II OSK 666/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-09-20
Skład orzekający: Zygmunt Niewiadomski, Andrzej Gliniecki, Tomasz Zbrojewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie procedury sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, polegające na niepowiadomieniu właścicieli sąsiednich działek o terminie wyłożenia projektu planu, stanowi podstawę do uwzględnienia skargi na uchwałę rady gminy wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jeśli skarżący nie wykazali bezpośredniego naruszenia swojego interesu prawnego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nawet jeśli doszło do naruszenia procedury sporządzania planu (niepowiadomienie o wyłożeniu projektu), to skarżący nie wykazali bezpośredniego naruszenia swojego interesu prawnego. Interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie został wykazany, ponieważ przeznaczenie terenu objętego planem i sąsiadującego z działką skarżących nie wskazywało wprost na inwestycję mogącą oddziaływać na ich działkę, a możliwość obrony praw skarżących istniała na etapie procesu inwestycyjno-budowlanego.Stan faktyczny
B. i J. K. zaskarżyli uchwałę Rady Gminy Perzów zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie procedury sporządzania planu, w tym niepowiadomienie ich o terminie wyłożenia projektu planu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazali bezpośredniego naruszenia ich interesu prawnego. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Odstąpiono od zasądzenia na rzecz Rady Gminy Perzów zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (Spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 20 września 2006r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. i J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 grudnia 2005 r. sygn. akt II SA/Po 329/05 w sprawie ze skargi B. i J. K. na uchwałę Rady Gminy Perzów z dnia 28 sierpnia 2003 r. nr VII/45/2003 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1.oddala skargę kasacyjną, 2. odstępuje od zasądzenia na rzecz Rady Gminy Perzów zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Po 329/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę B. i J. K. na uchwałę Rady Gminy Perzów z dnia 28 sierpnia 2003 r., N VII/45/2003 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zaskarżoną uchwałą dokonano zmiany planu miejscowego w części obejmującej wsie Perzów, Trębaczów, Domasłów, Turkowy, Miechów, Słupia pod Bralinem, Koza Wielka. Zmianami zostały objęte działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] w obrębie wsi T. w ten sposób, że przewiduje się na tych terenach lokalizację usług, handlu, rzemiosła produkcyjnego, zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
W skardze do sądu B. i J. K. zarzucili, iż Wójt Gminy wbrew przepisowi art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie poinformował ich na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu. W ocenie skarżących naruszony został również art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. c i art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), gdyż złożyli oni wniosek o objęcie ich działki o nr [...] ustaleniami planu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że skarżący nie wykazali, iż zaskarżona uchwała w sposób bezpośredni narusza ich interes prawny. Sąd zauważył, iż działka nr [...], należąca do skarżących położona jest w sąsiedztwie działek ujętych w planie miejscowym. Zarzut skarżących, iż na sąsiednich działkach [...] i [...] zostanie wybudowany zakład stolarsko-tapicerski, co negatywnie oddziałuje na ich sytuację, będzie miarodajny dopiero w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. Skarżący korzystają ze środków prawnych w postępowaniach zmierzających do realizacji spornej inwestycji, gdyż zaskarżyli decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nie jest to jednak wystarczająca przesłanka wypełniająca dyspozycję przepisu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.).
Sąd potwierdził zasadność zarzutu skarżących, że podczas procesu związanego z podejmowaniem zaskarżonej uchwały, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a i c ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie zostali oni powiadomieni o terminie wyłożenia projektu zmiany planu miejscowego. Skarżący złożyli bowiem wniosek dotyczący ich działki nr [...], który nie został uwzględniony przez organ planistyczny. W tej sytuacji organ powinien był zawiadomić na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu. Sąd doszedł do przekonania, iż pominięcie działki B. i J. K. było wynikiem pomyłki polegającej na tym, że urbanista zakreślił na mapie działkę nr [...], a nie uwzględnił należącej do skarżących działki nr [...]. Ponieważ właściciel działki nr [...] nie złożył żadnego protestu, uchwała zarówno w części słownej, jak i graficznej została podjęta bez ujęcia działki nr [...]. W ocenie Sądu I instancji powyższe uchybienie nie jest jednak wystarczającą przesłanką do uwzględnienia skargi. Tym samym skarga została oddalona, gdyż skarżący nie wykazali, aby zaskarżona uchwała w sposób bezpośredni naruszała ich interes prawny.
Od powyższego wyroku B. i J. K. złożyli skargę kasacyjną wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Wnieśli także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W skardze kasacyjnej postawiono zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a i c ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Błędna wykładnia powyższych przepisów polega na przyjęciu, że uchybienie w procesie podejmowania zaskarżonej uchwały, polegające na niepowiadomieniu skarżących o terminie wyłożenia projektu zmiany miejscowego planu, nie jest wystarczającą przesłanką do uwzględnienia skargi złożonej w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.
W uzasadnieniu zarzutów skargi kasacyjnej podniesiono, iż z określonymi wyżej obowiązkami wójta, które, jak przyznał Sąd I instancji, nie zostały dopełnione, wiążą się określone uprawnienia skarżących wynikające z treści art. 23 i art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, mianowicie dotyczące prawa do wniesienia protestu lub zarzutu. Przepisy te określają terminy, w których może być wniesiony protest bądź zarzut, przy czym na bieg tych terminów wpływa czas wyłożenia projektu miejscowego planu. W takiej sytuacji brak zawiadomienia na piśmie skarżących o wyłożeniu projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Perzów spowodowało pozbawienie ich uprawnień związanych możliwością kwestionowania ustaleń przyjętych w tym projekcie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do regulacji art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie okoliczności, które mogą mieć wpływ na nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji, określone w art. 183 § 2 ww. ustawy. Stwierdziwszy, iż w niniejszej sprawie okoliczności takie nie miały miejsca, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Związany zarzutami, o których mowa, dokonał oceny zgodności zakończonego wyroku z prawem w ich granicach, dochodząc do przekonania, iż nie mają one usprawiedliwionych podstaw.
Usprawiedliwionych podstaw nie ma główny zarzut skargi kasacyjnej, naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Sąd prawidłowo zinterpretował (wyłożył) i zastosował w sprawie normę art. 101 ust. 1 ww. ustawy zasadnie przyjmując, że w sytuacji gdy skarżący nie są właścicielami działki położonej na obszarze objętym kwestionowanym planem zagospodarowania przestrzennego, a przeznaczenie terenu objętego tym planem i sąsiadującego z działką skarżących nie wskazuje wprost na inwestycję mogącą oddziaływać na ich działkę, dając im możliwość obrony ich praw na etapie realizacji planu w procesie inwestycyjnobudowlanym, to interes skarżących przybiera postać interesu faktycznego, a nie prawnego, powodując brak legitymacji do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Jeżeli zatem przyczyną oddalenia skargi B. i J. K. był brak legitymacji do jej wniesienia, to sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów - mającej zastosowanie w sprawie odwołania przedmiotowego planu - ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), a rozważania sądu w tej mierze uznać trzeba za uwagi czynione poza treścią rozstrzygnięcia, których zasadność nie może być poddana ocenie ze względu na brak w tej mierze stosownego zarzutu w skardze kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odstępując od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości na podstawie art. 207 § 2 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło