II FSK 598/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia WSA del. Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.), Protokolant Agnieszka Grundas, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Haliny C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Go 2245/05 w sprawie ze skargi Haliny C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z.-G. z dnia 15 września 2005 r. (...) w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości za 2002 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Go 2245/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę H. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości w 2002 r. Z uzasadnienia postanowienia wynikało, że zgodnie z zarządzeniem z dnia 21 listopada 2005 r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi przez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Pismo powyższe doręczono skarżącej 25 listopada 2005 r., a zatem termin do uzupełnienia braków upływał w dniu 2 grudnia 2005 r. Strona braków tych nie uzupełniła w terminie. Sąd wskazał, że w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty. Od powyższego postanowienia H. C. wniosła skargę kasacyjną. Zaskarżonemu orzeczeniu strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 49 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", co miało istotny wpływ na treść orzeczenia, przez odrzucenie skargi z powodu nie usunięcia przez skarżącą braków formalnych w terminie 7 dni, pomimo, że termin ten nie został wskazany w wezwaniu, a obowiązek jego zachowania wynikał z wymienionych przepisów. Strona wniosła o uchylenie postanowienia Sądu I instancji w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim do rozpoznania merytorycznego. Ponadto skarżąca podniosła, że w wezwaniu brak było pouczenia o rygorach. Z akt sprawy wynika, że istotnie wezwaniem z dnia 24 listopada 2005 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia rzeczonych braków formalnych skargi, jednak w wezwaniu Sąd nie wskazał żadnego rygoru w razie nie dopełnienia czynności, jak również nie wskazał terminu do jej wykonania (k.15 akt). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – powoływanej dalej jako "p.p.s.a." – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów posterowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., to jest naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy pamiętać, że nie każde naruszenie przepisów postępowania sądowego może stanowić podstawę kasacyjną, ale tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest zatem wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów nie doszło, wyrok sądu I instancji byłby inny. Jednocześnie podkreślić należy, że przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a. dotyczy wyłącznie naruszenia przepisów postępowania sądowego (por. wyrok NSA z 11 stycznia 2006 r., sygn. II FSK 104/05). Skuteczną podstawą zarzutów kasacyjnych może być naruszenie wyłącznie takich przepisów, które stosował albo miał zastosować Sąd (tak NSA w wyroku z dnia 23 listopada 2005 r. sygn. I FSK 407/05). Rozpoznając sprawę niniejszą Sąd zważył, że skarga kasacyjna wobec jej uzasadnionych podstaw zasługiwała na uwzględnienie. Po pierwsze, wskazane przez skarżącą przepisy są niewątpliwie przepisami postępowania, jak również przepisami, które zastosował Sąd I instancji przy wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd naruszył zarówno przepis art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a jak i art. 49 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 58 § pkt 3 p.p.s.a Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Stosownie natomiast do art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Pouczenie o rygorze pozostawienia pisma bez rozpoznania ma miejsce jedynie wtedy, gdy ustawa nie stanowi inaczej. Jeżeli braki ma pismo będące np. skargą (tak w przedmiotowej sprawie), przewodniczący, wzywając do uzupełnienia braków takiego pisma, poucza o rygorze odrzucenia skargi, a nie pozostawienia pisma bez rozpoznania. W orzecznictwie wskazuje się, że przewodniczący, wzywając stronę do uzupełnienia lub poprawienia pisma, musi: wskazać dokładnie, jakie braki strona ma uzupełnić, zakreślić siedmiodniowy termin na ich uzupełnienie oraz wyraźnie określić rygor niezachowania terminu. Wezwanie do uzupełnienia braków pisma powinno być tak jasne i niedwuznaczne, by u strony, do której zostało skierowane, nie powstała wątpliwość co do przedmiotu wezwania i rygorów grożących w razie niezastosowania się do jego treści. Dlatego też w razie, gdy wezwanie do usunięcia braków formalnych pisma budzi wątpliwości co do treści tego wezwania, nie można z tego wyprowadzać skutków niekorzystnych dla strony. Innymi słowy: niezachowanie któregokolwiek z tych wymagań pozbawia wezwanie sankcji (por. post. SN z dnia 9 czerwca 1999 r., III RN 6/99, OSNC 2000, nr 9, poz. 343). Niezależnie od powyższego wskazać należy, że sprawa niniejsza dotyczy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych... W tego rodzaju sprawach, zgodnie z § 2 ust. 3, pkt 12 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) należny jest wpis stały. W takim stanie rzeczy oraz wobec stwierdzenia, że błędne zastosowanie przez Sąd wymienionych w skardze kasacyjnej przepisów, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, zaskarżone postanowienie nie mogło się ostać i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji orzeczenia.