133 ze zm.) w zw. z art. 32 ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1989 r., nr 17, poz. 99 ze zm.). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej K. H. W. S.A. podał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzygał sprawę na podstawie niekompletnych akt, w których brakowało tomu IVa akt administracyjnych wymienionego w sporządzonym przez SKO wykazie akt przedłożonych do skargi. Spółka zarzuca, że Sąd zignorował jej żądanie, w którym domagała się ona wyjaśnienia tej okoliczności, jak również rozbieżności dotyczących spisu treści oraz zawartości niektórych tomów akt administracyjnych i bezpodstawnie przyjął, że uchybienia te nie wpłynęły na wynik postępowania. Ponadto uzasadnienie wyroku jest nieprzekonywujące, nie odpowiada prawu i nie odnosi się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze. Skarżąca Spółka podniosła, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta K. nigdy nie został ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Województwa Katowickiego. Ogłaszane tam były jedynie uchwały Rady Miejskiej K. odnoszące się do ww. planu, ale bez jakichkolwiek załączników, które są równoważne z samą uchwałą. Ponadto brak jest dowodów, że potwierdzona za zgodność wersja planu, którą dysponował Sąd była tą wersją, która została uchwalona przez organ stanowiący. Zdaniem strony skarżącej, obowiązkowo należało ustalić, która z wersji była prawem obowiązującym. Zdaniem skarżącej, Sąd bezpodstawnie przyjął, iż był związany w przedmiotowej sprawie oceną prawną wyrażoną w wyroku NSA z dnia 8 czerwca 2002 r., bowiem wyrok ten zapadł w innym postępowaniu. Również bezpodstawnie Sąd przyjął, iż sformułowanie "jednolity tekst planu" zawarte w pkt 8 uchwały Rady Miejskiej K. z dnia 20 marca 2000 r. nr XX/279/2000 w sprawie zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ... (Dz. Urz. Woj. Śl. Nr 15, poz. 222) odnosi się jedynie do Zeszytu nr 2, czyli tej części planu, która nie zawiera rozwiązań wiążących się z przedmiotową sprawą. Dowodem na to, iż w 2000 r. istniał tekst jednolity planu dla całego miasta jest, zdaniem skarżącej, znajdujący się w aktach zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach sprawy o sygn. akt II SA/Gl 167/04 odrys fragmentu "miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta K. przyjętego uchwałą Rady Miejskiej K. nr XXIV/120/91 z dnia 1 lipca 1991 r. według jednolitego tekstu i rysunku uwzględniającego zmiany wprowadzone do planu do końca grudnia 1994 r.". Zdaniem skarżącej przewidziane w pkt 6.3 planu zagospodarowania przestrzennego K. "blokowanie tworzenia nowych obszarów górniczych i prób eksploatacji górniczej na nowych terenach" nie odnosi się do obszarów, które istniały w dacie uchwalenia wspomnianego planu. A zatem skoro istniał wówczas obszar górniczy "Ligota", to dokonanie uzgodnienia koncesji było zgodne z zasadą określoną w art. 16 ust. 5 prawa geologicznego i górniczego. Podsumowując, skarżąca podniosła, że wyrok został wydany bez udziału wszystkich stron (uczestników) postępowania. Merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy nie mogło nastąpić przed prawomocnym rozstrzygnięciem przez Naczelny Sąd Administracyjny kwestii udziału w sprawie Związku Zawodowego Górników w Polsce - Zarząd Międzyzakładowy KWK "Wujek" w Katowicach, którego wniosek o dopuszczenie do udziału w przedmiotowej sprawie został przez WSA w Gliwicach oddalony postanowieniem z dnia 24 lutego 2006 r. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ podał, że akta administracyjne są kompletne, lecz z uwagi na wielość spraw dotyczących K. H. W. S.A. toczących się przed WSA w Gliwicach, akta te były w różnych częściach przesyłane wraz z odpowiedziami na skargi do poszczególnych spraw. Tom IVa akt administracyjnych został przesłany do WSA w Gliwicach w dniu 2 kwietnia 2003 r. do sprawy o sygn. akt II SA/Ka 331/03. Po rozpoznaniu skargi, a następnie skargi kasacyjnej we wspomnianej sprawie, tom IVa akt administracyjnych został zwrócony do SKO w K. Omawiana część akt administracyjnych została przesłana do Naczelnego Sądu Administracyjnego wraz z odpowiedzią na skargę kasacyjną dotyczącą wyroku WSA w Gliwicach sygn. akt 3/II SA/Ka 844/03. W piśmie procesowym z dnia 21 listopada 2006 r. pełnomocnik Gminy K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej stwierdzając, że wyrok jest zgodny z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej p.p.s.a) - statuuje jedną z podstawowych zasad postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, tj. zasadę związania tego sądu granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że zaskarżony wyrok sądu I instancji kontrolowany może być tylko i wyłącznie pod kątem ustalenia czy jest on wadliwy w zakresie objętym zarzutami wyartykułowanymi w skardze kasacyjnej - poza przypadkami nieważności postępowania, której w niniejszej sprawie nie dopatrzono się (o czym niżej). Rozpoznawana skarga kasacyjna została oparta na naruszeniu zarówno prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Powyższe skutkuje koniecznością rozpoznania w pierwszej kolejności zarzutu uchybień procesowych, tylko bowiem niewadliwe proceduralnie postępowanie sądowoadministracyjne pozwala na ocenę prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Konkretyzując zarzut naruszenia przepisów postępowania, strona wskazała na obrazę art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 125 § 1, 133, 141 i 145 § 1 p.p.s.a. Przytoczone w powyższym zakresie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie nie popierają wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji. W szczególności: postanowieniu Sądu w przedmiocie dopuszczenia do udziału w sprawie nie można przypisać waloru zagadnienia wstępnego, od wyniku którego zależałoby rozstrzygnięcie sprawy. Rozpoznanie wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie nie toczy się w "innym" postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skoro zaś rozstrzygnięcie tej kwestii nie jest zagadnieniem prejudycjalnym, to brak podstaw do przyjęcia, by zachodziła podstawa zawieszenia postępowania - uregulowana wskazanym w skardze kasacyjnej art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 i art. 141 p.p.s.a zauważyć należy, że przytoczenie tych podstaw kasacyjnych nie w pełni odpowiada wymogowi z art. 176 powoływanej ustawy procesowej. Przede wszystkim autor skargi kasacyjnej nie sprecyzował bowiem, który z przepisów tych artykułów został naruszony. Ponieważ jednak z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że naruszenie art. 133 p.p.s.a skarżąca spółka wiąże z uchybieniem przez Sąd I instancji - w jej ocenie - zasadzie orzekania na podstawie akt sprawy, zaś naruszenie art. 141 argumentuje brakiem odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do wszystkich zarzutów skargi - wystarczająco czytelne jest, że zarzuty odnoszą się do art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mimo zatem niedopełnienia sformalizowanych wymogów skargi kasacyjnej, pozostających w ścisłym związku z przywołaną na wstępie zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego skargą kasacyjną, skład orzekający uznał, że zajęcie liberalnego stanowiska wobec powyższych uchybień i rozpoznanie tak sformułowanych zarzutów jest uzasadnione. Zarzuty te nie zasługują jednak na uwzględnienie. Przede wszystkim zasada orzekania na podstawie akt sprawy odnosi się do aspektu ustalenia momentu decydującego dla oceny stanu faktycznego sprawy, ustalonego przez organ administracyjny. Tymczasem w rozpatrywanym przypadku strona naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a postrzega w związku ze zgłaszanymi przez siebie wątpliwościami co do treści obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego K. Nie powinno zaś budzić wątpliwości, że