II SA/Bk 491/07
PostanowienieWSA w Białymstoku2007-11-29
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Jacek Pruszyński, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na uchwałę rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wniesiona do sądu administracyjnego bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na uchwałę rady gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, wniesiona do sądu administracyjnego bez uprzedniego, bezskutecznego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Wymóg ten wynika z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a jego niespełnienie stanowi podstawę do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 53 § 2 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Gminy S. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie jego prawa własności. Skarżący nie poprzedził jednak wniesienia skargi stosownym wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, kierując pisma do Wójta Gminy, a nie do Rady Gminy. Organ w odpowiedzi wskazał na brak formalny skargi i pouczył o możliwości zaskarżenia uchwały.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie asesor WSA Jacek Pruszyński,, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. B. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...] kwietnia 2006 r., Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a odrzucić skargę
W dniu [...] maja 2007 r. pan A. B. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. na uchwałą Rady Gminy w S. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. F. i L. w gminie S. opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa P. z dnia [...] września 2006 roku nr [...] poz. [...] w części dotyczącej § 11 pkt 4 i pkt 3 w związku z § 28 pkt 37.
Skarżący zaskarżonej uchwale zarzucił:
1. pominięcie ustaleń dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi L., obowiązującego w dniu zawarcia przez skarżącego oraz innych współwłaścicieli umowy kupna współwłasności działek gruntu o numerach geodezyjnych [...], położonych we wsi L., gmina S. oraz prawa użytkowania wieczystego działki gruntu o numerze [...], objętych aktem notarialnym sporządzonym w kancelarii Notarialnej Notariusz B. B. w S. w dniu [...] grudnia 1995 roku za Rep. A. Nr [...],
2. naruszenie art. 2 i 32 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz.U. nr 78, poz. 483) poprzez pozbawienie go oraz innych współwłaścicieli praw nabytych w postaci posiadania własności w takim stanie w jakim tę współwłasność nabyli w roku 1995, poprzez zróżnicowanie sytuacji współwłaścicieli tych działek gruntu w sposób nierówny i niekorzystny w porównaniu do sytuacji pozostałych mieszkańców wsi zgodnie z zapisem § 11 pkt 3 i § 11 pkt 4 uchwały nr [...], które wprowadzają zakaz remontów kapitalnych i konieczności likwidacji sezonowych i substandardowych obiektów na terenach po byłych zakładowych ośrodkach wypoczynkowych, natomiast tą samą zaskarżoną uchwałą w § 12 pkt 4 zezwalając pozostałym mieszkańcom wsi na dokonywanie modernizacji istniejących obiektów i przeznaczenie wolnych terenów pomiędzy zainwestowanymi pod nowe obiekty mieszkaniowe, usługowe i rekreacyjne,
3. rażące naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717) w związku z art. 21 Konstytucji RP poprzez naruszenie prawa własności, a także części składowej tegoż prawa poprzez dodanie zapisu § 11 pkt 3 i 4 zaskarżonej uchwały wprowadzającym zakaz remontów kapitalnych i konieczność likwidacji sezonowych i substandardowych obiektów na terenach po byłych zakładowych ośrodkach wypoczynkowych.
Wskazując na powyższe wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2006 roku nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. F. i L. w gminie S. w części dotyczącej zapisu § 1 pkt 3 i § 11 pkt 4 oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy w S. podniosła, iż w piśmie z dnia [...] marca 2007 roku skierowanym do Wójta Gminy S. pan A. B. wniósł szereg uwag do uchwały Rady Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2006 roku nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. F. i L. w gminie S. wskazując, iż nie zgadza się z ograniczeniem jego prawa własności. Wezwany do usunięcia braków formalnych, pismem z dnia [...] kwietnia 2007 roku skarżący precyzyjnie określił uchwałę, do której treści miał zastrzeżenia oraz wskazał jakiej działki dotyczą jego uwagi (działki [...]). Ponieważ oba pisma wystosowane zostały do Wójta Gminy S. – Wójt pismem z dnia [...] maja 2007 roku nr [...] udzielił na nie odpowiedzi. Organ podkreślił, iż skarżący został poinformowany o statusie prawnym uchwały, do której zastrzeżenia wnosił oraz pouczony, że na etapie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego każdy z zainteresowanych mógł zgłosić swe uwagi do jego postanowień. Dodatkowo Wójt Gminy S. pouczył skarżącego o uprawnieniu przysługującym mu na mocy art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Mając na uwadze treść przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz skargę pana A. B. z dnia [...] maja 2007 roku Rada Gminy S. wniosła o odrzucenie skargi. W przedmiotowej sprawie bowiem skarżący nie poprzedził wniesienia skargi stosownym wezwaniem z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a więc zdaniem organu nie została spełniona podstawowa przesłanka formalna umożliwiająca wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ponadto zdaniem organu, ponieważ pan A. B. zaskarżył uchwałę Rady Gminy S. – to organem, który powinien być wezwany do usunięcia naruszenia powinna być Rada Gminy S., a nie Wójt
Gminy S. Tymczasem wszystkie pisma skarżącego oraz skarga zostały skierowane do Wójta Gminy S.
