II FZ 661/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Dariusza J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 lipca 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 1099/05 w sprawie ze skargi Dariusza J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 10 maja 2005 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. p o s t a n a w i a uchylić zaskarżone zarządzenie. W dniu 6 lipca 2006 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęła skarga kasacyjna Dariusza J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 lutego 2006 r., I SA/Gl 1099/05. Od wniesionego środka zaskarżenia strona, na wezwanie Sądu pierwszej instancji, uiściła wpis stosunkowy w wysokości 153 zł. Skarga kasacyjna została zwrócona przez Naczelny Sąd Administracyjny Sądowi pierwszej instancji celem usunięcia braków skargi poprzez uzupełnienie wpisu do kwoty 488 zł. Zarządzeniem z dnia 26 lipca 2006 r. Przewodniczący Wydziału Pierwszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wezwał skarżącego do uzupełnienia należnego wpisu sądowego o kwotę 335 zł. W zażaleniu Dariusz J. wniósł o uchylenie powyższego zarządzenia zarzucając, że narusza ono przepisy par. 1 w związku z par. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 221 poz. 2193 ze zm./. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wywodził, że kwestią sporną w sprawie pozostaje zaniżenie dochodu osiągniętego w 1999 r. o kwotę 19.008 zł. Podana w skardze kasacyjnej wartość przedmiotu zaskarżenia w wysokości 7.603,20 zł odpowiada 40 % wskazanej wyżej kwoty dochodu. Zdaniem skarżącego w tym wypadku należny wpis stosunkowy powinien wynieść więc 153 zł, a nie 488 zł. Skarżący za nieuzasadnione uznał obliczanie wysokości wpisu w oparciu o kwotę 32.500,90 zł, stanowiącą wartość całego zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. Podkreślił, że spór w sprawie dotyczy tylko części zobowiązania podatkowego określonego w decyzji, nie zaś jego całości. Postanowieniem z dnia 29 listopada 2006 r., II FZ 661/06 Naczelny Sąd Administracyjny odroczył rozpoznanie niniejszej sprawy w związku z przedstawieniem składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości o następującej treści: "Czy w świetle przepisów art. 231 w związku z art. 215 i 216 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi cała kwota zobowiązania podatkowego wynikająca z decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego, czy też tylko ta jej część, która została zakwestionowana w skardze?". Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów postanowieniem z dnia 28 maja 2007 r., II FPS 7/06 odmówił podjęcia uchwały we wnioskowanym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, zgodnie z którym ustalenie wysokości wpisu stosunkowego powinno następować w oparciu o kwotę zobowiązania podatkowego, kwestionowaną przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym /por. postanowienia NSA z dnia 31 maja 2005 r., II FZ 320/05, niepubl. oraz z dnia 1 czerwca 2005 r., II FZ 247/05, niepubl./. Zgodnie z art. 231 zdanie pierwsze Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. Stosownie do art. 216 powołanej ustawy, jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, to stanowi ona wartość przedmiotu zaskarżenia. Natomiast w myśl art. 215 par. 1 tej ustawy, w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty. Brzmienie powołanych przepisów wskazuje na to, że obowiązek określenia wartości przedmiotu zaskarżenia wynika z konieczności pobrania od tej wartości opłaty. Podkreślenia wymaga, że oznaczona przez stronę sporna kwota w wielu sytuacjach odpowiada zaległości podatkowej i stanowi jedynie część zobowiązania podatkowego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego obliczanie należnego wpisu na podstawie kwoty zobowiązania podatkowego, wynikającego z decyzji organu podatkowego, bez uwzględnienia zakresu zaistniałego w sprawie sporu, prowadziłoby do obciążenia skarżącego niewspółmiernie wysokim wpisem sądowym stwarzając barierę dla efektywnej realizacji prawa do sądu. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę stoi na stanowisku, że wykładnia art. 216 i art. 231 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powinna zmierzać do uwzględnienia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi rzeczywistej wartości przedmiotu zaskarżenia, a więc spornej należności pieniężnej. Brak jest bowiem uzasadnionych powodów, dla których przedmiot zaskarżenia miałaby stanowić cała wysokość zobowiązania podatkowego, skoro kwestionowana jest wyłącznie jego część. W świetle przedstawionych uwag należy podzielić argumentację prezentowaną przez skarżącego w zażaleniu. Należny w sprawie wpis od skargi kasacyjnej /153 zł/, ustalony w oparciu o wskazaną przez Dariusza J. sporną kwotę 7.603,20, został uiszczony w dniach 5 maja 2006 r. i 16 czerwca 2006 r. Brak zatem podstaw do żądania uzupełnienia przedmiotowej opłaty sądowej o kwotę 335 zł. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 par. 1 w związku z art. 197 par. 2 i art. 198 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.