regulacje planu zagospodarowania przestrzennego - jako prawo miejscowe - to stosowane w sprawie przepisy prawa materialnego; treść tego prawa zaś, nawet w razie załączenia jego tekstu do akt sprawy, nie należy do materiału dowodowego, w oparciu o który ustalenia stanu faktycznego winny być i były czynione. Zatem, wbrew wywodom zawartym w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, nie można w tym zakresie mówić o niekompletności materiału dowodowego sprawy. Twierdzenia zaś, iż w aktach brak "niektórych dokumentów", bez sprecyzowania których i jak dalece zaważyło to na wyniku sprawy powoduje, iż tego typu zarzut naruszenia przepisów postępowania uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie i tym samym nie czyni zasadnym wniosku o uchylenie wyroku Sądu I instancji. Niewątpliwie art. 141 § 4 sądowej ustawy procesowej nakłada na sąd obowiązek zawarcia w uzasadnieniu określonych elementów. Nie można jednak uznać, że każde uchybienie w tym zakresie odpowiada podstawie kasacyjnej, określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Przypomnieć należy, iż strona wnosząca rozpatrywaną skargę kasacyjną ograniczyła się do wskazania, że uzasadnienie wyroku WSA nie odpowiada wymaganiom art. 141 i że jest nieprzekonujące oraz nie odnosi się do wszystkich zarzutów skargi. Takie przedstawienie - występującej w ocenie strony - wady procesowej nie jest wystarczające do uwzględnienia zarzutu. Tym samym chybione zarzuty naruszania prawa procesowego przeczą temu, by Sąd I instancji nie dokonał kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem. Podsumowując rozważania dotyczące oparcia skargi kasacyjnej na podstawie naruszenia przepisów postępowania, zwrócenia uwagi wymaga, iż autor skargi kasacyjnej nie sformułował zarzutu dokonania w sprawie błędnych ustaleń stanu faktycznego. Jak wynika z akt sprawy Sąd I instancji za prawidłowe przyjął ustalenie przez organy administracyjne, iż wydobywanie przez K. H. W. S.A. w K. węgla kamiennego ze złoża "Ś.-P. P." oznacza utworzenie nowego obszaru górniczego, a wydobycie węgla systemem zawału stropu jest niszczącym sposobem eksploatacji. Ustalenia te - jako niepodważane - wiążą zatem w sprawie. Oznacza to, iż rozważania dotyczące zarzutów naruszenia prawa materialnego odnosić muszą się do przedstawionego wyżej niespornego stanu faktycznego. Wskazując w podstawach skargi kasacyjnej na naruszenie prawa materialnego skarżąca Spółka zarzuciła obrazę art. 16 ust. 5 prawa geologicznego i górniczego, art. 2 i art. 88 Konstytucji RP oraz uchwały Rady Miejskiej w K. Nr XXIV/120/91 z dnia 1 lipca 1991 r. w sprawie miejscowego perspektywicznego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. w zw. z art. 32 ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym. Brak przy tym wyraźnego wskazania czy naruszenie to miało miejsce przez błędną wykładnię, czy też przez niewłaściwe ich zastosowanie. Zarzut naruszenia art. 16 ust. 5 prawa geologicznego i górniczego jest całkowicie niezrozumiały i tym samym nie znajduje uzasadnienia. W myśl tego przepisu bowiem udzielanie koncesji na działalność m.in. w zakresie wydobywania kopalin ze złóż wymaga uzgodnienia (z właściwym organem) na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro zatem poza sporem rozpoznawany w sprawie wniosek dotyczył uzgodnienia koncesji na wydobywanie węgla kamiennego ze wskazanego złoża - to oczywiste wydaje się, iż przepis ten znajdował zastosowanie a jego wykładnia wątpliwości interpretacyjnych nie budzi. Prawidłowo - wbrew wywodom skargi kasacyjnej - zastosowano też w sprawie regulacje wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - uchwalonego uchwałą XXIV/120/91 z 1 lipca 1991 r. Jak już wyżej podniesiono nie są w skardze kasacyjnej podważane ustalenia, że wniosek koncesyjny dotyczy wydobycia - niszczącym sposobem eksploatacji - kopalin ze złóż stanowiących nowe obszary górnicze. Skoro