Niezależnie od powyższego organ ustosunkował się do merytorycznych zarzutów skarżącego.
WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W B. ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE:
Zgodnie z przepisem art. 53 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w sprawach, w których ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia będących przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Skargę taką wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
Analizując przedmiotową sprawę wskazać należy, iż szczególne przesłanki dopuszczalności zaskarżenia zawiera art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Zgodnie z tym artykułem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Ustęp 3 tegoż artykułu wskazuje natomiast, iż w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym.
Należy zwrócić uwagę na to, że przepis art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07. Zatem uchwała podjęta przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może być zaskarżona w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
Tymczasem jak wynika z akt sprawy, w konkretnym przypadku skarżący nie poprzedził wniesienia skargi stosownym wezwaniem. Bez wątpienia takiego charakteru nie można przypisać pismu z dnia [...] marca 2007 r., w którym skarżący nie zgadza się z ograniczeniem jego prawa własności w związku z planem zagospodarowania przestrzennego S. F. obrębu L., w gminie S. (k. 18). Treść wskazanego pisma nie daje podstaw do stwierdzenia, iż jest to wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w sytuacji kiedy skarżący wnosił o informowanie go na bieżąco o planach gminy odnośnie jego własności oraz o pouczeniu go o formach odwoławczych w tym zakresie. W odpowiedzi na powyższe pismo Wójt Gminy S. w dniu [...] kwietnia 2007 roku wezwał pana A. B. do usunięcia braków formalnych wniosku z dnia [...] marca 2007 roku (k. 28). Ustosunkowując się do tego postanowienia skarżący w dniu [...] kwietnia 2007 roku poinformował, że przedmiotowa sprawa dotyczy uchwały Rady Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2006 roku nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. F. i L. w gminie S., która to narusza prawo własności jego działki nr [...] (k. 22). Pismem z dnia [...] maja 2007 roku Wójt Gminy S. poinformował skarżącego, iż przedmiotowa uchwała została już ogłoszona w dniu Dzienniku Urzędowym Województwa P. nr [...] poz. [...] z dnia [...] września 2006 roku i weszła już w życie z upływem 30 dni od jej ogłoszenia, co oznacza, iż w chwili obecnej stanowi ona źródło prawa obowiązujące na obszarze działania organu, który wydał akt. Wójt ponadto poinformował, iż każdy z zainteresowanych na etapie uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mógł zgłosić swoje wniosku i uwagi do projektowanych rozstrzygnięć. Ponadto skarżący został poinformowany o przysługujących mu uprawnieniach z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (k. 21).
Po otrzymaniu powyższego pisma skarżący w dniu [...] maja 2007 roku złożył skargę do sądu administracyjnego, w której zaskarżył konkretne zapisy uchwały Rady Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2006 roku nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. F. i L. w gminie S.
Powyższego faktu nie kwestionuje również sam skarżący, który podczas rozprawy w dniu [...] listopada 2007 r. oświadczył, iż po otrzymaniu odpowiedzi Wójta Gminy S. z [...] maja 2007 roku nie prowadził już żadnej innej korespondencji oprócz skargi wniesionej bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Okoliczność ta jednoznacznie oznacza, że skarżący po uzyskaniu w dniu [...] maja 2007 roku informacji o możliwości zaskarżenia uchwały Rady Gminy S. w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie wzywał Rady Gminy czy też Wójta Gminy S. do usunięcia naruszenia prawa, a jedynie od razu wniósł skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
W tych uwarunkowaniach stwierdzić należy, iż skarga została wniesiona bez wyczerpania środków zaskarżenia i z tego względu podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 101 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.).
Podkreślić przy tym należy, iż sam fakt kierowania wszystkich pism do Wójta Gminy S., a nie do Rady Gminy S., która to podjęła zaskarżoną uchwałę nie wpływałoby na skuteczność wezwania w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Uprzednie, bezskutecznie wezwanie do usunięcia naruszenia interesów lub uprawnień w uchwale podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, zawarte w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) zostaje bowiem spełnione, jeżeli wezwanie takie zostało skierowane do kompetentnego organu, czyli do organu, który wydał kwestionowany akt, ale również za taki organ może być uznany wójt gminy, gdyż to on na podstawie art. 31 tej ustawy reprezentuje gminę na zewnątrz (vide: WSA w Opolu w postanowieniu z dnia 4.11.2004 roku, sygn. akt II SA/Wr 1807/02, Wspólnota 2005/6/50, Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym pod redakcją Pawła Chmielnickiego, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, str. 689).
Marginalnie wskazać należy także, iż podjęte obecnie rozstrzygnięcie Sądu nie zamyka skarżącym drogi do wezwania Rady Gminy S. do usunięcia naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą. W dalszej kolejności to jest: po doręczeniu mu odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa - w terminie trzydziestu dni lub w sytuacji nie udzielenia odpowiedzi na wezwanie - po upływie sześćdziesięciu dni od dnia wezwania - skarżący, oczywiści o ile uzna to za konieczne może wywieść skargę na uchwalę do sądu administracyjnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło