II OZ 1599/25

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2025-10-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego, wniesione przez osobę niebędącą adresatem tego zarządzenia, jest dopuszczalne?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego, które nie dotyczy bezpośrednio osoby wnoszącej zażalenie i nie wywołuje wobec niej skutków prawnych, jest niedopuszczalne. Skutki prawne takiego zarządzenia dotyczą wyłącznie jego adresata. W związku z tym, zażalenie wniesione przez osobę niebędącą adresatem podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Przewodniczący Wydziału WSA wezwał każdą ze skarżących do uiszczenia wpisu sądowego. Jedna ze skarżących, D. K., wniosła zażalenie na zarządzenie dotyczące jej samej, a także wniosła o przyznanie prawa pomocy. Druga osoba, D. K.1, wniosła zażalenie na zarządzenie skierowane do D. K. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał te zażalenia.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono zażalenie D. K.; 2. Odrzucono zażalenie D. K.1.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 16 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K. i D. K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 1541/25 wzywające D. K. do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi D. K. i K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 kwietnia 2025 r. nr 484/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: 1. oddalić zażalenie D. K.; 2. odrzucić zażalenie D. K.1. K. P. i D. K. (dalej: skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 24 kwietnia 2025 r. nr 484/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 lipca 2025 r., VII SA/Wa 1541/25, wezwano osobno każdą ze skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od powyższej skargi w kwocie 500 zł, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z 25 lipca 2025 r. D. K. i D. K.1 wnieśli zażalenie na zarządzenie skierowane do D. K. W treści pisma zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy ("wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych"). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie skarżącej D. K. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Z kolei zażalenie wniesione przez D. K.1 podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Stosownie zaś do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury – 500 zł. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 24 kwietnia 2025 r., którą nakazano rozbiórkę obiektu budowlanego. Sprawa, w której wniesiono skargę, jest niewątpliwie sprawą z zakresu budownictwa. Uwzględniając przytoczone przepisy należy stwierdzić, że skarżąca została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu zaskarżonym zarządzeniem oraz pouczona o rygorze niezastosowania się do wezwania. Również wysokość należnego wpisu została określona prawidłowo. Zaskarżone zarządzenie nie narusza więc przepisów obowiązującego prawa. Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć wpływu argumenty zażalenia odwołujące się do sytuacji finansowej skarżącej. Na obecnym etapie postępowania badaniu podlega zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu oceniane wyłącznie pod względem legalności. Podnoszone przez skarżącą względy możliwości płatniczych będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowania incydentalnego w zakresie prawa pomocy zainicjowanego wnioskiem zawartym w zażaleniu, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. W związku z powyższym zażalenie skarżącej należało oddalić. Odnosząc się natomiast do zażalenia wniesionego przez D. K.1 stwierdzić należało, że podlegało ono odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2 p.p.s.a. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność zażalenia może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia. W niniejszej sprawie D. K.1 nie był adresatem zaskarżonego zarządzenia i nie dotyczą go skutki prawne niewykonania tego zarządzenia. Takie skutki (odrzucenie skargi na wypadek nieuiszczenia w terminie opłaty sądowej) dotyczą adresata zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie D. K. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło