II SA/Kr 872/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: AWSA Wojciech Jakimowicz WSA Grażyna Firek (spr.) Protokolant: Beata Błach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2006 r. sprawy ze skargi K.W., P.W., P.W., oraz małoletnich G.W. i A.W.- reprezentowanych przez opiekuna prawnego P.W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]lutego 2001 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących K.W., P.W., P.W. oraz małoletnich G.W. i A.W.- reprezentowanych przez opiekuna prawnego P.W. kwotę 10zł. (dziesięć złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Il SA/Kr 872/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]grudnia 2000r, na podstawie art.28 , art.33 ust. l , art.34 ust.4 , art.36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89 poz.414 z późn. zm./ oraz art.104 kpa Starosta L. zatwierdził projekt budowlany i wydał M.S. pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, parterowego, nie podpiwniczonego, wolnostojącego, z poddaszem użytkowym i garażem, przyłącza energetycznego i przyłącza wodociągowego do zasilania projektowanego budynku mieszkalnego położonego na działce nr "1" w T. W warunkach zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót, określonych w decyzji na podstawie art. 36 ust.1 i 2 prawa budowlanego, nakazano inwestorowi wykonanie szczelnego, okresowo wybieralnego zbiornika na ścieki. W uzasadnieniu wskazano, projekt zagospodarowania działki jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy T., z wymogami, decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...].09.2000r oraz przepisami techniczno-budowlanymi. Inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i uzyskał wymagane przepisami szczególnymi uzgodnienia, pozwolenia i opinie innych organów. W odwołaniu od tej decyzji S.W. zarzucił, że decyzja została wydana mimo nie uregulowania rozbieżności między stanem prawnym nieruchomości inwestora wskazanym w mapach a istniejącym na gruncie. Podniósł, że granica działki nr "1" stanowiącej własność inwestora oraz nr "2" i "3" -jego własności mają sporne granice. Nadto zarzucił, że działka nr "4" została samowolnie zabudowana. Decyzją z dnia [...].02.2001r. znak:[...], na podstawie art.28, art.33, art.34 ust.4 , art.36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89 poz.414 z późn.zm./ i art.138 § l pkt l kpa Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że proponowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego gminy T., z wymogami decyzji wzizt i przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Usytuowanie projektowanego budynku odpowiada dyspozycjom przepisu § 12 ust.4 pkt l rozporządzenia w sprawie warunków technicznych z dnia 14.12.1994r. Zatwierdzony projekt zagospodarowania działki został wiążąco uzgodniony przez Zakład Energetyczny K. i przez Zakład Gazowniczy J. Do działki budowlanej oraz do budynku i urządzeń z nim związanych zapewnione jest dojście oraz dojazd od drogi publicznej, zgodnie z wymogami § 14 ust. l warunków technicznych. Kompletny projekt budowlany spełnia wymagania określone w art. 34 ust. l , 2 i 3 prawa budowlanego, jak i wymagania ustalone rozporządzeniem z dnia 3.11.1998r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Zarzuty odwołania nie mają żadnego znaczenia przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Inwestor prawidłowo wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dołączając odpis z księgi wieczystej nr[...], z którego jednoznacznie wynika, że M.S. dysponuje działkami nr "5", "6" i "1" w T. Z decyzji Wójta Gminy T. z dnia [...].06.2000r wynika podział działki nr "7" na działki nr "1", "8". Plan zagospodarowania działki został sporządzony na mapie do celów projektowych, której aktualność potwierdzono w terenie i przyjęto do zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w L. w dniu 28.07.2000r. Mapa ta jest wystarczającym w świetle prawa dokumentem określającym granice działek, w stosunku do których usytuowano projektowany budynek. Status prawny działek nr "9" i "10" - droga w T. nie był badany, gdyż działka inwestora z nimi nie graniczy i nie z działki nr "10" zaprojektowano dojazd do nieruchomości objętej pozwoleniem. Ponieważ ewentualna samowola nie dotyczy działki nr "1", przepis art.35 ust.5 prawa budowlanego nie może mieć zastosowania. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję podtrzymał zarzuty zgłoszone w odwołaniu, szczegółowo opisując historię stanu prawnego przedmiotowego terenu. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 9 marca 2005 . sygn. akt II SA/Kr 884/01 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu l instancji oraz zasądził od Wojewody [...] na rzecz skarżącego S.W. 10,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrokiem z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 918/05 rozpoznaniu skargi kasacyjnej inwestora M.S. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. W jego uzasadnieniu Sąd wskazał, że Sąd l instancji w dacie orzekania nie dysponował kompletnymi aktami sprawy, brak było w nich projektu budowlanego, który następnie został załączony do skargi kasacyjnej i w takiej sytuacji, skoro z akt sprawy wynika, że był taki projekt budowlany, to Sąd nie powinien orzekać w sprawie , ale wezwać organ do uzupełnienia akt sprawy o przedmiotowy projekt. W aktach Sądu l instancji brak takiego wezwania, nie wspomniano również o braku projektu budowlanego w protokole z rozprawy. Trudno więc było w tej sytuacji zaskarżony wyrok uznać za zgodny z prawem, skoro jego rozstrzygnięcie i uzasadnienie, zostały oparte na niekompletnych aktach sprawy, za co nie ponosi winy inwestor ani też wnoszący skargę. Nadto Naczelny Sąd Administracyjny podzielił zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się do uzasadnienia zaskarżonego wyroku, które jest bardzo lakoniczne i ogólnikowe. Wskazał, że większą część uzasadnienia stanowią cytowane przepisy, przerywane w trzech miejscach uwagami merytorycznymi (wytłuszczonym drukiem). Brak jednak konkretnych wniosków, wynikających z odniesienia okoliczności faktycznych sprawy do obowiązujących przepisów i w świetle tego niezrozumiałe jest stwierdzenie końcowe, że "przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszone zostały przepisy prawa procesowego (art. 7 i 77 kpa) oraz art. 34 i 35 prawa budowlanego", które to przepisy zawierają wiele jednostek redakcyjnych (ustępy, punkty, podpunkty), jednak brak precyzyjnego wskazania w uzasadnieniu wyroku konkretnych przepisów, budzić musi u uczestników postępowania uzasadnione wątpliwości. Sąd wskazał także, iż stosownie do art. 141 § 4 p.p.s.a. podstawa prawna rozstrzygnięcia wymaga wyjaśnienia a jeżeli sprawa ma być ponownie rozpatrywana przez organ administracji publicznej, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W toku postępowania zmarł skarżący S.W., a jego następcy prawni K.W., P. W., P.W. oraz małoletni G. W. i A. W. reprezentowani przez opiekuna prawnego P. W. podtrzymali skargę. Uczestnika M. S. wniosła o oddalenie skargi. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi /art.134 ustawy/. Zgodnie zaś z treścią art. 135 ustawy sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Treść art.32 ust.4 prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, była następująca: " Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: 1) złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym, 2) wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z treścią art. 34 ust.1 prawa budowlanego projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym. Z kolei przepis art.35 prawa budowlanego stanowił, że: "przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1.1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z: a) miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, c) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. 2. Właściwy organ może badać zgodność projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5. 3. W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1 i 2, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin, a po jego bezskutecznym upływie, wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. 4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 i 2 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany był zatem sprawdzić, czy spełnione zostały wymogi zawarte w art. 32, a także warunki zawarte w art. 35 prawa budowlanego. Dopiero bowiem w sytuacji spełnienia wskazanych wymagań organ zobowiązany jest do udzielenia pozwolenia na budowę. Przedłożenie w toku postępowania kasacyjnego projektu architektoniczno-budowlanego nie spowodowało, że poprzednio dostrzeżone uchybienia zostały usunięte, l tak należy zwrócić uwagę, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania trenu z dnia 14 września 2000r dotyczyła budynku mieszkalnego /nie wymieniając garażu/ na działce nr "1" w T. i nie obejmowała ani zbiornika na nieczystości ciekłe, ani przyłącza kanalizacyjnego. Nadto, w decyzji tej określono, że dojazd do działki inwestora będzie odbywał się z drogi gminnej /bez wskazania jej oznaczenia/. Tymczasem wydane pozwolenie na budowę obejmuje budynek mieszkalny z garażem czyli obejmuje szerszy przedmiot niż obejmuje decyzja o ustaleniu wz i zt. ponadto przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę nie objęła zbiornika na nieczystości ani przyłącza kanalizacyjnego, mimo, że oznaczone one zostały w zatwierdzonym projekcie budowlanym - projekcie zagospodarowania działki. H Fakt nakazania inwestorowi, na podstawie art.36 prawa budowlanego /błędnie/, wykonania szczelnego zbiornika na ścieki, nie jest równoznaczne z zatwierdzeniem projektu budowlanego i udzieleniem pozwolenia na jego wykonanie, /co było wymagane ówczesnymi przepisami/. Organy obu instancji stwierdziły, że projekt został opracowany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane podczas gdy w aktach sprawy brak jest odpisu bądź kserokopii dokumentu potwierdzającego fakt posiadania takich uprawnień przez architekta W.S., autora projektu budowlanego. Nie wiadomo zatem co stanowiło podstawę stwierdzenia przez organy obu instancji , że warunek z art. 35 ust. 3 cyt. wyżej został spełniony. Wskazane wyżej uchybienia stanowią o naruszeniu zasady z art. 34 ust.1 oraz art.35 ust.1 pkt 1/b/ prawa budowlanego dotyczącej zgodności projektu zagospodarowania działki z wymaganiami decyzji o wzizt oraz zasady z art. 35 ust. 3 dotyczącej wykonania projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane które to naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, /art. 145 §1 pkt 1/a/ cyt. ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Należało bowiem, czego organy obu instancji nie uczyniły, w trybie cyt. wyżej art. 35 ust.3 prawa budowlanego nałożyć postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych wyżej nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia i dopiero po ich usunięciu zatwierdzić projekt budowlany i udzielić pozwolenia na budowę, bądź po bezskutecznym upływie terminu do usunięcia nieprawidłowości wydać decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w skardze, stwierdzić należy, że są one nieuzasadnione. Należy bowiem wskazać, że projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządza się na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zatem organ udzielający pozwolenia na budowę obowiązany był zbadać tylko tę okoliczność. Podkreślić należy, że fakt przyjęcia mapy do zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej nie oznacza jeszcze , iż stan w niej opisany jest zgodny z rzeczywistym stanem prawnym. Organ uprawniony był do wydania rozstrzygnięcia na podstawie projektu zagospodarowania działki l sporządzonym na kopii mapy sytuacyjno-wysokościowej wykonanej przez , geodetę, nie był natomiast zobowiązany do obalania domniemania zgodności sporządzonej przez uprawnionego geodetę mapy z rzeczywistym stanem prawnym. Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności Sąd na zasadzie art. 145 §1 pkt 1/a/ i art. 135 cyt. ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt l sentencji wyroku, na zasadzie art. 152 cyt. ustawy orzekł jak w pkt II sentencji wyroku, a o kosztach postępowania orzekł na zasadzie art.200 tej ustawy jak w pkt III sentencji wyroku.