zatem przepisy powyższego prawa miejscowego - w szczególności zastosowane w sprawie unormowania pkt 6.1 i pkt 6.3 - nakazują przeciwdziałanie niszczącej podziemnej eksploatacji węgla (...) oraz blokowanie tworzenia nowych obszarów górniczych i prób eksploatacji górniczej na nowych terenach jak i bezwzględne przestrzeganie technologii eksploatacji węgla dostosowanej do wymogów ochrony powierzchni - to odmowa uzgodnienia koncesji znajduje oparcie w prawie. Nadto zapis pkt 7.1 planu, zmienionego uchwałą nr VIII/59/94 Rady Miejskiej K. z dnia 29 listopada 1994 r., stanowił o ochronie powierzchni przed skutkami eksploatacji górniczej. Treść powyższych uregulowań, stanowiących obecnie konstytucyjne źródło prawa, zasadnie uznano w sprawie za obowiązującą. Sąd I instancji przytaczając w uzasadnieniu wyroku w/w regulacje jako postawy prawne rozstrzygnięcia wyraźnie stwierdził, że zarówno uchwała Rady Miejskiej w K. Nr XXIV/120/91 z 1 lipca 1991 r. w sprawie miejscowego perspektywicznego planu zagospodarowania przestrzennego K, jak i zmiany tego planu (dokonane uchwałą z dnia 29 listopada 1994 r. Nr VIII/59/94) zostały opublikowane zgodnie z obowiązującym wówczas prawem, tj. zgodnie z art. 32 ust.1 ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym, zgodnie z którym ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym podlegała uchwała (...) o planie miejscowym. W tym zakresie zasadnie WSA podzielił stanowisko wyrażone przez NSA w wyroku w sprawie o sygn. akt II SA/Ka 772/00, że w uprzednim stanie prawnym warunkiem wejścia w życie planu zagospodarowania przestrzennego było jedynie opublikowanie uchwały w jego sprawie, nie było zaś wymogu ogłoszenia samego planu. Obecnie obowiązująca Konstytucja RP nie przewiduje zaś obowiązku ponownego ogłaszania aktów normatywnych, które uprzednio weszły już w życie. Do obalenia treści obowiązującego prawa miejscowego nie jest wystarczające wyrażanie w skardze kasacyjnej - jak czyni to skarżąca Spółka - wątpliwości co do jego brzmienia. Niczym nie są poparte twierdzenia autora skargi kasacyjnej o wprowadzeniu do planu zagospodarowania przestrzennego zmian w zakresie przywołanych uregulowań. Z tych wszystkich względów skoro zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione, podlegała ona oddaleniu. W części wstępnej uzasadnienia stwierdzono, że związanie NSA granicami skargi kasacyjnej nie zachodzi jedynie w przypadku stwierdzenia nieważności postępowania. Wobec zarzutu - wadliwie opartego na naruszeniu przez Sąd I instancji art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a - wydania przez WSA wyroku, mimo nieuprawomocnienia się postanowienia tegoż sądu, oddalającego wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie, rozważenia wymagała w szczególności przyczyna nieważności postępowania przewidziana art. 183 § 2 pkt 5 ustawy procesowej. Z uwagi na fakt, że poddanie sądowej kontroli niezaskarżonej części orzeczenia Sądu I instancji jest wyjątkiem, prawne regulacje nieważności postępowania rozumiane muszą być ściśle. "Pozbawienie strony możności obrony swych praw" nie jest jednoznacznie zdefiniowane. W ocenie składu orzekającego przyjąć jednak należy, że przepis ten będzie miał zastosowania jedynie w razie niebrania udziału przez stronę, nie zaś przez podmiot ubiegający się na etapie postępowania przed Sądem I instancji o dopuszczenie do udziału w sprawie. Szczególnie, gdy późniejsza kontrola przez NSA postanowienia WSA wykaże, iż sąd ten zasadnie oddalił wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie, a taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Podkreślenia wymaga też, że rozpoznawana skarga kasacyjna nie pochodzi od osoby, która byłaby pozbawiona możności obrony swych praw. Wobec powyższego, skoro skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw - działając na podstawie art. 184 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło